Algemene Geschiedenis Contemporaine Tijd
Aantekeningen literatuur
H20 (McKay) The Revolution in Energy and Industry
20.1 Waarom begon de Industriële revolutie in Groot-Brittannië en hoe verliep deze
tussen 1780 en 1850?
Industriële revolutie → de overgang van handmatig naar machinaal
vervaardigde goederen, gepaard met grootschalige organisatorische en
sociale veranderingen.
*term komt uit 1799 om de economische expansie te beschrijven die in GB begon in
de late 18e eeuw.
Deze overgang begon in GB omdat daar een unieke verzameling aan mogelijkheden
en beperkingen was:
- kolen in overvloed
- lonen hoog
- Britse families meer geld over voor luxe producten (ook overschot
voedsel)
- relatief vredige en gecentraliseerde regering
- beleid was mercantilistisch → export zo goed mogelijk
bevorderd en de import werd beperkt door importheffingen.
- financiële instellingen goed ontwikkeld (in tegenstelling tot andere landen)
- drang en nadruk op het delen van kennis en innovatie
- grote overzeese macht = sterke positie in wereldeconomie en handel
- voordelige handel met India en China
- grote vraag naar Britse productie = lonen van Britse arbeiders steeg
- stimulans → wetenschappelijke revolutie en de verlichting
- toenemende efficiëntie in de landbouw
- enclosures = polarisatie; landarbeiders verloren land → trek
naar de stad, grote boeren grotere stukken tot beschikking =
meer experimenteren met methodes = efficiëntie & stijging
productiviteit → productie voor de markt
- goede infrastructuur
- vervoer over water is voordeligst → GB legt veel kanalen voor
transport natuurlijke resources (ijzer en kolen)
Technological innovations and early factories
Eerste doorbraak binnen IR (Industriële Revolutie) → Britse
katoenindustrie efficiënter maken → fabrieken met machines;
verschillende doorbraken:
, - begin 18e eeuw: putting-out system, werd steeds lastiger door de
toenemende vraag en te weinig wevers;
- 1760 → kleine katoenindustrie wordt gestart maar loopt te veel
achter op China en India (daar stuk goedkoper door lage lonen en
veel investeringen)
- 1780 → uitvinding van spinning jenny en waterframe wordt
productieproces heel erg versneld, putting out system overbodig en
lonen stijgen aanzienlijk; een probleem = arbeiders nodig om in
fabrieken te werken, volwassen aarzelen want slechte
werkomstandigheden; oplossing = kinderen en wezen
- spinning jenny: simpel, relatief goedkoop met de hand aangestuurde
spinmachine uitgevonden door James Hargreaves (1765)
- waterframe: spinmachine op waterenergie, had capaciteit van honderd
spelen, had wel een gespecialiseerde molen hebben (fabriek dus)
uitgevonden door Richard Arkwright
The steam engine breakthrough
Tot in 18e eeuw → EU afhankelijk hout voor energie, vooral voor
toenemende staal en ijzerindustrie = uiteindelijk hout tekort → kolen
worden alternatief (veel in GB)
- kool = mijnen dieper maken → probleem; mijn vol met water, water
wegpompen door dieren = niet ideaal
- 1700 → eerste stoommachine uitgevonden door Thomas Savery en Thomas
Newcomen; machine verbrande kolen en produceerde daarmee stroom
waarmee de waterpomp werd aangedreven;
- 1769 → eerste efficiënte stoommachine uitgevonden door James
Watt door eerdere modellen van 1700 aan te passen.
- 1780 → waterframe wordt vervangen door stoommachine en
blaasbalgen in de ijzerindustrie gemechaniseerd = begin opkomst IR
Steam-powered transportation
Stoommachines nu ook voor transport gebruikt
- 1828 → de Rocket; eerste stoomlocomotief reed uitgevonden door George
Stephenson
- transportmogelijkheden worden uitgebreid en water werd vervangen door lan
- vervoer nog efficiënter
- minder kosten
- stabieler dan over water
- markten werden ook groter van lokaal naar landelijk
- aanleg spoorwegen = meer arbeid → voordelig economie
Industry and population
,ontwikkelingen en verbetering in economie → gigantische stijging
bevolking en arbeidsvraag beantwoord. Verschillende theorieën hierover
getest door contemporaine denkers;
- Thomas Malthus
- bevolkingsgroei wordt beperkt door de gegeven beschikbare
resources; bevolkingsgroei neemt af door honger en armoede als er
geen andere oplossingen worden gehanteerd (later trouwen);
- David Ricardo (econoom)
- pessimistische blik; beschrijft in zijn IJzeren Loonwet dat het loon op de
lange termijn altijd terug zou gaan naar het bestaansminimum.
- beide theorieën fout → productiviteit was zo’n grote mate gestegen
dat de bevolking maar kon blijven groeien.
20.2 Hoe ontwikkelde de industrialisatie zich in andere Europese landen en in de
rest van de wereld?
Tot 1800 → China en India leidend in wereldeconomie en liepen voor op
het Westen.
- Great Divergence → na 1800 achterstand
1830 → België volgt GB
FR industrialisatie is geen revolutie maar verloopt geleidelijk
1860 → Duitse landen en VS groeien zo snel; sprake van ‘tweede
industriële revolutie
19e eeuw → Zuid- en Oost-Europese landen later dan Noord- en West-
Europa maar komen wel op gang, samen met Japan (enige Aziatische land
met IR).
Industrialization in continental Europe
EU loopt achter op GB door oorlogen (Napoleon) → pas na 1815 West-EU
landen in te lopen, verschillende uitdagingen:
- Britse producten dominant in wereldeconomie;
- Britse technologie ingewikkeld, bijna niemand begrijpt;
- technologie is duur en de aanleg van infrastructuur;
- wordt na 1815 aangelegd door de EU regeringen om transport te
verbeteren;
- rond 1830 wordt beperkte aansprakelijkheid ingesteld →
investeren in de industrie wordt aantrekkelijker
- arbeiders niet aangetrokken tot fabriekswerk.
EU begint GB in te halen, met name door:
- EU ervaringen met handelskapitalisten en het putting-out systeem;
- het ‘lenen’ van de technieken die GB toepaste;
, - EU heeft sterke, onafhankelijke regeringen (in tegenstelling tot niet-westerse
gebieden)
- nationale regeringen grote rol in steun → invoertarieven (tariff
protection) was een manier om eigen economie te ondersteunen en te
bevorderen door hoge belastingen te plaatsen op geïmporteerde
goederen uit andere landen;
- banken speelde een grotere rol in EU dan in GB
Handwerkzaamheden bleven gewoon bestaan naast de opkomst van de industrie
GB realiseert eigen technologische ontdekkingen = grote waarde →
geheim houden.
- tot 1825 verboden als ambachtslieden en geschoolde ingenieurs om GB te
verlaten;
- tot 1843 verboden om textielmachines of andere apparatuur te exporteren;
- echter → veel bekwame Britse arbeiders beginnen toch eigen
bedrijfjes in EU
The global picture
Ook andere landen dan EU-landen proberen GB te volgen; slagen hier echter niet
vaak in:
- Rusland → geen succes; merendeel bevolking blijft op platteland
wonen;
- Egypte → geen succes; kon niet concurreren met de lage prijzen van
EU
- EU had lage prijzen door strenge controle overzeese markten, hadden
goede toegang tot resources en een grote vraag naar producten.
- Latijns-Amerika → economieën ontwricht door de
onafhankelijkheidsoorlogen in de vroege 19e eeuw
- hersteld; eerst technologie gebruikt om landbouwproductie te verhogen
voor export
- veel niet-Europese landen → ‘deïndustrialisatie’ door economische
concurrentie en imperialisme van Europeanen.
- China → gedurende 19e eeuw meer agrarisch gericht en industriële
productie was gebaseerd op traditionele methoden, binnenlandse
onrust geen aandacht industrialisatie.
20.3 Hoe ontwikkelde ‘arbeid’ zich tijdens de Industriële Revolutie, en hoe
veranderde het dagelijkse leven voor de arbeiders?
Werk in fabriek onaantrekkelijk → oude participanten van putting-out systeem
waren de dupe want hun werk werd overbodig;
- werk was zwaar en genadeloze tempo machines is lastig te volgen
- op tijd verschijnen, straf bij het overtreden van de regels
Aantekeningen literatuur
H20 (McKay) The Revolution in Energy and Industry
20.1 Waarom begon de Industriële revolutie in Groot-Brittannië en hoe verliep deze
tussen 1780 en 1850?
Industriële revolutie → de overgang van handmatig naar machinaal
vervaardigde goederen, gepaard met grootschalige organisatorische en
sociale veranderingen.
*term komt uit 1799 om de economische expansie te beschrijven die in GB begon in
de late 18e eeuw.
Deze overgang begon in GB omdat daar een unieke verzameling aan mogelijkheden
en beperkingen was:
- kolen in overvloed
- lonen hoog
- Britse families meer geld over voor luxe producten (ook overschot
voedsel)
- relatief vredige en gecentraliseerde regering
- beleid was mercantilistisch → export zo goed mogelijk
bevorderd en de import werd beperkt door importheffingen.
- financiële instellingen goed ontwikkeld (in tegenstelling tot andere landen)
- drang en nadruk op het delen van kennis en innovatie
- grote overzeese macht = sterke positie in wereldeconomie en handel
- voordelige handel met India en China
- grote vraag naar Britse productie = lonen van Britse arbeiders steeg
- stimulans → wetenschappelijke revolutie en de verlichting
- toenemende efficiëntie in de landbouw
- enclosures = polarisatie; landarbeiders verloren land → trek
naar de stad, grote boeren grotere stukken tot beschikking =
meer experimenteren met methodes = efficiëntie & stijging
productiviteit → productie voor de markt
- goede infrastructuur
- vervoer over water is voordeligst → GB legt veel kanalen voor
transport natuurlijke resources (ijzer en kolen)
Technological innovations and early factories
Eerste doorbraak binnen IR (Industriële Revolutie) → Britse
katoenindustrie efficiënter maken → fabrieken met machines;
verschillende doorbraken:
, - begin 18e eeuw: putting-out system, werd steeds lastiger door de
toenemende vraag en te weinig wevers;
- 1760 → kleine katoenindustrie wordt gestart maar loopt te veel
achter op China en India (daar stuk goedkoper door lage lonen en
veel investeringen)
- 1780 → uitvinding van spinning jenny en waterframe wordt
productieproces heel erg versneld, putting out system overbodig en
lonen stijgen aanzienlijk; een probleem = arbeiders nodig om in
fabrieken te werken, volwassen aarzelen want slechte
werkomstandigheden; oplossing = kinderen en wezen
- spinning jenny: simpel, relatief goedkoop met de hand aangestuurde
spinmachine uitgevonden door James Hargreaves (1765)
- waterframe: spinmachine op waterenergie, had capaciteit van honderd
spelen, had wel een gespecialiseerde molen hebben (fabriek dus)
uitgevonden door Richard Arkwright
The steam engine breakthrough
Tot in 18e eeuw → EU afhankelijk hout voor energie, vooral voor
toenemende staal en ijzerindustrie = uiteindelijk hout tekort → kolen
worden alternatief (veel in GB)
- kool = mijnen dieper maken → probleem; mijn vol met water, water
wegpompen door dieren = niet ideaal
- 1700 → eerste stoommachine uitgevonden door Thomas Savery en Thomas
Newcomen; machine verbrande kolen en produceerde daarmee stroom
waarmee de waterpomp werd aangedreven;
- 1769 → eerste efficiënte stoommachine uitgevonden door James
Watt door eerdere modellen van 1700 aan te passen.
- 1780 → waterframe wordt vervangen door stoommachine en
blaasbalgen in de ijzerindustrie gemechaniseerd = begin opkomst IR
Steam-powered transportation
Stoommachines nu ook voor transport gebruikt
- 1828 → de Rocket; eerste stoomlocomotief reed uitgevonden door George
Stephenson
- transportmogelijkheden worden uitgebreid en water werd vervangen door lan
- vervoer nog efficiënter
- minder kosten
- stabieler dan over water
- markten werden ook groter van lokaal naar landelijk
- aanleg spoorwegen = meer arbeid → voordelig economie
Industry and population
,ontwikkelingen en verbetering in economie → gigantische stijging
bevolking en arbeidsvraag beantwoord. Verschillende theorieën hierover
getest door contemporaine denkers;
- Thomas Malthus
- bevolkingsgroei wordt beperkt door de gegeven beschikbare
resources; bevolkingsgroei neemt af door honger en armoede als er
geen andere oplossingen worden gehanteerd (later trouwen);
- David Ricardo (econoom)
- pessimistische blik; beschrijft in zijn IJzeren Loonwet dat het loon op de
lange termijn altijd terug zou gaan naar het bestaansminimum.
- beide theorieën fout → productiviteit was zo’n grote mate gestegen
dat de bevolking maar kon blijven groeien.
20.2 Hoe ontwikkelde de industrialisatie zich in andere Europese landen en in de
rest van de wereld?
Tot 1800 → China en India leidend in wereldeconomie en liepen voor op
het Westen.
- Great Divergence → na 1800 achterstand
1830 → België volgt GB
FR industrialisatie is geen revolutie maar verloopt geleidelijk
1860 → Duitse landen en VS groeien zo snel; sprake van ‘tweede
industriële revolutie
19e eeuw → Zuid- en Oost-Europese landen later dan Noord- en West-
Europa maar komen wel op gang, samen met Japan (enige Aziatische land
met IR).
Industrialization in continental Europe
EU loopt achter op GB door oorlogen (Napoleon) → pas na 1815 West-EU
landen in te lopen, verschillende uitdagingen:
- Britse producten dominant in wereldeconomie;
- Britse technologie ingewikkeld, bijna niemand begrijpt;
- technologie is duur en de aanleg van infrastructuur;
- wordt na 1815 aangelegd door de EU regeringen om transport te
verbeteren;
- rond 1830 wordt beperkte aansprakelijkheid ingesteld →
investeren in de industrie wordt aantrekkelijker
- arbeiders niet aangetrokken tot fabriekswerk.
EU begint GB in te halen, met name door:
- EU ervaringen met handelskapitalisten en het putting-out systeem;
- het ‘lenen’ van de technieken die GB toepaste;
, - EU heeft sterke, onafhankelijke regeringen (in tegenstelling tot niet-westerse
gebieden)
- nationale regeringen grote rol in steun → invoertarieven (tariff
protection) was een manier om eigen economie te ondersteunen en te
bevorderen door hoge belastingen te plaatsen op geïmporteerde
goederen uit andere landen;
- banken speelde een grotere rol in EU dan in GB
Handwerkzaamheden bleven gewoon bestaan naast de opkomst van de industrie
GB realiseert eigen technologische ontdekkingen = grote waarde →
geheim houden.
- tot 1825 verboden als ambachtslieden en geschoolde ingenieurs om GB te
verlaten;
- tot 1843 verboden om textielmachines of andere apparatuur te exporteren;
- echter → veel bekwame Britse arbeiders beginnen toch eigen
bedrijfjes in EU
The global picture
Ook andere landen dan EU-landen proberen GB te volgen; slagen hier echter niet
vaak in:
- Rusland → geen succes; merendeel bevolking blijft op platteland
wonen;
- Egypte → geen succes; kon niet concurreren met de lage prijzen van
EU
- EU had lage prijzen door strenge controle overzeese markten, hadden
goede toegang tot resources en een grote vraag naar producten.
- Latijns-Amerika → economieën ontwricht door de
onafhankelijkheidsoorlogen in de vroege 19e eeuw
- hersteld; eerst technologie gebruikt om landbouwproductie te verhogen
voor export
- veel niet-Europese landen → ‘deïndustrialisatie’ door economische
concurrentie en imperialisme van Europeanen.
- China → gedurende 19e eeuw meer agrarisch gericht en industriële
productie was gebaseerd op traditionele methoden, binnenlandse
onrust geen aandacht industrialisatie.
20.3 Hoe ontwikkelde ‘arbeid’ zich tijdens de Industriële Revolutie, en hoe
veranderde het dagelijkse leven voor de arbeiders?
Werk in fabriek onaantrekkelijk → oude participanten van putting-out systeem
waren de dupe want hun werk werd overbodig;
- werk was zwaar en genadeloze tempo machines is lastig te volgen
- op tijd verschijnen, straf bij het overtreden van de regels
