Kennistoets pathologie en biomechanica
Leerjaar 1, kwartiel 3
Samenvatting
,Inhoudsopgave
Pathologie van de enkel .......................................................................................................................... 3
Gevolgen van immobilisatie .................................................................................................................... 8
Pathologie heup .................................................................................................................................... 14
Lifestyle en gezondheid ......................................................................................................................... 19
Pathologie en valrisico........................................................................................................................... 26
Biomechanica 1, inleiding...................................................................................................................... 30
Biomechanica 2, statica ......................................................................................................................... 35
Biomechanica 3, dynamica .................................................................................................................... 41
Biomechanica 4, ergonomische principes ............................................................................................. 47
,Pathologie van de enkel
• De student is in staat om de oorzaken, symptomen en behandelopties van enkelletsels te
kunnen beschrijven. De omvang van het probleem dient tevens gekend te worden.
Bovenste spronggewricht
- Zorgt voor de plantair en dorsaalflexie -> scharniergewricht
- Verbinding tussen tibia, fibula en talus
Onderste spronggewricht
- Verbinding tussen talus, hielbeen en os navicalure
- Verantwoordelijk voor inversie en eversie van de voet
Ligamenten / enkelbanden
- Buitenste enkelbanden
o Ligamentum calcaneofibulare
o Ligamentum talofibulare
o Ligamentum tibiofibulare
- Binnenste enkelbanden/ligamentum deltoideum
o Ligamentum tibiotalaris anterior
o Ligamentum tibiotalaris posterior
o Ligamentum tibionavicularis
o Ligamentum tibiocalcanea
Enkelletsels
- 600.000 acute enkelletsels per jaar
- > 50% sportletsels
- SEH: 20% van de letsels + fractuur
- HA: 5% van de letsels + fractuur
- >25% wordt door HA doorverwezen naar fysiotherapeut
Inversieletsel = schade/rek op buitenste enkelbanden (85%)
Eversieletsel = schade/rek op binnenste enkelbanden (15%)
Anamnese?
Wat willen we weten van deze patiënt?
- Wanneer is het gebeurd?
- Hoe is het gebeurd?
- Hoe is het met (het verloop van) de pijn?
- Wat heeft u zelf al gedaan om de pijn te verzachten?
- Eerste keer of vaker?
- Kunt u er nog op staan? Heeft u er nog op kunnen staan?
- Is de enkel dik en/of blauw? Wanneer ontstond dit?
, Uitsluiten fractuur mbv ottawa-ankle rules
Röntgenfoto geïndiceerd indien:
- Onvermogen tot belasten (4 stappen zonder hulp)
- Pijn aan de dorsale of caudale zijde van de laterale
malleolus
- Pijn aan de dorsale of caudale zijde van de mediale
malleolus
- Pijn bij palpatie van de basis van os metatarsale V
- Pijn bij palpatie van het os naviculare
Onderzoek van de enkel
- Actief en passief bewegingsonderzoek
- Kan de voet worden belast?
- Is er daarbij pijn, angst of giving way (gevoel van instabiliteit van de enkel, gevoel dat je je
enkel snel weer verzwikt)?
- Kan op één been worden gestaan met gesloten ogen (maakt het houden van balans nog
moeilijker)?
- Zijn evenwichtsreacties tijdens lopen en stand gelijk voor beide benen?
Acute zwelling: Na enkele dagen:
Hoeveel schade is er?
- Distorsie (= ‘strain’):
Goede belastbaarheid, geringe zwelling en pijn.
Geen hematoomverkleuring
Negatieve voorste-schuifladetest
- Partiele ruptuur (= ‘sprain’) of totaalruptuur:
Pijn bij palpatie voorzijde laterale malleolus
EN
Hematoomverkleuring OF positieve voorste-schuifladetest
Onderzoek van de enkel: voorste schuifladetest
- Positief:
Voet beweegt 1 cm of meer naar ventraal dan de gezonde
zijde
- Betekenis: ligamentum talofibulare is geruptureerd.
- Negatief:
Voet beweegt minder dan 1 cm naar ventraal of minder
naar ventraal dan gezonde zijde.
Leerjaar 1, kwartiel 3
Samenvatting
,Inhoudsopgave
Pathologie van de enkel .......................................................................................................................... 3
Gevolgen van immobilisatie .................................................................................................................... 8
Pathologie heup .................................................................................................................................... 14
Lifestyle en gezondheid ......................................................................................................................... 19
Pathologie en valrisico........................................................................................................................... 26
Biomechanica 1, inleiding...................................................................................................................... 30
Biomechanica 2, statica ......................................................................................................................... 35
Biomechanica 3, dynamica .................................................................................................................... 41
Biomechanica 4, ergonomische principes ............................................................................................. 47
,Pathologie van de enkel
• De student is in staat om de oorzaken, symptomen en behandelopties van enkelletsels te
kunnen beschrijven. De omvang van het probleem dient tevens gekend te worden.
Bovenste spronggewricht
- Zorgt voor de plantair en dorsaalflexie -> scharniergewricht
- Verbinding tussen tibia, fibula en talus
Onderste spronggewricht
- Verbinding tussen talus, hielbeen en os navicalure
- Verantwoordelijk voor inversie en eversie van de voet
Ligamenten / enkelbanden
- Buitenste enkelbanden
o Ligamentum calcaneofibulare
o Ligamentum talofibulare
o Ligamentum tibiofibulare
- Binnenste enkelbanden/ligamentum deltoideum
o Ligamentum tibiotalaris anterior
o Ligamentum tibiotalaris posterior
o Ligamentum tibionavicularis
o Ligamentum tibiocalcanea
Enkelletsels
- 600.000 acute enkelletsels per jaar
- > 50% sportletsels
- SEH: 20% van de letsels + fractuur
- HA: 5% van de letsels + fractuur
- >25% wordt door HA doorverwezen naar fysiotherapeut
Inversieletsel = schade/rek op buitenste enkelbanden (85%)
Eversieletsel = schade/rek op binnenste enkelbanden (15%)
Anamnese?
Wat willen we weten van deze patiënt?
- Wanneer is het gebeurd?
- Hoe is het gebeurd?
- Hoe is het met (het verloop van) de pijn?
- Wat heeft u zelf al gedaan om de pijn te verzachten?
- Eerste keer of vaker?
- Kunt u er nog op staan? Heeft u er nog op kunnen staan?
- Is de enkel dik en/of blauw? Wanneer ontstond dit?
, Uitsluiten fractuur mbv ottawa-ankle rules
Röntgenfoto geïndiceerd indien:
- Onvermogen tot belasten (4 stappen zonder hulp)
- Pijn aan de dorsale of caudale zijde van de laterale
malleolus
- Pijn aan de dorsale of caudale zijde van de mediale
malleolus
- Pijn bij palpatie van de basis van os metatarsale V
- Pijn bij palpatie van het os naviculare
Onderzoek van de enkel
- Actief en passief bewegingsonderzoek
- Kan de voet worden belast?
- Is er daarbij pijn, angst of giving way (gevoel van instabiliteit van de enkel, gevoel dat je je
enkel snel weer verzwikt)?
- Kan op één been worden gestaan met gesloten ogen (maakt het houden van balans nog
moeilijker)?
- Zijn evenwichtsreacties tijdens lopen en stand gelijk voor beide benen?
Acute zwelling: Na enkele dagen:
Hoeveel schade is er?
- Distorsie (= ‘strain’):
Goede belastbaarheid, geringe zwelling en pijn.
Geen hematoomverkleuring
Negatieve voorste-schuifladetest
- Partiele ruptuur (= ‘sprain’) of totaalruptuur:
Pijn bij palpatie voorzijde laterale malleolus
EN
Hematoomverkleuring OF positieve voorste-schuifladetest
Onderzoek van de enkel: voorste schuifladetest
- Positief:
Voet beweegt 1 cm of meer naar ventraal dan de gezonde
zijde
- Betekenis: ligamentum talofibulare is geruptureerd.
- Negatief:
Voet beweegt minder dan 1 cm naar ventraal of minder
naar ventraal dan gezonde zijde.
