1
De isolatiekamer als veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving voor het kind
Verpleegkunde, Christelijke Hogeschool Ede
8.3: Innoveren en onderbouwen
15 februari 2023
, 2
De isolatiekamer als veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving voor het kind
Auteur
Naam
Studentnummer
Klas
Emailadres
Onderwijsinstelling
School Christelijke Hogeschool Ede
Opleiding Hbo verpleegkunde duaal
Vak Module 8: innoveren en onderbouwen
Werkgever
Instelling
Afdeling Kinderafdeling
Praktijkbegeleiders
Praktijkopleider
Begeleiding
Begeleidend docent
Feedbackgever
Onafhankelijke beoordelaar
Trajectbegeleider
Inleverdatum 15 februari 2023
, 3
Voorwoord
Voor u ligt mijn afstudeeronderzoek met als onderwerp ‘De isolatiekamer als veilige, ondersteunende
en niet bedreigende omgeving voor het kind’. Dit onderzoek is uitgevoerd als afstudeeronderzoek op
een kinderafdeling ter afronding van mijn deeltijdopleiding tot hbo-verpleegkundige. Deze opleiding
volg ik aan de Christelijke Hogeschool Ede.
De Christelijke Hogeschool Ede is een christelijke leer- en werkgemeenschap, waar door
medewerkers en studenten vorm gegeven wordt aan een “hoogwaardig en innovatief klimaat van
hoger beroepsonderwijs en kennisontwikkeling” (Christelijke Hogeschool Ede, z.d.).
Ik wil allereerst mijn opdrachtgever en praktijkbegeleider bedanken van dit onderzoek. Zij heeft mij
uitgedaagd om het onderzoek zo praktisch mogelijk te maken voor de afdeling. Ik ben haar dankbaar
voor de fijne begeleiding en de goede praktijkbeoordeling!
Ook wil ik mijn trajectbegeleider bedanken voor de betrokkenheid tijdens mijn leerproces op de
kinderafdeling. Ondanks de drukke periode op de werkvloer én privé heeft zij mij gesteund en
gestimuleerd om door te pakken.
Ook wil ik de feedback gevend docent bedanken voor de goede feedback die zij geleverd heeft op dit
onderzoek. Deze feedback heeft gezorgd voor een juiste onderbouwing en een diepgang in het
onderzoek.
Mijn dank gaat ook uit naar de onafhankelijke beoordelaar van dit onderzoek. Dankzij haar concrete
feedback op de onderzoeksopzet is dit onderzoek uitgevoerd volgens de vooraf opgestelde methoden
van dit onderzoek.
Als laatste wil ik mijn dank uitbrengen aan mijn vriend en mijn familie, die mij in een drukke periode
van afstuderen hebben ondersteund en veel overige taken uit handen hebben genomen!
Ik wens u veel leesplezier!
Veenendaal, 15 februari 2023
, 4
Samenvatting
De verpleegkundigen van de kinderafdeling in het ziekenhuis ervaren veel angst bij kinderen tijdens
het verplegen in isolatie. Zij weten niet welke interventies zij aanvullen in kunnen zetten om een
veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving te creëren en te behouden in de isolatiekamer
van het kind.
Dit was de aanleiding tot een onderzoek over de volgende hoofdvraag:
‘Welke verpleegkundige interventies kunnen op de kinderafdeling in het ziekenhuis worden ingezet om
een veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving te creëren en te behouden in de
isolatiekamer van de patiënt in de leeftijd van twee tot elf jaar?’.
Op basis van de hoofdvraag is er gekozen voor een deductief kwalitatief onderzoek. De eerste
deelvraag is beantwoord door het doen van literatuurstudie. Hiervoor zijn twintig wetenschappelijke
artikelen gevonden op Cinahl, Pubmed, Google Scholar, SAGE Journals en Springer Link. Voor de
beantwoording van de tweede deelvraag zijn er zeven interviews afgenomen bij verpleegkundigen van
de kinderafdeling in het Ziekenhuis.
Uit het literatuuronderzoek blijkt kinderen die voorafgaand aan de opname ingelicht waren over de
isolatiekamer en de reden hiervan, tijdens de opname veel minder angst ervaren tijdens de opname.
Hierbij is het van belang dat het niveau van de communicatie aangepast wordt op het
ontwikkelingsniveau van zowel het kind als van de ouders. Ouders spelen een grote rol in het bieden
van een ondersteunende omgeving, hier ervaren kinderen in isolatie veel steun aan. Wanneer
kinderen de kans krijgen om kennis te maken met de persoonlijke beschermingsmiddelen raken zij
hier mee vertrouwd en kan dit angst doen afnemen. Door het gebruik van persoonlijke
beschermingsmiddelen kan een communicatiebarrière optreden. Duidelijke communicatie waarbij veel
gebruik wordt gemaakt van mimiek wordt dan ook geadviseerd.
Uit de afgenomen interviews blijkt dat de kinderverpleegkundigen zich bewust zijn van de
angstgevoelens bij kinderen in isolatie. Er worden dan ook al veel interventies ingezet om, gebaseerd
op expertise, de kamer zo veilig mogelijk te houden. Toch bleek ook uit deze interviews dat er nog
ruimte is voor verbetering. Namelijk het voorbereiden van een kind op de isolatiekamer, het
voorlichten van de ouders over wat de isolatieverpleging voor een invloed heeft op hun kind, het meer
aandacht besteden aan Family Centered Care en het verhogen van het aantal contactmomenten met
het kind in isolatie.
In de conclusie en aanbevelingen volgen aanvullende interventies die ingezet kunnen worden om de
isolatiekamer van het kind als een veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving te creëren
en te behouden. Allereerst wordt er aanbevolen om ouders meer in te lichten over de impact van de
isolatie op het kind zodat de ouders het kind hierin meer kunnen ondersteunen. Daarnaast wordt er
aangeraden om contact met naaste familie te stimuleren. Dit kan door bezoek of door het gebruik van
videoverbinding. Een andere interventie is om het aantal contactmomenten met het kind in isolatie te
verhogen en ook eens binnen te lopen zonder dat de verpleegkundige iets vervelends moet gaan
doen. Verpleegtechnische handelingen op de kamer moeten zoveel mogelijk vermeden worden. Als
het niet anders kan worden er afleidende interventies beschreven die ingezet kunnen worden.
Er wordt aanbevolen aan de verpleegkundigen van de kinderafdeling in het Ziekenhuis om
aanvullende interventies in te zetten. De student heeft al een begin gemaakt met de implementatie
van deze interventies en zal op het aankomende teamoverleg een korte aanvullende scholing geven
aan de verpleegkundigen van de kinderafdeling.
Er worden twee aanbevelingen gedaan tot vervolgonderzoek over interventies die nog niet ingezet
kunnen worden op de kinderafdeling. Ten eerste om de vereiste duur van isolatie te onderzoeken. Ten
tweede om te onderzoeken in hoeverre het mogelijk is om verpleegtechnische handelingen zo veel
mogelijk op de spoedeisende hulp te laten plaatsvinden zodat een kind zich niet onveilig en bedreigd
voelt wanneer deze handeling gelijk bij binnenkomst op de isolatiekamer uitgevoerd moet worden.
De isolatiekamer als veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving voor het kind
Verpleegkunde, Christelijke Hogeschool Ede
8.3: Innoveren en onderbouwen
15 februari 2023
, 2
De isolatiekamer als veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving voor het kind
Auteur
Naam
Studentnummer
Klas
Emailadres
Onderwijsinstelling
School Christelijke Hogeschool Ede
Opleiding Hbo verpleegkunde duaal
Vak Module 8: innoveren en onderbouwen
Werkgever
Instelling
Afdeling Kinderafdeling
Praktijkbegeleiders
Praktijkopleider
Begeleiding
Begeleidend docent
Feedbackgever
Onafhankelijke beoordelaar
Trajectbegeleider
Inleverdatum 15 februari 2023
, 3
Voorwoord
Voor u ligt mijn afstudeeronderzoek met als onderwerp ‘De isolatiekamer als veilige, ondersteunende
en niet bedreigende omgeving voor het kind’. Dit onderzoek is uitgevoerd als afstudeeronderzoek op
een kinderafdeling ter afronding van mijn deeltijdopleiding tot hbo-verpleegkundige. Deze opleiding
volg ik aan de Christelijke Hogeschool Ede.
De Christelijke Hogeschool Ede is een christelijke leer- en werkgemeenschap, waar door
medewerkers en studenten vorm gegeven wordt aan een “hoogwaardig en innovatief klimaat van
hoger beroepsonderwijs en kennisontwikkeling” (Christelijke Hogeschool Ede, z.d.).
Ik wil allereerst mijn opdrachtgever en praktijkbegeleider bedanken van dit onderzoek. Zij heeft mij
uitgedaagd om het onderzoek zo praktisch mogelijk te maken voor de afdeling. Ik ben haar dankbaar
voor de fijne begeleiding en de goede praktijkbeoordeling!
Ook wil ik mijn trajectbegeleider bedanken voor de betrokkenheid tijdens mijn leerproces op de
kinderafdeling. Ondanks de drukke periode op de werkvloer én privé heeft zij mij gesteund en
gestimuleerd om door te pakken.
Ook wil ik de feedback gevend docent bedanken voor de goede feedback die zij geleverd heeft op dit
onderzoek. Deze feedback heeft gezorgd voor een juiste onderbouwing en een diepgang in het
onderzoek.
Mijn dank gaat ook uit naar de onafhankelijke beoordelaar van dit onderzoek. Dankzij haar concrete
feedback op de onderzoeksopzet is dit onderzoek uitgevoerd volgens de vooraf opgestelde methoden
van dit onderzoek.
Als laatste wil ik mijn dank uitbrengen aan mijn vriend en mijn familie, die mij in een drukke periode
van afstuderen hebben ondersteund en veel overige taken uit handen hebben genomen!
Ik wens u veel leesplezier!
Veenendaal, 15 februari 2023
, 4
Samenvatting
De verpleegkundigen van de kinderafdeling in het ziekenhuis ervaren veel angst bij kinderen tijdens
het verplegen in isolatie. Zij weten niet welke interventies zij aanvullen in kunnen zetten om een
veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving te creëren en te behouden in de isolatiekamer
van het kind.
Dit was de aanleiding tot een onderzoek over de volgende hoofdvraag:
‘Welke verpleegkundige interventies kunnen op de kinderafdeling in het ziekenhuis worden ingezet om
een veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving te creëren en te behouden in de
isolatiekamer van de patiënt in de leeftijd van twee tot elf jaar?’.
Op basis van de hoofdvraag is er gekozen voor een deductief kwalitatief onderzoek. De eerste
deelvraag is beantwoord door het doen van literatuurstudie. Hiervoor zijn twintig wetenschappelijke
artikelen gevonden op Cinahl, Pubmed, Google Scholar, SAGE Journals en Springer Link. Voor de
beantwoording van de tweede deelvraag zijn er zeven interviews afgenomen bij verpleegkundigen van
de kinderafdeling in het Ziekenhuis.
Uit het literatuuronderzoek blijkt kinderen die voorafgaand aan de opname ingelicht waren over de
isolatiekamer en de reden hiervan, tijdens de opname veel minder angst ervaren tijdens de opname.
Hierbij is het van belang dat het niveau van de communicatie aangepast wordt op het
ontwikkelingsniveau van zowel het kind als van de ouders. Ouders spelen een grote rol in het bieden
van een ondersteunende omgeving, hier ervaren kinderen in isolatie veel steun aan. Wanneer
kinderen de kans krijgen om kennis te maken met de persoonlijke beschermingsmiddelen raken zij
hier mee vertrouwd en kan dit angst doen afnemen. Door het gebruik van persoonlijke
beschermingsmiddelen kan een communicatiebarrière optreden. Duidelijke communicatie waarbij veel
gebruik wordt gemaakt van mimiek wordt dan ook geadviseerd.
Uit de afgenomen interviews blijkt dat de kinderverpleegkundigen zich bewust zijn van de
angstgevoelens bij kinderen in isolatie. Er worden dan ook al veel interventies ingezet om, gebaseerd
op expertise, de kamer zo veilig mogelijk te houden. Toch bleek ook uit deze interviews dat er nog
ruimte is voor verbetering. Namelijk het voorbereiden van een kind op de isolatiekamer, het
voorlichten van de ouders over wat de isolatieverpleging voor een invloed heeft op hun kind, het meer
aandacht besteden aan Family Centered Care en het verhogen van het aantal contactmomenten met
het kind in isolatie.
In de conclusie en aanbevelingen volgen aanvullende interventies die ingezet kunnen worden om de
isolatiekamer van het kind als een veilige, ondersteunende en niet bedreigende omgeving te creëren
en te behouden. Allereerst wordt er aanbevolen om ouders meer in te lichten over de impact van de
isolatie op het kind zodat de ouders het kind hierin meer kunnen ondersteunen. Daarnaast wordt er
aangeraden om contact met naaste familie te stimuleren. Dit kan door bezoek of door het gebruik van
videoverbinding. Een andere interventie is om het aantal contactmomenten met het kind in isolatie te
verhogen en ook eens binnen te lopen zonder dat de verpleegkundige iets vervelends moet gaan
doen. Verpleegtechnische handelingen op de kamer moeten zoveel mogelijk vermeden worden. Als
het niet anders kan worden er afleidende interventies beschreven die ingezet kunnen worden.
Er wordt aanbevolen aan de verpleegkundigen van de kinderafdeling in het Ziekenhuis om
aanvullende interventies in te zetten. De student heeft al een begin gemaakt met de implementatie
van deze interventies en zal op het aankomende teamoverleg een korte aanvullende scholing geven
aan de verpleegkundigen van de kinderafdeling.
Er worden twee aanbevelingen gedaan tot vervolgonderzoek over interventies die nog niet ingezet
kunnen worden op de kinderafdeling. Ten eerste om de vereiste duur van isolatie te onderzoeken. Ten
tweede om te onderzoeken in hoeverre het mogelijk is om verpleegtechnische handelingen zo veel
mogelijk op de spoedeisende hulp te laten plaatsvinden zodat een kind zich niet onveilig en bedreigd
voelt wanneer deze handeling gelijk bij binnenkomst op de isolatiekamer uitgevoerd moet worden.
