Samenvatting kwalitatief hc TOE

Hoorcollege 1

Het kwalitatieve onderzoek bestaat uit een niet-gestructureerd of semi-gestructureerd
interview. Het gestructureerde interview is volledig van tevoren vastgelegd en is er geen
spontaniteit. Bij het kwalitatief onderzoek ligt eigenlijk alleen het onderwerp en misschien
een beginvraag vast. Je geeft zelf vorm aan het interview.
- Door rapport op te bouwen bouw je vertrouwen op met je respondent waardoor je
wellicht betere antwoorden krijgt. De respondent moet zich op zijn gemak voelen bij
de interviewer.
- Als interviewer ben je constant bezig  begrijpt de respondent me? Krijg ik de goede
antwoorden? Voelt de respondent zich op zijn gemak? Formuleer ik de vraag goed?
Interviewen is erg actief en kost veel energie; een tweede interviewer mag helpen als
observeerder.
- Een moment van stilte in het interview is ook belangrijk. Hou de rust erin en maak het
niet ongemakkelijk. Door een stilte te omarmen is er meer rust in het interview.

Vormen van interviews
o Face to face: In dezelfde ruimte en zit niet recht tegenover elkaar. Ga in een hoek
zitten zodat de respondent tijdens het nadenken even de leegte kan staren. Dit geeft de
respondent meer ruimte tijdens het interview.
o Telefonisch: Er is minder persoonlijke aandacht en controle, je weet namelijk niet wat
er achter de telefoon gebeurt en het is lastig om emoties te begrijpen. Voor een
feitelijk interview kan dit prima werken.
o Online: Het kan via skype, maar ook via een chat. Skype is persoonlijker, vooral voor
lange afstanden is dat praktisch, maar dit mist ook persoonlijkheid.
o Go-along interview: Dit hangt aan met een etnografisch interview. Etnografisch is
binnen de context van een groot onderzoek waar je wekenlang met mensen meeloopt
en hun interviewt. Een go-along interview is een kortere vorm hiervan: je loopt
bijvoorbeeld een dag mee met iemand naar zijn werk. Dit type interview is vaak een
comfortabele sessie omdat het een dagelijkse activiteit is, zoals een wandeling. Dit
voelt vaak vertrouwd voor de respondent.

Response process
Er zijn vier stappen in het reponse process:
1. Comprehension  Wanneer er een vraag wordt gesteld, moet je de vraag begrijpen.
2. Retrieval  de informatie die je nodig hebt om de vraag te beantwoorden moet je
terugvinden, opgraven uit je geheugen.
o Kun je je alles wel herinneren?
3. Judgement  klopt deze informatie met de vraag? Is dit het antwoord op de vraag?
o Kun je alles wel goed beoordelen?
4. Respone  de respondent komt op het antwoord.
o Wil je dit beantwoorden?
o Social desireability.

Fasen van een interview
o Fase 1: Aankomst en introductie: Alles begint al bij binnenkomst. Zorg dat je op tijd
aanwezig bent, spullen in orde zijn, etc. Dit zorgt voor vertrouwen. Je kan
bijvoorbeeld al eerder aanwezig zijn om je spullen klaar te zetten met wat drinken

, voor de respondent. Geef ook een introductie van jezelf, stel wat vragen die de
respondent op zijn/haar gemak zal stellen.
o Fase 2: Introductie onderzoek: Je vertelt wat er gaat gebeuren, de vorm van het
interview en laat het informed consent tekenen!! Niet beginnen zonder dit document
ondertekend te hebben!
o Fase 3: Begin van het interview: Geef aan dat je de recorder aan gaat zetten en stel de
eerste vraag. Begin niet met een gevoelig onderwerp, maar met makkelijke
onderwerpen. Tast het interview af met bijvoorbeeld wat feitelijke vragen zoals,
leeftijd, woonsituatie, familie, etc.
o Fase 4: Tijdens het interview: Je komt dichter bij het gevoelige onderwerp en zorg dat
het onderwerp op het juiste moment aan bod komt. Hou de stilte erin!! De persoon die
aan het woord is, heeft de bal en zal dit na het antwoord doorpassen. Als je stil blijft
na het antwoord, komt er misschien wel een aanvulling aan het antwoord! Dit is een
vorm van probing: je laat zien dat je meer informatie wil krijgen. Dit kan ook
bijvoorbeeld door extra vragen, zoals: kun je daar wat meer over vertellen?
o Fase 5: Einde interview: Sluit het interview netjes af en zorg voor een extra onderwerp
zodat je nog kunt praten aan het einde van het interview.
o Fase 6: Na het interview: Sluit af. Doorknob-effect  wanneer iemand naar de deur
loopt en dan nog een belangrijke zaak vertelt wat van pas kan komen voor je data-
verzameling. Je krijgt waardevolle informatie terwijl het interview eigenlijk al is
afgelopen. Ruim daarom ook nog niet meteen je spullen op, want er kan nog
waardevolle informatie naar voren komen terwijl de respondent weggaat. Overleg of
deze informatie nog gebruikt mag worden.

Focusgroepen
Het is geen groepsinterview! Het is de bedoeling dat de groep met elkaar in discussie gaat en
de moderator grijpt alleen in als het nodig is. De interactie binnen de groep is belangrijk. Het
is een naturalistische setting waarbij spontaniteit aan bod komt.

Hoe ziet een focusgroep eruit?
o Groepsgrootte van 6 tot 10 deelnemers. Dit hangt ook samen met het onderwerp en de
complexiteit. Als het een diep of breed onderwerp is, is een kleinere groep vaak
makkelijker.
o Heterogeen & homogeen  een heterogene groep binnen een homogene setting! Je
wil mensen met hetzelfde niveau, maar wel met verschillende meningen.
o Ga je vreemden bij elkaar zetten? Of zet je bekenden bij elkaar? Het kan voor een
arbeidersonderzoek handig zijn om een groep collega’s in een focusgroep te plaatsen.

Fasen van een focusgroep
o Fase 1: Forming: Je komt samen en stelt de groep samen. Scene-settling and ground
rules.
o Fase 2: Storming: Je zoekt naar de hiërarchie binnen de groep. Wie neemt er
bijvoorbeeld de leiding? Individual introductions.
o Fase 3: Norming: Je stelt normen vast waar de groep zich aan moet houden. Zoals, niet
onderbreken, respectvol zijn, bepaalde zaken mogen niet genoemd worden, wie mag
de vragen stellen, etc. Opening topic.
o Fase 4: Performing: Discussion.
o Fase 5: Adjouring: De groep gaat uit elkaar. Je spreekt uit wat er met de data gebeurt
en hoe het nu verder gaat. Ending the discussion.