,H1 Wat zijn massamedia?
1.1 Het communicatieproces
↳ communicatie: het proces waarbij zonder bedoeld of onbedoeld een bepaalde boodschap (informatie)
overbrengt aan een ontvanger en waarbij mensen de relaties die zij met elkaar hebben vorm en inhoud geven.
In het communicatieproces spelen vijf basiselementen een rol:
Boodschap: overbrengen van inhoudelijke informatie. Zoals: feiten, beelden, gedachten, plannen enz.
↳ kan voor mensen verschillende dingen betekenen.
Zender: start het communicatieproces door de boodschap te versturen. Kan een persoon, organisatie
of bedrijf zijn.
Medium: het technische middel waarmee de boodschap wordt overgedragen, d.m.v.
telefoon/internet. Hierbij kunnen er ook meerdere media nodig zijn.
Ontvanger: de individu waarbij de boodschap (on)bedoeld aankomt. Dit kan één persoon of meerdere
zijn.
Feedback: de reactie die de ontvanger geeft op de boodschap. De ontvanger wordt zender.
Ruis: verstoring of misvorming van het communicatieproces.
Soorten communicatie:
Directe tegenover indirecte communicatie.
Eenzijdige tegenover meerzijdige communicatie.
Verbale tegenover non-verbale communicatie.
Inter-persoonlijke communicatie tegenover massacommunicatie.
1.2 Massacommunicatie en massamedia
Kenmerken massacommunicatie:
1. Richt zich op een breed, heterogeen en relatief onbekend publiek.
2. De informatie die wordt overgebracht is openbaar en beschikbaar voor iedereen.
3. Verzenden/bepalen van de inhoud van een publieke boodschap gaat vaak via omvangrijke organisaties
(bijv. krantenredacties en omroeporganisaties).
4. Er wordt altijd gebruikgemaakt van technische hulpmiddelen (de massamedia).
5. Communicatie verloopt vaak eenzijdig.
6. De zender kan niet controleren of de boodschap bij alle ontvangers is aangekomen/begrepen.
7. Ontvanger bepaalt zelf hoe hij/zij een medium gebruikt.
↳ binnen de kenmerken is de afgelopen decennia het nodige veranderd.
Massamedia: alle middelen die massacommunicatie mogelijk maken.
↳ soorten: gedrukte, audiovisuele, digitale massamedia.
,1.3 De functies van de massamedia
Functie voor het individu:
Informatieve functie; voorziet ons van nieuws en informatie.
Opiniërende functie; geeft vaak kritisch commentaar op nieuws.
Sociale functie; het verbind ons met andere mensen.
Recreatieve functie; biedt ons ontspanning en tijdverdrijf.
Functies voor de samenleving:
Informerende functie; praktische informatie is belangrijk voor het dagelijks functioneren van het land.
Vijf politiekinformerende functies:
➝ Opiniërende functie.
➝ Spreekbuisfunctie.
➝ Commentaarfunctie.
➝ Controle- of waakhondfunctie.
➝ Agendafunctie.
Socialiserende functie (het proces waarbij iemand de waarden, normen en andere cultuurkenmerken
van zijn samenleving of groep aanleert). Via kranten, tijdschriften en de radio gebeurt dit op een
minder indringende manier.
Amuserende functie; media heeft een belangrijke rol in de vrijetijdsbesteding.
Bindende functie; media bevordert de sociale cohesie (onderlinge verbondenheid tussen mensen
binnen de samenleving.
, H2 Het medialandschap
Soorten massamedia: ➝ gedrukte massamedia; pers.
➝ audiovisuele media.
➝ digitale (nieuwe) media; internet
2.1 De pers
↳ dagbladen/kranten.
o De pers is gebaseerd op de vrije ondernemingsgewijze.
o De bedrijfsmatige doelen van de uitgeverijen zijn: winststreven en continuïteit van het bedrijf, met een
vergroting van het marktaandeel.
o De pers heeft zich ontwikkeld langs de lijnen van het marktmechanisme c.q. vraag en aanbod en is
afhankelijk van de verkoop (abonnementen en losse verkoop) en advertentie-inkomsten.
↳ opinieweekbladen/andere publiekstijdschriften.
o Vaak gekoppeld aan een bepaalde politiek-maatschappelijke “richting”
o En gericht op het geven van achtergrondinformatie en commentaar bij actuele politieke, economische en
maatschappelijke kwesties
o De speciale aandacht voor een bepaalde groep van het totale lezerspubliek wordt marktsegmentering
genoemd.
o De marktsegmentering is om commerciële redenen belangrijk:
De inhoud van het tijdschrift is afgestemd op de interesse van de doelgroep.
Het tijdschrift wordt daardoor interessanter voor bepaalde adverteerders.
Soorten tijdschriften:
Jongerenbladen
Familiebladen
Lifestylebladen
Roddelbladen
Special-interestbladen
Vakbladen
Omroepweekbladen