Katern 2, Markt: Vraag en Aanbod:
Hoofdstuk 1, Markt en vraag:
Paragraaf 1, De vraag in de markt:
Markt = het geheel van vraag naar en aanbod van een bepaald product.
Vraag = de hoeveelheid producten die de klanten willen kopen.
Aanbod = de hoeveelheid producten die de verkopers willen verkopen.
Concrete markt = de markt als ‘winkel’ met een zichtbare en vaste ontmoetingsplaats.
Vb: rommelmarkt, wekelijkse groente- en fruitmarkt.
Abstracte markt = geen concrete ontmoetingsplaats waar vragers en aanbieders elkaar ontmoeten.
Vb: de huizenmarkt, de arbeidsmarkt.
* Verschil tussen concrete en abstracte markten vervaagt door de komst van internetmarkten,
vb: Marktplaats. (Hebben kenmerken van concrete markten, maar ontmoeten niet fysiek).
Betalingsbereid = het maximale bedrag dat een koper bereid is te betalen voor een product.
(Dit verschilt per koper).
Afzet = het aantal verkochte producten.
Omzet = de totale geldopbrengst van verkopen.
Omzet = aantal verkochte producten (afzet) x prijs. (p x q).
Individuele vraaglijn = lijn die het verband aangeeft tussen de prijs en de gevraagde hoeveelheid van
een product van een individuele koper.
Op y-as: de oorzaak (de veranderende prijs).
Op x-as: het gevolg van de veranderende prijs (verschillende gevraagde hoeveelheden).
Collectieve vraaglijn = lijn die het verband aangeeft tussen de prijs en de gevraagde hoeveelheid van
een product van de gezamenlijke kopers.
Vraagfunctie → Qv = ap + b
Qv = gevraagde hoeveelheid van een product.
P = prijs van een product.
A en b zijn getallen die per situatie kunnen verschillen.
Bovendien geldt: a is kleiner dan 0 (negatief).
,Paragraaf 2, De vraag verandert:
Factoren die invloed hebben op de vraag naar een product:
Verschuiving
• De prijs.
→ langs / op de lijn
• Het inkomen van de consument.
→ van de lijn
• De prijs van andere goederen zoals substitutiegoederen en
complementaire goederen. “
• De voorkeuren van consumenten. “
• Het aantal consumenten. “
Substitutiegoederen = producten die andere producten kunnen vervangen.
Complementaire goederen = producten die elkaar aanvullen.
Bij ceteris paribus neem je aan dat alle ‘overige omstandigheden’ gelijk blijven.
* Hoe steiler de vraaglijn, hoe minder de consument reageert op verandering van prijs.
Paragraaf 3, De invloed van de prijs op de vraag
Prijselasticiteit van de gevraagde hoeveelheid = de mate waarin een relatieve prijsverandering zorgt
voor een relatieve verandering in de gevraagde hoeveelheid.
Elastisch = Ev < -1 Inelastisch = -1 < Ev < 0
P Qv Omzet P Qv Omzet
P Qv Omzet P Qv Omzet
, * Als je een opgave maakt met antwoord: -1,5 = elastisch; dan moet deze uitleg erbij:
De procentuele toename van de vraag is groter dan de procentuele afname van de prijs.
In dit geval stijgt de omzet bij een verlaging van de prijs.
Of de vraag naar goederen wel of niet sterk reageert op een verandering van de prijs, is onder meer
afhankelijk van:
• Het bestaan van substituten. Als er substituten zijn, zullen vragers bij een prijsverhoging
overstappen naar een ander goed.
• Het soort goed.
Bij een noodzakelijk goed (brood, kleding) → weinig kans op overstappen → inelastisch.
Bij een luxe goed → hoeft niet te kopen → elastisch.
• De termijn die je in beschouwing neemt.
Lange termijn → mogelijk om alternatief te bedenken. Korte termijn → moeilijker.
Prijselasticiteit van de omzet = de mate waarin een relatieve prijsverandering zorgt voor een
relatieve verandering van de omzet.
Hoofdstuk 1, Markt en vraag:
Paragraaf 1, De vraag in de markt:
Markt = het geheel van vraag naar en aanbod van een bepaald product.
Vraag = de hoeveelheid producten die de klanten willen kopen.
Aanbod = de hoeveelheid producten die de verkopers willen verkopen.
Concrete markt = de markt als ‘winkel’ met een zichtbare en vaste ontmoetingsplaats.
Vb: rommelmarkt, wekelijkse groente- en fruitmarkt.
Abstracte markt = geen concrete ontmoetingsplaats waar vragers en aanbieders elkaar ontmoeten.
Vb: de huizenmarkt, de arbeidsmarkt.
* Verschil tussen concrete en abstracte markten vervaagt door de komst van internetmarkten,
vb: Marktplaats. (Hebben kenmerken van concrete markten, maar ontmoeten niet fysiek).
Betalingsbereid = het maximale bedrag dat een koper bereid is te betalen voor een product.
(Dit verschilt per koper).
Afzet = het aantal verkochte producten.
Omzet = de totale geldopbrengst van verkopen.
Omzet = aantal verkochte producten (afzet) x prijs. (p x q).
Individuele vraaglijn = lijn die het verband aangeeft tussen de prijs en de gevraagde hoeveelheid van
een product van een individuele koper.
Op y-as: de oorzaak (de veranderende prijs).
Op x-as: het gevolg van de veranderende prijs (verschillende gevraagde hoeveelheden).
Collectieve vraaglijn = lijn die het verband aangeeft tussen de prijs en de gevraagde hoeveelheid van
een product van de gezamenlijke kopers.
Vraagfunctie → Qv = ap + b
Qv = gevraagde hoeveelheid van een product.
P = prijs van een product.
A en b zijn getallen die per situatie kunnen verschillen.
Bovendien geldt: a is kleiner dan 0 (negatief).
,Paragraaf 2, De vraag verandert:
Factoren die invloed hebben op de vraag naar een product:
Verschuiving
• De prijs.
→ langs / op de lijn
• Het inkomen van de consument.
→ van de lijn
• De prijs van andere goederen zoals substitutiegoederen en
complementaire goederen. “
• De voorkeuren van consumenten. “
• Het aantal consumenten. “
Substitutiegoederen = producten die andere producten kunnen vervangen.
Complementaire goederen = producten die elkaar aanvullen.
Bij ceteris paribus neem je aan dat alle ‘overige omstandigheden’ gelijk blijven.
* Hoe steiler de vraaglijn, hoe minder de consument reageert op verandering van prijs.
Paragraaf 3, De invloed van de prijs op de vraag
Prijselasticiteit van de gevraagde hoeveelheid = de mate waarin een relatieve prijsverandering zorgt
voor een relatieve verandering in de gevraagde hoeveelheid.
Elastisch = Ev < -1 Inelastisch = -1 < Ev < 0
P Qv Omzet P Qv Omzet
P Qv Omzet P Qv Omzet
, * Als je een opgave maakt met antwoord: -1,5 = elastisch; dan moet deze uitleg erbij:
De procentuele toename van de vraag is groter dan de procentuele afname van de prijs.
In dit geval stijgt de omzet bij een verlaging van de prijs.
Of de vraag naar goederen wel of niet sterk reageert op een verandering van de prijs, is onder meer
afhankelijk van:
• Het bestaan van substituten. Als er substituten zijn, zullen vragers bij een prijsverhoging
overstappen naar een ander goed.
• Het soort goed.
Bij een noodzakelijk goed (brood, kleding) → weinig kans op overstappen → inelastisch.
Bij een luxe goed → hoeft niet te kopen → elastisch.
• De termijn die je in beschouwing neemt.
Lange termijn → mogelijk om alternatief te bedenken. Korte termijn → moeilijker.
Prijselasticiteit van de omzet = de mate waarin een relatieve prijsverandering zorgt voor een
relatieve verandering van de omzet.
