Fasetoets 2:
Thema Betekenisvol leren
Naam Nienke de Jongh
Klas Pabo, VDT F1A
Studentnummer 677431
Datum 9 februari 2022
,Voorwoord
Na de zomervakantie ben ik gestart met mijn tweede stage. Heel bewust heb ik gekozen voor een
stage bij de kleuters, omdat – naar ik had gehoord – je bij de kleuters het klappen van de zweep
pas goed leert. Om het leerproces nog verder op te stuwen, stelt mijn stagebegeleider voor om
stage te lopen bij OBS De Globe in Schalkwijk, een school met een grote populatie NT2-kinderen.
De groep is met gemiddeld 12 leerlingen klein maar dat zegt niets over de energie die je erin
moet stoppen. Een gebrekkige woordenschat, culturele verschillen waardoor luisteren en gezag
een andere lading krijgen… het is hard werken. Maar de energie die je eruit krijgt is enorm. Met
de snelheid van het licht dringen deze minimonsters mijn hart binnen om daar niet meer uit te
verdwijnen.
Niet alleen op taal en woordenschat hebben de kinderen extra begeleiding nodig, ook als het
gaat om het tellen van 1 tot 10 zie je bij een groot aantal kinderen uit groep 1 dat ze dit nog lang
niet afdoende beheersen. Het baart mijn praktijkbegeleidster niet direct zorgen (dit ziet ze elk
jaar gebeuren) maar ze is wel heel blij met mijn voorstel om hier onderzoek naar te doen voor
mijn Fasetoets. Welke interventies ga ik inzetten? Levert dat een beter resultaat op dan de
dagelijkse interventies die zij al inzet?
De Fasetoets zelf was een mooi maar ook wel een wat frustrerend onderzoek voor mij. Ik heb er
aan de ene kant veel plezier uitgehaald. En dan doel ik op het uitvoeren van de verschillende
activiteiten met ‘mijn’ kleuters. De extra aandacht die je ze hiermee geeft, wordt van alle kanten
enorm gewaardeerd. De frustratie zit ‘m in Corona en de kerstvakantie die een week eerder dan
gepland begon waardoor ik het onderzoek niet goed heb af kunnen ronden. Maar ook in een
bewuste keuze (en een onbewuste fout) die ik aan het begin van mijn onderzoek heb gemaakt,
maar waar ik aan het einde van het onderzoek niet meer achter stond. Voortschrijdend inzicht
noemen ze dat. Het besef dat ik meer uit mijn onderzoek had kunnen halen voor de kinderen,
vind ik een gemiste kans. Aan de andere kant was dit onderzoek voor mij onderdeel van mijn
eigen leerproces en in dat licht heb ik er juist weer heel veel geleerd. En dat is in deze fase van
mijn studie ook heel wat waard.
Veel plezier met het lezen en beoordelen van mijn Fasetoets!
Nienke de Jongh
Heemstede, 9 februari 2022
Fasetoets 2: Betekenisvol leren | Nienke de Jongh 1
, Inhoudsopgave
1. Oriëntatie ............................................................................................................................................ 3
2. Vooronderzoek ................................................................................................................................... 4
2.1 Theoretische verdieping ...................................................................................................................... 4
Nature/nurture versus betekenisvol .......................................................................................................... 4
Zelfontdekkend/receptief leren versus betekenisvol leren ...................................................................... 5
Onderwijsvisies over betekenisvol leren ................................................................................................... 6
Betekenisvol onderwijs, NT2-leerlingen en de invloed van ouders ......................................................... 7
Rekenen in een betekenisvolle context ...................................................................................................... 8
2.2 Analyse van de praktijk ....................................................................................................................... 9
Behoefteanalyse ........................................................................................................................................... 9
Doelgroepanalyse ....................................................................................................................................... 10
Contextanalyse ........................................................................................................................................... 10
3. Ontwerp ............................................................................................................................................. 12
3.1 De criteria .......................................................................................................................................... 12
3.2 Het ontwerp ....................................................................................................................................... 13
De doelen – wat wil ik dat de kinderen leren? ......................................................................................... 13
De inhouden – wanneer wil ik dat de kinderen leren? ............................................................................ 13
De activiteiten – hoe wil ik dat de kinderen dat leren? ........................................................................... 13
De evaluatie – hebben de kinderen het geleerd? ..................................................................................... 13
Mijn persoonlijke doelen ........................................................................................................................... 13
4. Uitvoering .......................................................................................................................................... 14
5. Evaluatie en conclusie ...................................................................................................................... 15
Het ontwerp ................................................................................................................................................ 15
De evaluatiecriteria .................................................................................................................................... 15
Betekenisvol onderwijs ............................................................................................................................. 15
De doelen .................................................................................................................................................... 15
Mijn rol als leerkracht ................................................................................................................................ 16
Conclusie ..................................................................................................................................................... 16
Bijlage 1: Overzicht activiteiten ............................................................................................................... 17
Bijlage 2: Planning ..................................................................................................................................... 19
Bijlage 3: Voorbereiding van de activiteiten........................................................................................... 20
Bijlage 4: Bewijsmateriaal ........................................................................................................................ 21
Literatuurlijst............................................................................................................................................. 25
Fasetoets 2: Betekenisvol leren | Nienke de Jongh 2
Thema Betekenisvol leren
Naam Nienke de Jongh
Klas Pabo, VDT F1A
Studentnummer 677431
Datum 9 februari 2022
,Voorwoord
Na de zomervakantie ben ik gestart met mijn tweede stage. Heel bewust heb ik gekozen voor een
stage bij de kleuters, omdat – naar ik had gehoord – je bij de kleuters het klappen van de zweep
pas goed leert. Om het leerproces nog verder op te stuwen, stelt mijn stagebegeleider voor om
stage te lopen bij OBS De Globe in Schalkwijk, een school met een grote populatie NT2-kinderen.
De groep is met gemiddeld 12 leerlingen klein maar dat zegt niets over de energie die je erin
moet stoppen. Een gebrekkige woordenschat, culturele verschillen waardoor luisteren en gezag
een andere lading krijgen… het is hard werken. Maar de energie die je eruit krijgt is enorm. Met
de snelheid van het licht dringen deze minimonsters mijn hart binnen om daar niet meer uit te
verdwijnen.
Niet alleen op taal en woordenschat hebben de kinderen extra begeleiding nodig, ook als het
gaat om het tellen van 1 tot 10 zie je bij een groot aantal kinderen uit groep 1 dat ze dit nog lang
niet afdoende beheersen. Het baart mijn praktijkbegeleidster niet direct zorgen (dit ziet ze elk
jaar gebeuren) maar ze is wel heel blij met mijn voorstel om hier onderzoek naar te doen voor
mijn Fasetoets. Welke interventies ga ik inzetten? Levert dat een beter resultaat op dan de
dagelijkse interventies die zij al inzet?
De Fasetoets zelf was een mooi maar ook wel een wat frustrerend onderzoek voor mij. Ik heb er
aan de ene kant veel plezier uitgehaald. En dan doel ik op het uitvoeren van de verschillende
activiteiten met ‘mijn’ kleuters. De extra aandacht die je ze hiermee geeft, wordt van alle kanten
enorm gewaardeerd. De frustratie zit ‘m in Corona en de kerstvakantie die een week eerder dan
gepland begon waardoor ik het onderzoek niet goed heb af kunnen ronden. Maar ook in een
bewuste keuze (en een onbewuste fout) die ik aan het begin van mijn onderzoek heb gemaakt,
maar waar ik aan het einde van het onderzoek niet meer achter stond. Voortschrijdend inzicht
noemen ze dat. Het besef dat ik meer uit mijn onderzoek had kunnen halen voor de kinderen,
vind ik een gemiste kans. Aan de andere kant was dit onderzoek voor mij onderdeel van mijn
eigen leerproces en in dat licht heb ik er juist weer heel veel geleerd. En dat is in deze fase van
mijn studie ook heel wat waard.
Veel plezier met het lezen en beoordelen van mijn Fasetoets!
Nienke de Jongh
Heemstede, 9 februari 2022
Fasetoets 2: Betekenisvol leren | Nienke de Jongh 1
, Inhoudsopgave
1. Oriëntatie ............................................................................................................................................ 3
2. Vooronderzoek ................................................................................................................................... 4
2.1 Theoretische verdieping ...................................................................................................................... 4
Nature/nurture versus betekenisvol .......................................................................................................... 4
Zelfontdekkend/receptief leren versus betekenisvol leren ...................................................................... 5
Onderwijsvisies over betekenisvol leren ................................................................................................... 6
Betekenisvol onderwijs, NT2-leerlingen en de invloed van ouders ......................................................... 7
Rekenen in een betekenisvolle context ...................................................................................................... 8
2.2 Analyse van de praktijk ....................................................................................................................... 9
Behoefteanalyse ........................................................................................................................................... 9
Doelgroepanalyse ....................................................................................................................................... 10
Contextanalyse ........................................................................................................................................... 10
3. Ontwerp ............................................................................................................................................. 12
3.1 De criteria .......................................................................................................................................... 12
3.2 Het ontwerp ....................................................................................................................................... 13
De doelen – wat wil ik dat de kinderen leren? ......................................................................................... 13
De inhouden – wanneer wil ik dat de kinderen leren? ............................................................................ 13
De activiteiten – hoe wil ik dat de kinderen dat leren? ........................................................................... 13
De evaluatie – hebben de kinderen het geleerd? ..................................................................................... 13
Mijn persoonlijke doelen ........................................................................................................................... 13
4. Uitvoering .......................................................................................................................................... 14
5. Evaluatie en conclusie ...................................................................................................................... 15
Het ontwerp ................................................................................................................................................ 15
De evaluatiecriteria .................................................................................................................................... 15
Betekenisvol onderwijs ............................................................................................................................. 15
De doelen .................................................................................................................................................... 15
Mijn rol als leerkracht ................................................................................................................................ 16
Conclusie ..................................................................................................................................................... 16
Bijlage 1: Overzicht activiteiten ............................................................................................................... 17
Bijlage 2: Planning ..................................................................................................................................... 19
Bijlage 3: Voorbereiding van de activiteiten........................................................................................... 20
Bijlage 4: Bewijsmateriaal ........................................................................................................................ 21
Literatuurlijst............................................................................................................................................. 25
Fasetoets 2: Betekenisvol leren | Nienke de Jongh 2
