Examen VWO
2019
tijdvak 1
vrijdag 17 mei
13.30 - 16.30 uur
natuurkunde
Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.
Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen.
Dit examen bestaat uit 28 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 73 punten te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald
kunnen worden.
Als bij een vraag een verklaring, uitleg, berekening of afleiding gevraagd wordt,
worden aan het antwoord meestal geen punten toegekend als deze verklaring,
uitleg, berekening of afleiding ontbreekt.
Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden gevraagd.
Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft meer dan twee
redenen, dan worden alleen de eerste twee in de beoordeling meegeteld.
VW-1023-a-19-1-o
, Dafne Schippers tegen Ireen Wüst
Het zou kunnen dat hardloopster Dafne Schippers schaatsster Ireen Wüst
uit zou dagen voor een wedstrijd over 100 meter: Schippers op de
atletiekbaan, Wüst op schaatsen op het ijs. Twee totaal verschillende
manieren om snelheid te maken met ongeveer dezelfde eindtijd. Zie
figuren 1 en 2.
figuur 1 figuur 2
De tijden die ze nodig hebben voor 100 m liggen dicht bij elkaar: het
record van Schippers staat op 10,81 s en de snelste tussentijd van Wüst
op 100 m is 10,87 s.
2p 1 Bereken het verschil in gemiddelde snelheid.
VW-1023-a-19-1-o lees verder ►►►
, In figuur 3 zie je het verloop van de snelheden van beide atleten over de
100 m. De figuur staat ook op de uitwerkbijlage.
figuur 3
12
v (m s-1) Wüst
11
10
Schippers
9
8
7
6
5
4
3
2
1
0
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
t (s)
3p 2 Bepaal met behulp van de figuur op de uitwerkbijlage de versnelling bij de
start van hardloopster Schippers die uit de figuur volgt.
3p 3 Voer de volgende opdrachten uit, gebruikmakend van figuur 3:
Geef aan op welk tijdstip de afstand tussen hardloopster Schippers en
schaatsster Wüst maximaal is.
Geef een toelichting hierbij.
Geef aan hoe deze maximale afstand bepaald kan worden.
(De bepaling hoeft niet uitgevoerd te worden.)
VW-1023-a-19-1-o lees verder ►►►
, Van de sprint van beide atleten is een vereenvoudigd model gemaakt.
Daarbij wordt ervan uitgegaan dat de massa’s van beide atleten gelijk
zijn. Volgens het model ligt het verschil tussen Wüst en Schippers met
name in het resulterend vermogen (netto vermogen) Pres. In figuur 4 staat
voor beide atleten Pres als functie van de tijd weergegeven.
figuur 4
1400
Pres
(W)
1200
1000
Schippers
800
600
400
Wüst
200
0
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11
-200
t (s)
Uit het diagram is af te lezen dat voor Schippers geldt:
Pres 0 voor t 6,0 s.
2p 4 Leg uit dat dit overeenkomt met het diagram in figuur 3.
In het vereenvoudigd model wordt aangenomen, dat op t = 6,0 s de beide
atleten een gelijk voortstuwend vermogen leveren.
Toch is Pres op dat moment bij hardlopen kleiner dan bij schaatsen.
2p 5 Leg uit welke conclusie je hieruit kunt trekken over de wrijvingskrachten
bij schaatsen en hardlopen.
3p 6 Voer de volgende opdrachten uit:
Leg met behulp van figuur 4 uit in welke race de grootste
resulterende arbeid wordt geleverd.
Leg met behulp van figuur 3 en de relatie tussen arbeid en
kinetische energie uit in welke race de grootste resulterende arbeid
wordt geleverd.
VW-1023-a-19-1-o lees verder ►►►
2019
tijdvak 1
vrijdag 17 mei
13.30 - 16.30 uur
natuurkunde
Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.
Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen.
Dit examen bestaat uit 28 vragen.
Voor dit examen zijn maximaal 73 punten te behalen.
Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een goed antwoord behaald
kunnen worden.
Als bij een vraag een verklaring, uitleg, berekening of afleiding gevraagd wordt,
worden aan het antwoord meestal geen punten toegekend als deze verklaring,
uitleg, berekening of afleiding ontbreekt.
Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden gevraagd.
Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft meer dan twee
redenen, dan worden alleen de eerste twee in de beoordeling meegeteld.
VW-1023-a-19-1-o
, Dafne Schippers tegen Ireen Wüst
Het zou kunnen dat hardloopster Dafne Schippers schaatsster Ireen Wüst
uit zou dagen voor een wedstrijd over 100 meter: Schippers op de
atletiekbaan, Wüst op schaatsen op het ijs. Twee totaal verschillende
manieren om snelheid te maken met ongeveer dezelfde eindtijd. Zie
figuren 1 en 2.
figuur 1 figuur 2
De tijden die ze nodig hebben voor 100 m liggen dicht bij elkaar: het
record van Schippers staat op 10,81 s en de snelste tussentijd van Wüst
op 100 m is 10,87 s.
2p 1 Bereken het verschil in gemiddelde snelheid.
VW-1023-a-19-1-o lees verder ►►►
, In figuur 3 zie je het verloop van de snelheden van beide atleten over de
100 m. De figuur staat ook op de uitwerkbijlage.
figuur 3
12
v (m s-1) Wüst
11
10
Schippers
9
8
7
6
5
4
3
2
1
0
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
t (s)
3p 2 Bepaal met behulp van de figuur op de uitwerkbijlage de versnelling bij de
start van hardloopster Schippers die uit de figuur volgt.
3p 3 Voer de volgende opdrachten uit, gebruikmakend van figuur 3:
Geef aan op welk tijdstip de afstand tussen hardloopster Schippers en
schaatsster Wüst maximaal is.
Geef een toelichting hierbij.
Geef aan hoe deze maximale afstand bepaald kan worden.
(De bepaling hoeft niet uitgevoerd te worden.)
VW-1023-a-19-1-o lees verder ►►►
, Van de sprint van beide atleten is een vereenvoudigd model gemaakt.
Daarbij wordt ervan uitgegaan dat de massa’s van beide atleten gelijk
zijn. Volgens het model ligt het verschil tussen Wüst en Schippers met
name in het resulterend vermogen (netto vermogen) Pres. In figuur 4 staat
voor beide atleten Pres als functie van de tijd weergegeven.
figuur 4
1400
Pres
(W)
1200
1000
Schippers
800
600
400
Wüst
200
0
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11
-200
t (s)
Uit het diagram is af te lezen dat voor Schippers geldt:
Pres 0 voor t 6,0 s.
2p 4 Leg uit dat dit overeenkomt met het diagram in figuur 3.
In het vereenvoudigd model wordt aangenomen, dat op t = 6,0 s de beide
atleten een gelijk voortstuwend vermogen leveren.
Toch is Pres op dat moment bij hardlopen kleiner dan bij schaatsen.
2p 5 Leg uit welke conclusie je hieruit kunt trekken over de wrijvingskrachten
bij schaatsen en hardlopen.
3p 6 Voer de volgende opdrachten uit:
Leg met behulp van figuur 4 uit in welke race de grootste
resulterende arbeid wordt geleverd.
Leg met behulp van figuur 3 en de relatie tussen arbeid en
kinetische energie uit in welke race de grootste resulterende arbeid
wordt geleverd.
VW-1023-a-19-1-o lees verder ►►►
