PLO-MT
Professioneel gedrag
- Hygiëne en veiligheid:
o Geen sieraden, horloges, nagellak.
o T-shirt aan
o Haar in een knot
o Niet aan mondkapje zitten!!
o Desinfecteer handen & stethoscoop tegelijk. Doekje hiervoor ligt bij de alcohol. Spuit
er wat alcohol op (busje staat ernaast) en neemt dit doekje mee naar het tafeltje
naast het onderzoeksbed.
- Omgang met patiënt:
o Voorstellen, ontkleedinstructie en duidelijke uitleg
o In luchtledige praten: niet tegen onderzoeker praten
- Organisatie onderzoek:
o Benoem bevindingen & conclusies: denk hardop! (plaatsing van handen hoef je niet
te benoemen).
▪ “Er zijn geen afwijkingen gevonden”→ bijv: “er is geen start/ stop beweging
gevonden, dus er is geen sprake van Parkisonisme”.’
o Aan welke kant voer je het onderzoek uit: rechts vh bed als je kijkt vanuit je rug naar
de hoofdsteun.
o Leg benodigde materialen van tevoren klaar en binnen handbereik.
o Ruim gebruikte materialen op
o Voorkomen hergebruik van materiaal.
Betrouwbaarheid van de bevindingen
- Techniek goed doen
- Juiste instructies geven aan de pt
- Ontkleedinstructie: niet tijdens het onderzoek kleding wisselen, dus minimale hoeveelheid
kleding die je nodig hebt, moet je aantrekken. Behalve bij percussie: dan mag de BH weer
aan.
Tips
- Alles op indicatie ook doen!
- Als je aan 2 kanten moet benoemen: “ik let op dezelfde dingen als aan de voorzijde, maar zie
hier verder geen bijzonderheden”.
- Neurologie:
o Spieren die je test per naam noemen + kracht obv MAC-schaal
o Sensibiliteit: kort dermatomen & perifere zenuwen benoemen. Kort aanwijzen aan 1
zijde van de armen of benen.
- Bewegingsonderzoek:
o Bevindingen samenvatten aan het eind van elk onderdeel → alles apart kost veel tijd!
o Inspectie & actieve bewegingen: links & rechts. Vanaf passieve onderzoek mag je aan
1 kant verder gaan.
o Klinische palpatie: “ik palpeer nu….”
o Specifieke testen: uitleggen wanneer de testuitslag positief zou zijn. “De test is
negatief, want de proefpersoon geeft geen…. aan”
1
,Verslaglegging
- Vorm: leesbaarheid, logische opbouw
- Inhoud: staat al het onderzoek erin
- Kwaliteit: klopt het medisch & is het bruikbaar in de kliniek.
- Alleen bevindingen!! → als je ergens niet aan toe kwam: niet verricht
- Let op! Li = re alleen doen als je links en rechts vergeleken hebt bij het onderzoek (bijv niet
bij wortelprikkelingsonderzoek of passief bewegingsonderzoek, maar wel bij neurologie)
Introductie
- “Goedendag, ik ben Marjan de Jong, co-assistent. Vandaag ga ik u onderzoeken. Ik ga straks
…” → géén jargon.
- Instrueer patiënt: “U mag…”
- Desinfecteer handen en stethoscoop
Casus 2
Algemene indruk en bloeddruk
- Stemvork aanslaan op knie
- Introductie: “Ik ga beginnen met het beoordelen van uw algemene toestand”
- Ontkleding: “U mag uw uitkleden maar uw ondergoed en bH mag u aanhouden.”
- Desinfecteer: ook stethoscoop
- Klaarzetten: meetlat, weegschaal, meetlint, klokje, stethoscoop, bloeddrukmanchet
- Algemene indruk 1: checklist 2 jaar 1
o “U mag hier gaan staan. Voelt u zich op dit moment ziek?”→ inspectie in spontane
houding
▪ “De patiënt maakt geen zieke indruk en heeft een helder bewustzijn. Ik zie
geen antalgische houding of gelaatsuitdrukkingen die pijn aangeven, dus er
is geen sprake van pijn of ongemakken. Daarnaast is er sprake van goed
contact.”
▪ “De biologische leeftijd schat ik tussen de 20-25 jaar. Klopt dit? Dus de
biologische leeftijd is conform kalenderleeftijd”
▪ “Ik reuk een neutrale lichaamsgeur (indien parfum, benoem!) en zie een
goede persoonlijke verzorging. Ik zie geen piercings of tatoeages”.
- Algemene indruk 2: checklist 2 & 3 jaar 1
o “Zou u zo kunnen gaan staan?” → inspectie in anatomische houding (staan, gewicht
verdeeld over beide voeten, hoofd rechtop, armen langs lichaam met
handpalmen/duimen naar voren).
▪ “Ik zie een mannelijke/ vrouwelijke lichaamsbouw, gezonde
voedingstoestand, symmetrische schouderhoogte en tailledriehoek/
luchtfiguren”
▪ Kleur/ Onregelmatigheden:
• “Ik zie een blanke/ getinte huid, waarbij geen sprake is van
roodheid, zwellingen, bloedingen, verwondingen, hematomen of
littekens. Ik zie wat pigmentatie door moedervlekken.
o Litteken: “ik zie een litteken op de … (locatie), van zo’n … cm
(grootte), hoe komt u hieraan? (oorzaak)”
▪ Beharing:
• “Ik zie een mannelijke/ vrouwelijk/ geschoren/ haaruitval/
hypertrichose (overbeharing)/ hirsutisme (overbeharing alleen V op
plekken waar mannen haar ontwikkelen))/ kaalheid
beharingspatroon”.
2
, ▪ Naar handen & vingers:
• “Ik zie geen vergroeiingen, trommelstokvingers, of putjesnagels. En
geen afwijkingen in de handlijnen”.
o “Zou u een kwartslag willen draaien? En nog een keer? En nog een keer?”
▪ “Ik heb gelet op de aspecten die ik zojuist ook heb genoemd. Ik heb aan de
laterale en dorsale zijden geen afwijkingen gezien”.
o “Ik ga u nu even aanraken” → plaats handrug op thorax.
▪ “Ik voel een normaal-warme huidtemperatuur en een droge huid”
o “Dan ga ik verder met het meten van uw lengte, gewicht en buikomvang”.
▪ Lengte: evt haar uit een staart, leg dwarslat horizontaal & hoog (pt eronder).
• “Kunt u rechtop onder de meetlat gaan staan? Met uw hakken
tegen de achterwand vd meetlat. Houdt uw hoofd goed rechtop”
(ogen en bovenkant oren op dezelfde hoogte)
• Laat dwarslat zakken tot op kruin → let op loodrechte hoek met de
verticale meetlat.
• “Dan mag u er nu onder vandaan stappen” → houdt de meter vast
en lees af op verschuifbare gedeelte onderaan af→ “patiënt is 161,5
cm”.
▪ Gewicht: “Wilt u op de weegschaal gaan staan? Deze patiënt is 50,1 kg. Dit is
naar schatting een normaal BMI, want het valt tussen de normaalwaarden
van 18,5 – 24,9 kg/m2.
▪ Buikomvang:
• “Wilt u hier goed rechtop gaan staan, met de buik ontspannen?”
• Plaats meetlint in taille: flank tussen onderste ribben en
bekkenkam. En zorg dat hij goed aansluit (horizontaal niet golft).
• “De buikomvang van deze patiënt is 65 cm. Dit is niet hoger dan 88
cm (vrouwen) of 102 cm (mannen), dus er is geen verhoogd
cardiovasculair risico”
- Specifieke testen: checklist 2 jaar 2
o “Dan ga ik verder met een aantal specifieke testen. Hiervoor mag u plaatsnemen op
het bed (halfzittende positie)”.
o Icterus: “Ik zie geen gele, maar witte sclerae, dus er is geen sprake van icterus”
o Anemie:
▪ “Ik ga rustig uw onderste ooglid iets naar beneden trekken” & bekijk
handpalmen: “ik zie geen witte, maar roze ooglidrand, conjunctivae en
handpalmen, dus er is geen sprake van anemie”
o Cyanose:
▪ “Wilt u uw tong uitsteken? Ik zie geen blauw/ paarse, maar roze
mondslijmvlies, dus er is geen sprake van centrale cyanose”.
▪ “Ik zie geen blauwe, maar roze vingers, dus er is geen sprake van perifere
cyanose”.
o Oedeem:
▪ “Ik ga u weer aanraken”. Druk duimen beiderzijds onder oog. “Ik zie geen
putjes, dus er is geen sprake van periorbitaal oedeem”.
• Als voor onderzoek nodig is: even mondkapje af
▪ Knijp met duim en wijsvinger enkele seconden in de enkel. “Ik zie geen
putjes, dus er is geen sprake van enkeloedeem.”
o Turgor: Pak huidplooi onder clavicula met duim en wijsvinger vast en laat weer los.
“De huidplooi verstrijkt snel, dus er is sprake van een goede hydratatietoestand”.
o “Dit waren de specifieke testen”
- Vitale functies: checklist 2& 41 jaar 2
3
, o Dan ga ik verder met het meten van uw vitale functies en bloeddruk”. PAK KLOKJE.
o Polsslag & Ademhaling: “Ik begin met het meten van uw polsslag. U mag ontspannen
en gewoon blijven doorademen”.
▪ Palpeer 15 sec met wijs- en middelvinger de polsslag + 30 sec ademhaling
(x2). “Ik palpeer nu de a. radialis, want het is geen spoed. Als het spoed zou
zijn, dan zou ik de a. femoralis en a. carotis palperen”.
▪ “De polsslag is 80 /min, regelmatig equaal, dus er is geen sprake van een
tachycardie (>100) of bradycardie (<60). De ademhalingsfrequentie is 15/min
met een borst/buik-ademhaling, dus er is geen sprake van een bradypnoe
(<10) of tachypnoe (>20).
• Pols x 4 → 77 kan niet!! & ademhaling x 2
• Tellen moet nauwkeurig.
o Bloeddruk: “Ik ga nu uw bloeddruk opmeten. Hiervoor mag u gaan liggen” → liggen
om te voorkomen dat bloeddrukband afzakt.
▪ Controleer op bloeddrukmanchet leeg is.
▪ Plaats manchet 3 cm boven elleboogsplooi. Pijl thv a. brachialis
▪ Stop vinger ertussen → max 1 vinger ruimte = controle of hij goed aansluit.
▪ Test of stethoscoop goed staat, maar nog niet in je oren.
▪ Palpeer a. radialis terwijl je manchet oppompt → stop als geen pulsaties
meer voelt + 30 mmHg bovenop.
▪ Stop stethoscoop in oren en zet op elleboogplooi thv a. brachialis.
Stethoscoop mag geen contact hebben met slangen vd manchet!
▪ Open ventiel en laat 2-3 mmHg per sec dalen.
▪ “De bloeddruk is 120 (systolisch: als je stroming hoort) over 90 mmHg
(diastolisch: als stroming wegvalt)”
▪ Als het misgaat → manchet helemaal legen en opnieuw.
- “Dank u wel, dit was het onderzoek van de algemene indruk, vitale functies en bloeddruk”
Verslaglegging
- Inspectie:
o Niet zieke pt, helder bewustpijn, adequate reactie, goed contact
o Goede verzorging, neutrale lichaamsgeur
o Pijn/ zichtbare ongemakken: -
o Biologische leeftijd conform kalenderleeftijd
o Lichaamsbouw: mannelijk/ vrouwelijk, normale voedingstoestand, schouderhoogte
en luchtfiguren li = re
o Huid: blank/ getint/ donker, enkele pigmentaties, roodheid -, zwellingen-,
bloedingen-, wondjes-, hematomen-, littekens-
- Palpatie:
o T: normaal-warm
o Vochtigheidsgraad: droog
- Specifieke aspecten:
o Icterus: -
o Anemie: -
o Cyanose centraal/perifeer: -/-
o Enkel/ periorbitaal oedeem: -/-
o Huidturgor: huidplooi verstrijkt goed
- Metingen:
o Lengte: 1 m 61,5 cm
o Gewicht: 50,1 kg, gekleed tot op het ondergoed
o Buikomvang: 72 cm
4
Professioneel gedrag
- Hygiëne en veiligheid:
o Geen sieraden, horloges, nagellak.
o T-shirt aan
o Haar in een knot
o Niet aan mondkapje zitten!!
o Desinfecteer handen & stethoscoop tegelijk. Doekje hiervoor ligt bij de alcohol. Spuit
er wat alcohol op (busje staat ernaast) en neemt dit doekje mee naar het tafeltje
naast het onderzoeksbed.
- Omgang met patiënt:
o Voorstellen, ontkleedinstructie en duidelijke uitleg
o In luchtledige praten: niet tegen onderzoeker praten
- Organisatie onderzoek:
o Benoem bevindingen & conclusies: denk hardop! (plaatsing van handen hoef je niet
te benoemen).
▪ “Er zijn geen afwijkingen gevonden”→ bijv: “er is geen start/ stop beweging
gevonden, dus er is geen sprake van Parkisonisme”.’
o Aan welke kant voer je het onderzoek uit: rechts vh bed als je kijkt vanuit je rug naar
de hoofdsteun.
o Leg benodigde materialen van tevoren klaar en binnen handbereik.
o Ruim gebruikte materialen op
o Voorkomen hergebruik van materiaal.
Betrouwbaarheid van de bevindingen
- Techniek goed doen
- Juiste instructies geven aan de pt
- Ontkleedinstructie: niet tijdens het onderzoek kleding wisselen, dus minimale hoeveelheid
kleding die je nodig hebt, moet je aantrekken. Behalve bij percussie: dan mag de BH weer
aan.
Tips
- Alles op indicatie ook doen!
- Als je aan 2 kanten moet benoemen: “ik let op dezelfde dingen als aan de voorzijde, maar zie
hier verder geen bijzonderheden”.
- Neurologie:
o Spieren die je test per naam noemen + kracht obv MAC-schaal
o Sensibiliteit: kort dermatomen & perifere zenuwen benoemen. Kort aanwijzen aan 1
zijde van de armen of benen.
- Bewegingsonderzoek:
o Bevindingen samenvatten aan het eind van elk onderdeel → alles apart kost veel tijd!
o Inspectie & actieve bewegingen: links & rechts. Vanaf passieve onderzoek mag je aan
1 kant verder gaan.
o Klinische palpatie: “ik palpeer nu….”
o Specifieke testen: uitleggen wanneer de testuitslag positief zou zijn. “De test is
negatief, want de proefpersoon geeft geen…. aan”
1
,Verslaglegging
- Vorm: leesbaarheid, logische opbouw
- Inhoud: staat al het onderzoek erin
- Kwaliteit: klopt het medisch & is het bruikbaar in de kliniek.
- Alleen bevindingen!! → als je ergens niet aan toe kwam: niet verricht
- Let op! Li = re alleen doen als je links en rechts vergeleken hebt bij het onderzoek (bijv niet
bij wortelprikkelingsonderzoek of passief bewegingsonderzoek, maar wel bij neurologie)
Introductie
- “Goedendag, ik ben Marjan de Jong, co-assistent. Vandaag ga ik u onderzoeken. Ik ga straks
…” → géén jargon.
- Instrueer patiënt: “U mag…”
- Desinfecteer handen en stethoscoop
Casus 2
Algemene indruk en bloeddruk
- Stemvork aanslaan op knie
- Introductie: “Ik ga beginnen met het beoordelen van uw algemene toestand”
- Ontkleding: “U mag uw uitkleden maar uw ondergoed en bH mag u aanhouden.”
- Desinfecteer: ook stethoscoop
- Klaarzetten: meetlat, weegschaal, meetlint, klokje, stethoscoop, bloeddrukmanchet
- Algemene indruk 1: checklist 2 jaar 1
o “U mag hier gaan staan. Voelt u zich op dit moment ziek?”→ inspectie in spontane
houding
▪ “De patiënt maakt geen zieke indruk en heeft een helder bewustzijn. Ik zie
geen antalgische houding of gelaatsuitdrukkingen die pijn aangeven, dus er
is geen sprake van pijn of ongemakken. Daarnaast is er sprake van goed
contact.”
▪ “De biologische leeftijd schat ik tussen de 20-25 jaar. Klopt dit? Dus de
biologische leeftijd is conform kalenderleeftijd”
▪ “Ik reuk een neutrale lichaamsgeur (indien parfum, benoem!) en zie een
goede persoonlijke verzorging. Ik zie geen piercings of tatoeages”.
- Algemene indruk 2: checklist 2 & 3 jaar 1
o “Zou u zo kunnen gaan staan?” → inspectie in anatomische houding (staan, gewicht
verdeeld over beide voeten, hoofd rechtop, armen langs lichaam met
handpalmen/duimen naar voren).
▪ “Ik zie een mannelijke/ vrouwelijke lichaamsbouw, gezonde
voedingstoestand, symmetrische schouderhoogte en tailledriehoek/
luchtfiguren”
▪ Kleur/ Onregelmatigheden:
• “Ik zie een blanke/ getinte huid, waarbij geen sprake is van
roodheid, zwellingen, bloedingen, verwondingen, hematomen of
littekens. Ik zie wat pigmentatie door moedervlekken.
o Litteken: “ik zie een litteken op de … (locatie), van zo’n … cm
(grootte), hoe komt u hieraan? (oorzaak)”
▪ Beharing:
• “Ik zie een mannelijke/ vrouwelijk/ geschoren/ haaruitval/
hypertrichose (overbeharing)/ hirsutisme (overbeharing alleen V op
plekken waar mannen haar ontwikkelen))/ kaalheid
beharingspatroon”.
2
, ▪ Naar handen & vingers:
• “Ik zie geen vergroeiingen, trommelstokvingers, of putjesnagels. En
geen afwijkingen in de handlijnen”.
o “Zou u een kwartslag willen draaien? En nog een keer? En nog een keer?”
▪ “Ik heb gelet op de aspecten die ik zojuist ook heb genoemd. Ik heb aan de
laterale en dorsale zijden geen afwijkingen gezien”.
o “Ik ga u nu even aanraken” → plaats handrug op thorax.
▪ “Ik voel een normaal-warme huidtemperatuur en een droge huid”
o “Dan ga ik verder met het meten van uw lengte, gewicht en buikomvang”.
▪ Lengte: evt haar uit een staart, leg dwarslat horizontaal & hoog (pt eronder).
• “Kunt u rechtop onder de meetlat gaan staan? Met uw hakken
tegen de achterwand vd meetlat. Houdt uw hoofd goed rechtop”
(ogen en bovenkant oren op dezelfde hoogte)
• Laat dwarslat zakken tot op kruin → let op loodrechte hoek met de
verticale meetlat.
• “Dan mag u er nu onder vandaan stappen” → houdt de meter vast
en lees af op verschuifbare gedeelte onderaan af→ “patiënt is 161,5
cm”.
▪ Gewicht: “Wilt u op de weegschaal gaan staan? Deze patiënt is 50,1 kg. Dit is
naar schatting een normaal BMI, want het valt tussen de normaalwaarden
van 18,5 – 24,9 kg/m2.
▪ Buikomvang:
• “Wilt u hier goed rechtop gaan staan, met de buik ontspannen?”
• Plaats meetlint in taille: flank tussen onderste ribben en
bekkenkam. En zorg dat hij goed aansluit (horizontaal niet golft).
• “De buikomvang van deze patiënt is 65 cm. Dit is niet hoger dan 88
cm (vrouwen) of 102 cm (mannen), dus er is geen verhoogd
cardiovasculair risico”
- Specifieke testen: checklist 2 jaar 2
o “Dan ga ik verder met een aantal specifieke testen. Hiervoor mag u plaatsnemen op
het bed (halfzittende positie)”.
o Icterus: “Ik zie geen gele, maar witte sclerae, dus er is geen sprake van icterus”
o Anemie:
▪ “Ik ga rustig uw onderste ooglid iets naar beneden trekken” & bekijk
handpalmen: “ik zie geen witte, maar roze ooglidrand, conjunctivae en
handpalmen, dus er is geen sprake van anemie”
o Cyanose:
▪ “Wilt u uw tong uitsteken? Ik zie geen blauw/ paarse, maar roze
mondslijmvlies, dus er is geen sprake van centrale cyanose”.
▪ “Ik zie geen blauwe, maar roze vingers, dus er is geen sprake van perifere
cyanose”.
o Oedeem:
▪ “Ik ga u weer aanraken”. Druk duimen beiderzijds onder oog. “Ik zie geen
putjes, dus er is geen sprake van periorbitaal oedeem”.
• Als voor onderzoek nodig is: even mondkapje af
▪ Knijp met duim en wijsvinger enkele seconden in de enkel. “Ik zie geen
putjes, dus er is geen sprake van enkeloedeem.”
o Turgor: Pak huidplooi onder clavicula met duim en wijsvinger vast en laat weer los.
“De huidplooi verstrijkt snel, dus er is sprake van een goede hydratatietoestand”.
o “Dit waren de specifieke testen”
- Vitale functies: checklist 2& 41 jaar 2
3
, o Dan ga ik verder met het meten van uw vitale functies en bloeddruk”. PAK KLOKJE.
o Polsslag & Ademhaling: “Ik begin met het meten van uw polsslag. U mag ontspannen
en gewoon blijven doorademen”.
▪ Palpeer 15 sec met wijs- en middelvinger de polsslag + 30 sec ademhaling
(x2). “Ik palpeer nu de a. radialis, want het is geen spoed. Als het spoed zou
zijn, dan zou ik de a. femoralis en a. carotis palperen”.
▪ “De polsslag is 80 /min, regelmatig equaal, dus er is geen sprake van een
tachycardie (>100) of bradycardie (<60). De ademhalingsfrequentie is 15/min
met een borst/buik-ademhaling, dus er is geen sprake van een bradypnoe
(<10) of tachypnoe (>20).
• Pols x 4 → 77 kan niet!! & ademhaling x 2
• Tellen moet nauwkeurig.
o Bloeddruk: “Ik ga nu uw bloeddruk opmeten. Hiervoor mag u gaan liggen” → liggen
om te voorkomen dat bloeddrukband afzakt.
▪ Controleer op bloeddrukmanchet leeg is.
▪ Plaats manchet 3 cm boven elleboogsplooi. Pijl thv a. brachialis
▪ Stop vinger ertussen → max 1 vinger ruimte = controle of hij goed aansluit.
▪ Test of stethoscoop goed staat, maar nog niet in je oren.
▪ Palpeer a. radialis terwijl je manchet oppompt → stop als geen pulsaties
meer voelt + 30 mmHg bovenop.
▪ Stop stethoscoop in oren en zet op elleboogplooi thv a. brachialis.
Stethoscoop mag geen contact hebben met slangen vd manchet!
▪ Open ventiel en laat 2-3 mmHg per sec dalen.
▪ “De bloeddruk is 120 (systolisch: als je stroming hoort) over 90 mmHg
(diastolisch: als stroming wegvalt)”
▪ Als het misgaat → manchet helemaal legen en opnieuw.
- “Dank u wel, dit was het onderzoek van de algemene indruk, vitale functies en bloeddruk”
Verslaglegging
- Inspectie:
o Niet zieke pt, helder bewustpijn, adequate reactie, goed contact
o Goede verzorging, neutrale lichaamsgeur
o Pijn/ zichtbare ongemakken: -
o Biologische leeftijd conform kalenderleeftijd
o Lichaamsbouw: mannelijk/ vrouwelijk, normale voedingstoestand, schouderhoogte
en luchtfiguren li = re
o Huid: blank/ getint/ donker, enkele pigmentaties, roodheid -, zwellingen-,
bloedingen-, wondjes-, hematomen-, littekens-
- Palpatie:
o T: normaal-warm
o Vochtigheidsgraad: droog
- Specifieke aspecten:
o Icterus: -
o Anemie: -
o Cyanose centraal/perifeer: -/-
o Enkel/ periorbitaal oedeem: -/-
o Huidturgor: huidplooi verstrijkt goed
- Metingen:
o Lengte: 1 m 61,5 cm
o Gewicht: 50,1 kg, gekleed tot op het ondergoed
o Buikomvang: 72 cm
4
