§ 1 Stad en handel
De zeehandel verplaatst zich van de Middellandse zee naar de Atlantische Oceaan
en de Noordzee.
De hanze = handelsmaatschappij in de Oostzee
→Handel steeds meer naar Engeland en de Nederlanden
Een belangrijk handelsproduct was laken het werd gemaakt in Vlaanderen
Brabant en Vlaanderen = economische machtscentra in Noordwest-Europa
Vanaf de 11e eeuw ontstond in Europa weer een landbouwstedelijke samenleving.
Boeren breidden de landbouwgrond uit en gebruikten nieuwe landbouwtechnieken.
Daardoor nam de opbrengst toe en groeide de bevolking. Een deel van de bevolking
ging in de steden leven van de handel en nijverheid.
Steeds meer mensen gingen geld gebruiken op de markt. Zo ontwikkelde
geldwisselaars zich tot bankiers.
In de nijverheid werkten ambachtslieden samen in gilden met regels voor productie
en kwaliteit.
Nederlanders handelden met Noord- en Zuid-Europa. Handelssteden aan de
Noordzee en Oostzee werkten samen in de Hanze.