Media-effecten
Deze samenvatting bevat:
- Hoorcolleges
- Kennisclips
- Oefententamen
Universele media-effecttheorieën
- Injectienaaldtheorie: druppel voor druppel, met ideeën volspuiten.
- Stimulans-response: bepaalde stimulus leidt tot respons (reclame naar winkel).
- Magic-bullet: media direct in hoofd van ontvanger.
Behaviorisme: gedrag willoos bepaald door omgeving.
Psychoanalyse: gedrag willoos bepaald door instincten en seksuele driften.
Payne Fund studie is een grootschalig onderzoek van invloed van bioscoopfilms op de jeugd,
waarbij er gefocust werd op de inhoud van de films (met 10 thema’s, waaronder misdaad,
seks, liefde etc.). Hierbij kwam naar voren dat de kleding en gebaren het meest werd
geïmiteerd. Dit onderzoek gaf de eerste scheuren aan de injectienaaldtheorie.
Emotional contagion: als mensen anderen emotioneel zien reageren, roept dat voor hen ook
dezelfde emoties op.
Selectieve media-effectentheorie (selectieve blootstellingtheorie) is het actief op zoek gaan
naar informatie die past bij de voorkeuren.
Moderne media-effectentheorie gaat ervan uit dat mediagebruik kan leiden tot verandering
(emoties, attitude en gedrag).
Differentieel ontvankelijkheidsmodel (voor media-effecten): het mediagebruik bij jongeren
kan worden voorspeld door 3 verschillende factoren:
- Dispositie (persoonskenmerken: sekse, temperament, intelligentie, motivaties & schema’s).
- Leeftijd (ontwikkelingsniveau).
- Sociale omgeving.
Let hierbij op dat media effecten wederkerig zijn. Het heeft effect op kinderen en deze
effecten beïnvloeden weer het mediagebruik.
2 stromingen jeugd- en mediaonderzoek
Mediapsychologie:
- Onderzoek naar effecten van de mediawereld op agressief gedrag.
- Opkomst cognitieve psychologie: kinderen gebruiken schema’s om de wereld te begrijpen.
Cultural studies:
- Ontstaan in Verenigd Koninkrijk.
- Neem afstand van de cultuurpermissie houding en het idee van de almachtige invloed van
de media.
, Kinderlijke ontwikkeling
Cognitieve ontwikkeling (van Jean Piaget): alle leeftijdsspecifieke veranderingen in de
manier waarop kinderen informatie opnemen en verwerken.
Sociaal-emotionele ontwikkeling (van Erik Erikson): handelt over het hebben, uitten en
herkennen van emoties.
Dit zijn beide een sterke voorspeller van de mediavoorkeuren van kinderen!
Baby’s en peuters
Sensomotorische ontwikkeling (0 - 2 jaar):
- Ontwikkeling motoriek.
- Ontwikkeling zintuigen.
- Ontwikkeling geheugen (ouders herkennen).
- Nog geen objectpermanentie (kiekeboe effect).
Pre-operationele fase (2 - 7 jaar):
- Ontwikkeling taal (klanken naar woorden).
- Verdere ontwikkeling motoriek (kleuren naar schrijven).
- Ontwikkeling ‘ik’ (ego, eigen mening en wil).
- Animisme (denken dat levenloze objecten een ziel hebben).
- Denken kenmerkt zich door egocentrisme en centratie (geen gehelen waarnemen).
- Ontwikkeling conservatie.
Concreet operationele fase (7 - 12 jaar):
- Ontwikkeling reversibiliteit (proces in gedachte kan omdraaien).
- Ontwikkeling decentratie (op meerdere aspecten tegelijk focussen).
- Ontwikkeling logica (begrip tussen tijd, afstand en snelheid).
Formeel operationele fase (vanaf 12 jaar):
- Denken komt los van het concrete (niet alleen voorbeelden, maar theorieën).
- Leren logisch te denken (leren verbanden maken en hieruit conclusies trekken).
- Pubertijd.
- Verandering brein: witte stof neem toe (communicatie tussen zenuwstellen) en de grijze
stof neem toe en dan weer af (verantwoordelijk voor informatie).
- Entertainment, humor en sporten.
- Sociale-emotionele ontwikkeling (identiteit en intimiteit).
Leeftijd van 16 - 19 jaar:
- Vriendschappen (behouden).
- Seksualiteit, eerste liefde.
Deze samenvatting bevat:
- Hoorcolleges
- Kennisclips
- Oefententamen
Universele media-effecttheorieën
- Injectienaaldtheorie: druppel voor druppel, met ideeën volspuiten.
- Stimulans-response: bepaalde stimulus leidt tot respons (reclame naar winkel).
- Magic-bullet: media direct in hoofd van ontvanger.
Behaviorisme: gedrag willoos bepaald door omgeving.
Psychoanalyse: gedrag willoos bepaald door instincten en seksuele driften.
Payne Fund studie is een grootschalig onderzoek van invloed van bioscoopfilms op de jeugd,
waarbij er gefocust werd op de inhoud van de films (met 10 thema’s, waaronder misdaad,
seks, liefde etc.). Hierbij kwam naar voren dat de kleding en gebaren het meest werd
geïmiteerd. Dit onderzoek gaf de eerste scheuren aan de injectienaaldtheorie.
Emotional contagion: als mensen anderen emotioneel zien reageren, roept dat voor hen ook
dezelfde emoties op.
Selectieve media-effectentheorie (selectieve blootstellingtheorie) is het actief op zoek gaan
naar informatie die past bij de voorkeuren.
Moderne media-effectentheorie gaat ervan uit dat mediagebruik kan leiden tot verandering
(emoties, attitude en gedrag).
Differentieel ontvankelijkheidsmodel (voor media-effecten): het mediagebruik bij jongeren
kan worden voorspeld door 3 verschillende factoren:
- Dispositie (persoonskenmerken: sekse, temperament, intelligentie, motivaties & schema’s).
- Leeftijd (ontwikkelingsniveau).
- Sociale omgeving.
Let hierbij op dat media effecten wederkerig zijn. Het heeft effect op kinderen en deze
effecten beïnvloeden weer het mediagebruik.
2 stromingen jeugd- en mediaonderzoek
Mediapsychologie:
- Onderzoek naar effecten van de mediawereld op agressief gedrag.
- Opkomst cognitieve psychologie: kinderen gebruiken schema’s om de wereld te begrijpen.
Cultural studies:
- Ontstaan in Verenigd Koninkrijk.
- Neem afstand van de cultuurpermissie houding en het idee van de almachtige invloed van
de media.
, Kinderlijke ontwikkeling
Cognitieve ontwikkeling (van Jean Piaget): alle leeftijdsspecifieke veranderingen in de
manier waarop kinderen informatie opnemen en verwerken.
Sociaal-emotionele ontwikkeling (van Erik Erikson): handelt over het hebben, uitten en
herkennen van emoties.
Dit zijn beide een sterke voorspeller van de mediavoorkeuren van kinderen!
Baby’s en peuters
Sensomotorische ontwikkeling (0 - 2 jaar):
- Ontwikkeling motoriek.
- Ontwikkeling zintuigen.
- Ontwikkeling geheugen (ouders herkennen).
- Nog geen objectpermanentie (kiekeboe effect).
Pre-operationele fase (2 - 7 jaar):
- Ontwikkeling taal (klanken naar woorden).
- Verdere ontwikkeling motoriek (kleuren naar schrijven).
- Ontwikkeling ‘ik’ (ego, eigen mening en wil).
- Animisme (denken dat levenloze objecten een ziel hebben).
- Denken kenmerkt zich door egocentrisme en centratie (geen gehelen waarnemen).
- Ontwikkeling conservatie.
Concreet operationele fase (7 - 12 jaar):
- Ontwikkeling reversibiliteit (proces in gedachte kan omdraaien).
- Ontwikkeling decentratie (op meerdere aspecten tegelijk focussen).
- Ontwikkeling logica (begrip tussen tijd, afstand en snelheid).
Formeel operationele fase (vanaf 12 jaar):
- Denken komt los van het concrete (niet alleen voorbeelden, maar theorieën).
- Leren logisch te denken (leren verbanden maken en hieruit conclusies trekken).
- Pubertijd.
- Verandering brein: witte stof neem toe (communicatie tussen zenuwstellen) en de grijze
stof neem toe en dan weer af (verantwoordelijk voor informatie).
- Entertainment, humor en sporten.
- Sociale-emotionele ontwikkeling (identiteit en intimiteit).
Leeftijd van 16 - 19 jaar:
- Vriendschappen (behouden).
- Seksualiteit, eerste liefde.
