Duitsland (DL) belandde in een crisis na de Eerste Wereldoorlog, het Verdrag van Versailles was heel
zwaar voor ze.
VnV:
❖ DL krijgt de Alleinschuld
❖ DL raakt gebied kwijt
❖ Dl mag maar 100.000 militairen hebben
❖ Demilitarisatie Rijnland
❖ DL moet herstelbetalingen doen
Einde WO1: Julie 1918, het Duitse voorjaarsoffensief loopt vast door de deelname van De Verenigde
Staten (VS), er dreigt burgeroorlog tussen socialisten (democratisch) en communisten
(revolutionairen)
9 november 1918:
❖ Leger wil niet meer vechten
❖ Republiek uitgeroepen Wilhelm II vlucht naar NL
❖ Burgerregering sluit wapenstilstand geallieerden Dolkstootlegende: Het leger had
1919 DL wordt republiek(RPB) met nieuwe grondwet willen doorvechten, maar
socialisten→ wilden wapenstilstand
Problemen: in WO1.
1. Weinig vertrouwen in leiders vd RPB door:
❖ Dolkstootlegende
❖ Vrede van Versailles (hadden ze niet moeten doen)
2. Communisten→ Democratie
Januari 1919: Spartacusopstand
Karl Liebknecht en Rosa Luxembourg roepen revolutie uit, die wordt neergeslagen door het leger
(vrijkorpsen) en iedereen is bang dat de communisten het nog een keer zouden proberen.
Ex-soldaten + generaal willen geen democratie maar sterke leider.
Kapp-Putsch: staatsgreep
Vormden vrijkorpsen
door rechts-
1920: Kapp-Putsch beëindigd door stakingen, het leger greep niet in extremistische vrijkorpsen
Regeringen van Weimar slaagden er niet in de economische problemen op te lossen.
1923 dieptepunt: DL kan herstelbetalingen niet meer voldoen→FR bezet Ruhrgebied
DL economie 1929 DL laat die bevolking
staken en drukt geld bij Hyperinflatie
om de lonen te betalen
1918 1923 1933
, ❖ 1923 Beeïndiging Ruhrstaking en muntsanering Steeds meer herstelbetalingen dan nodig doen
❖ Streseman gaat een Erfüllungspolitik voeren
❖ 1924 Dawesplan
❖ DL krijgt leningen vd VS→economische bloei
❖ Aflossingen werd gekoppeld aan ECO v DL
Grens Elzas-Lotharingen vastgesteld
❖ 1924-29: Herstelperiode
❖ 1925 DL stelt zich verzoenend op tot FR: Verdrag van Locarno→gevolg DL mag in
Volkerenbond in 1926
❖ 1928 Kellog-Briand pact (62 landen tekenen ter voorkoming van oorlog)
1929: Economische Wereldcrisis
De BeursKrach VS
Oorzaken:
❖ Luxegoederen werden gekocht met leningen
❖ Speculatie op de beurs met 90% geleend geld
Zwarte donderdag (24-10-29)
Stemming op Wall Street slaat om: iedereen wil verkopen
Gevolgen:
❖ Banken en bedrijven failliet
❖ Werkloosheid
❖ Bestrijding crisis met New Deal (overheidsinvesteringen) die slaat over
Gevolgen voor DL:
❖ Kredieten uit VS stopgezet
❖ Bedrijven Failliet dus werkloosheid stijgt enorm
❖ Regeringen van Democratische partijen komt niet uit, Niet-Democratische partijen winnen
stemmen
Hitlers weg naar de macht
1923: pleegt een staatsgreep in München→gevangenis (hij mislukt)
1924: Hij schrijft zn ideologie in Mein Kampf
Zijn vb: Facisme van Mussolini (IT)
❖ 1 Sterke leider
❖ Nationalisme
❖ Met geweld worden tegenstanders (politiek) uitgeschakeld
Kenmerken nationaalsocialisme (Duits Facisme)