Persoonlijkheidsleer
Week 1
Persoonlijkheid = de psychologische kenmerken die een zekere continuïteit verlenen aan het gedrag
van een individu in verschillende situaties en op verschillende momenten
Persoonlijkheid kan ook gezien worden als regelmatig terugkerende patronen van gedrag, die zich in
verschillende situaties voordoen.
- G(edrag) = F(unctie) x (P(ersoon) x S(ituatie))
- Kenmerken
o De persoonlijkheid is stabiel (in verschillende momenten en situatie)
o Consistent
o Persoonlijkheid zorgt voor standaardgedrag
Persoonlijkheid:
1. Iedere persoon is uniek
2. Accurate kennis van persoonlijkheid maakt gedrag voorspelbaar
3. Persoonlijkheid betreft de gehele persoon: gedrag, gedachten en gevoelens
4. Persoonlijkheid maakt aanpassing aan de omgeving mogelijk
5. Persoonlijkheid is dynamisch: (hoewel stabiel en duurzaam) ook onderworpen aan
verandering tijdens leven van der persoon in kwestie
De verschillende perspectieven die kijken op persoonlijkheid:
- Indeling in temperamenten, persoonstrekken/-kenmerken
o Wanneer je snel een beeld over iemand wilt vormen
- Psychodynamische, humanistische of sociaalcognitieve perspectieven
o Wanneer je iemand wilt begrijpen vanuit zijn of haar verleden
- Impliciete persoonlijkheidstheorieën
o Wanneer je wilt weten hoe mensen over elkaar denken
- Crossculturele theorieën
o Wanneer je mensen wilt begrijpen uit de rest van de wereld
- Beschrijvende persoonlijkheidstheorie = binnen dit type theorie ligt de nadruk op de
betrekkelijk stabiele persoonlijkheidskenmerken of karaktertrekken
o Karaktertrekken = stabiel persoonlijkheidskenmerk waarvan men aanneemt dat het
zich in het individu bevindt en dat in verschillende omstandigheden een leidraad
vormt voor zijn of haar gedachten en handelingen
- VS
- Procestheorie = deze gaan verder dan alleen beschrijven en verklaren de persoonlijkheid in
termen van de interne persoonlijkheidsprocessen - motivatie, perceptie, leren en
ontwikkeling – en op basis van bewuste en onbewuste processen
o Persoonlijkheidsprocessen = de interne werking van de persoonlijkheid, omvat
motivatie, emotie, perceptie en leren en daarnaast ook onbewuste processen
De persoonlijkheid wordt gevormd door de gecombineerde krachten van biologische, situationele en
psychologische processen, die allemaal in een context van sociaal-culturele en ontwikkelingsfactoren
zijn ingebed
Week 1
Persoonlijkheid = de psychologische kenmerken die een zekere continuïteit verlenen aan het gedrag
van een individu in verschillende situaties en op verschillende momenten
Persoonlijkheid kan ook gezien worden als regelmatig terugkerende patronen van gedrag, die zich in
verschillende situaties voordoen.
- G(edrag) = F(unctie) x (P(ersoon) x S(ituatie))
- Kenmerken
o De persoonlijkheid is stabiel (in verschillende momenten en situatie)
o Consistent
o Persoonlijkheid zorgt voor standaardgedrag
Persoonlijkheid:
1. Iedere persoon is uniek
2. Accurate kennis van persoonlijkheid maakt gedrag voorspelbaar
3. Persoonlijkheid betreft de gehele persoon: gedrag, gedachten en gevoelens
4. Persoonlijkheid maakt aanpassing aan de omgeving mogelijk
5. Persoonlijkheid is dynamisch: (hoewel stabiel en duurzaam) ook onderworpen aan
verandering tijdens leven van der persoon in kwestie
De verschillende perspectieven die kijken op persoonlijkheid:
- Indeling in temperamenten, persoonstrekken/-kenmerken
o Wanneer je snel een beeld over iemand wilt vormen
- Psychodynamische, humanistische of sociaalcognitieve perspectieven
o Wanneer je iemand wilt begrijpen vanuit zijn of haar verleden
- Impliciete persoonlijkheidstheorieën
o Wanneer je wilt weten hoe mensen over elkaar denken
- Crossculturele theorieën
o Wanneer je mensen wilt begrijpen uit de rest van de wereld
- Beschrijvende persoonlijkheidstheorie = binnen dit type theorie ligt de nadruk op de
betrekkelijk stabiele persoonlijkheidskenmerken of karaktertrekken
o Karaktertrekken = stabiel persoonlijkheidskenmerk waarvan men aanneemt dat het
zich in het individu bevindt en dat in verschillende omstandigheden een leidraad
vormt voor zijn of haar gedachten en handelingen
- VS
- Procestheorie = deze gaan verder dan alleen beschrijven en verklaren de persoonlijkheid in
termen van de interne persoonlijkheidsprocessen - motivatie, perceptie, leren en
ontwikkeling – en op basis van bewuste en onbewuste processen
o Persoonlijkheidsprocessen = de interne werking van de persoonlijkheid, omvat
motivatie, emotie, perceptie en leren en daarnaast ook onbewuste processen
De persoonlijkheid wordt gevormd door de gecombineerde krachten van biologische, situationele en
psychologische processen, die allemaal in een context van sociaal-culturele en ontwikkelingsfactoren
zijn ingebed
