Artikel: Brain training: hype or hope? Van Heugten, Ponds, Kessels
Neuroplasticiteit: functionele en structurele neurale veranderingen in reactie op ervaringen of
omgevingsstimulatie.
Brain training is controversieel want:
- Wetenschappelijk niet onderbouwd
- Belangenconflicten ondermijnen de wetenschappelijke integriteit
Abikoff (1979) was de eerste die cognitieve training bij kinderen introduceerde. Hij benadrukte al het
belang van transfer naar niet-getrainde taken. Vaak geen verbetering in near- en far-taken.
- Criterion effects: verbeteren op de getrainde taken
- Near-transfer: generaliseren naar niet-getrainde taken in hetzelfde cognitieve domein
- Far-transfer: generaliseren naar dagelijkse leven
Nieuwe inzichten in neurale plasticiteit veroorzaken een toename van onderzoek naar cognitieve
training. Structurele en functionele breinveranderingen kunnen plaatsvinden na intensieve herhaalde
training, bijvoorbeeld in het werkgeheugen.
Veranderingen in het gebied van neuropsychologische rehabilitatie:
- Verschuift van impairment-focused naar compensatoire strategieën
- De moeilijkheidsgraad kan worden aangepast per persoon zodat je uitgedaagd blijft worden
- Meer intensieve en extensieve trainingen
- Technologische ontwikkelingen (computer en tablet in thuisomgeving)
De effectiviteit en efficiëntie van cognitieve training blijft controversieel. Cognitieve verbetering is
mogelijk (proof-of-principle), maar er zijn beperkingen:
- Geen generalisatie naar functionele uitkomsten
- Geen bewijs voor lange termijn effevten
- Methodologische tekortkomingen.
Aanbevelingen:
- Uitkomstmaten selecteren: participatie in samenleving, tevredenheid, welzijn
- Vooruitgang in training ervaren kan zorgen voor meer motivatie, self-efficacy en welzijn.
- Brain training kan zorgen voor meer bewustzijn van tekortkomingen waardoor men
strategieën en externe hulp eerder aanneemt.
Neuropsychologische rehabilitatie richt zich op een breed spectrum van menselijk functioneren,
zoals emotioneel, gedrags- en sociaal functioneren. Het ultieme doel is om participatie en
levenskwaliteit van patiënten en verzorgers te optimaliseren. Brain training alleen kan deze doelen
niet vervullen, omdat het zich voornamelijk richt op cognitief functioneren.