Samenvatting Boom Juridische studieboeken - Bestuursrecht 1 - Bestuursrecht: Inleiding (RGPBE00305) H2

Bestuursrecht – Hoofdstuk 2
Personen (dragers van rechten en plichten) aan de zijde van de burger:
1. Natuurlijke personen
2. Rechtspersonen, krachtens publiekrecht ingesteld
3. Rechtspersonen, krachtens privaatrecht opgericht
4. Andere privaatrechtelijke entiteiten (bijv. de maatschap)
5. Andere publiekrechtelijke entiteiten (bijv. de gemeenteraad)
Natuurlijke persoon:
 Iedereen die handelingsbekwaam is in het burgerlijk recht kan rechtssubject in het
bestuursrecht zijn
 Ook handelingsonbekwamen kunnen zelfstandig procederen in het bestuursrecht (art. 8:21
Awb)
De rechtspersoon:
 Rechtspersoon  ander rechtssubject dan de mens
 Drie categorieën rechtspersonen:
o Art. 2:1 BW  Staat, provincies, gemeentes (krachtens publiekrecht ingesteld)
o Art. 2:2 BW  kerkgenootschappen en hun zelfstandige onderdelen
o Art. 2:3 BW  rechtspersonen die krachtens privaatrecht zijn opgericht
(verenigingen, bv, nv, stichting, etc.)
 Art. 2:5 BW  rechtspersonen worden voor het vermogensrecht met natuurlijke personen
gelijkgesteld
Andere rechtssubjecten in het bestuursrecht:
 Entiteit moet herkenbaar zijn in het rechtsverkeer
 Aanwezigheid bestuursstructuur, statuten of reglement van belang
Personen aan de zijde van het bestuur:
 Bestuursorgaan  handelend persoon aan de zijde van het bestuur
 Bestuursorgaan treedt als zelfstandig rechtssubject op, niet als vertegenwoordiger van de
rechtspersoon
Het bestuursorgaan als ‘persoon’:
 Kenmerken bestuursorgaan:
o Bevoegdheid op eigen naam en verantwoordelijkheid uitgeoefend
o Bestuursorgaan treedt in beroep op als verwerende partij wanneer een
bevoegdheidsuitoefening wordt bestreden
o Bestuursorganen kunnen in een bestuursrechtelijke voorziening ook als eisende of
appellerende partij optreden
o Bestuursorganen bezitten geen eigen vermogen
 Maken deel uit van een privaatrechtelijke rechtspersoon met vermogen
Ambtsdragers en personeel:
 Ambtsdragers  degenen die zijn aangewezen om de functie van het orgaan uit te oefenen
(bijv. burgemeester, minister, inspecteur, etc.)
 Personeel verricht werkzaamheden ten dienste van de ambtsdragers
 Verschillende ‘personen’ bij uitoefening bevoegdheid:

, o Bestuursorgaan
o Reële persoon die het bestuursorgaan ‘bemenst’
o Reële persoon die bij de uitoefening behulpzaam is
 Art. 1 Ambtenarenwet 2017: degene die krachtens een arbeidsovereenkomst naar
Nederlands recht met een overheidwerkgever werkzaam is is ambtenaar
Het begrip bestuursorgaan in de Awb:
 Bestuursrecht  regelt rechtsbetrekkingen tussen bestuursorganen en burgers
 Art. 1:1 Awb: onder bestuursorgaan wordt verstaan:
o Een orgaan van een rechtspersoon die krachtens publiekrecht is ingesteld, of
 Organen die altijd bestuursorgaan zijn
 Vallen voor hun hele doen en laten onder de Awb
 Fulltime
o Een ander persoon of college, met enig openbaar gezag bekleed.
 Organen die voor een beperkt deel bestuursorgaan zijn
 Vallen onder Awb voor zover ze met enig openbaar gezag zijn bekleed
 Parttime
Organen van rechtspersonen, ingesteld krachtens publiekrecht: art. 1:1, eerste lid (a) Awb:
 Krachtens publiekrecht ingesteld  rechtspersoon is op een andere wijze ontstaan dan een
vereniging, stichting, nv of bv
o Oorsprong van een krachtens publiekrecht ingestelde rechtspersoon moet gezocht
worden in een wet
o Art. 2:1 BW: opsomming lichamen die rechtspersoon zijn

Organen van rechtspersonen, ingesteld krachtens publiekrecht:
 Rechtspersonen krachtens privaatrecht: uit de statuten en reglementen van de
rechtspersoon volgt welke organen namens hem kunnen handelen
o Nemen zelfstandige plaats binnen de rechtspersoon in
 Rechtspersonen krachtens publiekrecht: personen of colleges die binnen de rechtspersoon
een zodanig zelfstandige taak vervullen dat ze als orgaan zijn aan te merken
o Organisatiestructuur wordt afgeleid uit organisatie- of instellingswet i.p.v. statuten
 Orgaan van een krachtens publiekrecht ingestelde rechtspersoon indien:
o Persoon of college in de wet gepresenteerd als (onderdeel van) het bestuur van de
rechtspersoon
o Persoon of college op een zodanige wijze neergezet in de wet dat deze persoon of
college een zelfstandige plaats of functie heeft binnen de rechtspersoon
o Persoon of college dat in de organisatie- of instellingswet wordt genoemd is met enig
openbaar gezag bekleed  exclusieve bevoegdheid om eenzijdig rechtspositie van
burgers te bepalen
o Zelfstandige positie binnen de rechtspersoon

Andere personen en colleges met enig openbaar gezag bekleed: art. 1:1, eerste lid (b) Awb:
 Eerst vaststellen dat van een a-orgaan geen sprake is
 Doorgaans privaatrechtelijke entiteiten die gedeeltelijk bij het openbaar bestuur zijn
betrokken
 Openbaar gezag  het kunnen uitoefenen van een publiekrechtelijke bevoegdheid waarmee
de rechtspositie van rechtssubjecten wordt bepaald – het kunnen verrichten van
publiekrechtelijke rechtshandelingen