Wat zijn actinische keratosen?
Actinische keratosen zijn plekjes op de huid die ontstaan door schade van zonlicht. Ze komen vooral
voor op delen van het lichaam die vaak in de zon zijn geweest, zoals het gezicht, de kale hoofdhuid en
de handruggen. Patiënten met actinische keratosen hebben een verhoogd risico op het ontwikkelen
van huidkanker.
Hoe zien actinische keratosen eruit?
Actinische keratosen zien er gewoonlijk uit als ruwe plekjes op de huid. De kleur is meestal huidkleurig
tot rood of bruin. De grootte kan wisselen van enkele millimeters tot enkele centimeters.
De plekjes zitten vooral op aan de zon blootgestelde lichaamsdelen:
- Het gezicht,
- De (kale) hoofdhuid,
- De handruggen,
- De onderarmen,
- De scheenbenen en
- Het decolleté (de borst) bij vrouwen.
In het begin zijn de plekjes beter te voelen dan te zien. Mensen met actinische keratosen geven vaak
aan dat op dezelfde plek steeds opnieuw harde schilfers ontstaan. Soms zijn de plekjes gevoelig als
ze aangeraakt worden. Vaak zijn er meerdere plekjes te zien.
Hoe krijgt u actinische keratosen?
U krijgt actinische keratosen door (overmatige) blootstelling aan de zon of de zonnebank. Naast de
hoeveelheid zon die u heeft gehad, is het ook van belang wat voor type huid u heeft. Iemand met een
lichte huid (blond/ rood haar en blauwe ogen) heeft meer kans op actinische keratosen dan iemand
met een donkere huid en donker haar. Hoe ouder u bent, hoe meer kans u heeft op het krijgen van
actinische keratosen. Tot 80% van de mensen boven de 60 jaar met een lichte huid heeft actinische
keratosen.
Hoe weet uw arts of u actinische keratosen heeft?
Uw arts kan aan de plekjes op uw huid zien of u actinische keratosen heeft. Soms wil de arts zeker
weten of er geen sprake is van een andere ziekte van de huid. Dan zal de arts een klein stukje huid
wegnemen (biopt) om dit te laten onderzoeken. Voor het wegnemen wordt uw huid plaatselijk
verdoofd.
© Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie – Versie 2021
1