HS 11.
Belastingplan: gedetailleerde voorstellen om tal van belastingwetten op onderdelen aan te
passen.
Inkomstenbelasting 2001, geheel op de schop.
Belastingstelsel drie dimensies:
- Hoogte van het belastingpeil. Belastingpeil wordt uitgerekend door:
totaleopbrengst van belastingen en sociale premies / bbp. NL 39% belasting pijl en zit
precies op het gewogen gemiddelde. Belastingen lijken tamelijk beperkte invloed te
hebben op het aanbod van arbeid en kapitaal > geen negatieve gevolgen voor groei
van de productie en de verdiende inkomens > dan is er geen verband tussen de
collectieve-lastendruk en gemiddelde economische groei. Wel schade economie door
snelle stijging lastenpeil, terwijl arbeidsmarkt gespannen is: 1965-1980. De
afwenteling van de oplopende collectieve lasten leidde toen tot een forse stijging van
de arbeidskosten, die werd gevolg door enorme uitstoot van de arbeid.
- De samenstelling ban de belastingmix. Hangt af van de afzonderlijke belastingen in
de totale opbrengst. Heffingsgrondslagen
• Arbeidsinkomsten (salaris en bijkomende voordelen, fringe benefits, zoals
werknemerspremie en pensioen)
• Consumptieve besteding (milieuheffingen). NL 11% bbp > gemiddelde EU samen met
Duitsland.
• Vermogen (belastingen over de winst van zelfstandigen en vennootschappen, alle
belastingen op onroerende zaken, en de erfbelasting).
Belastingen op arbeid in NL en Duitsland zwaarder dan gemiddeld. Vermogen
aanzienlijk lichter belast dan gemiddeld, in NL doordat het bbp ook de onbelaste
beleggingsopbrengsten van de pensioenfondsen omvat.
- Het aandeel van diverse overheidslagen in de totale belastingopbrengst. NL gering
belastinggebied. Diversiteit belastingstelsels EU groot.
Belastingen en premies drijven een wig tussen het inkomen voor en na belastingheffing.
Dit verschil tussen arbeidskosten voor de werkgever en wat de werknemer kan
kopen, komt door een groot deel uit loonheffing
Werkgeverswig: de werkgeverspremies in % van de arbeidskosten – werkgeverspremies.
Brutosalaris is gelijk aan de arbeidskosten – werkgeverspremies.
Werknemerswig: Salarisoverzicht, wat er netto overblijft na loonheffing. Hangt ook af van
de vaste premie voor de basisverzekering tegen ziekte kosten, van diverse fiscale toeslagen
en van kinderbijslag.
Consumptiewig: indirecte belastingen op de consumptie in % van de arbeidskosten.
Totale wig: werkgeverswig + werknemerswig + consumptiewig
Centraal Planbureau berekent de werkgevers en werknemers wig door het micro-
simulatiemodel MIMOSI. CPB laat consumptiewig buitenbeschouwing.
Door MIMOSI valt te becijferen hoeveel belasting en premie mensen bij een gegeven
brutoinkomen betalen.