Samenvatting contextuele hulpverlening
Hoofdstuk 1: het begrip context
De contextuele benadering binnen de hulpverlening ziet de mens niet als een opzichzelfstaand
individu. Je bent immers altijd verweven met de mensen om je heen. Het begrip context verwijst
naar dit netwerk van betekenisvolle relaties. De aandacht ligt op de context.
De gegeven relaties zijn de familie relaties, ze maken deel uit van je leven omdat je in dit gezin en
familie geboren bent. Deze relaties kunnen niet verbroken worden.
Verworven relaties zijn relaties die je in de loop van je leven opdoet. Zoals je klasgenoten of partner.
Het is binnen de contextuele benadering van belang wat er binnen de context van je cliënt speelt en
wordt overgedragen. Hierbij zijn 4 aspecten te onderscheiden van de familie-erfgoed:
1. Erfelijke aanleg: eigenschappen van iemand die door genetische aanleg zijn bepaald(nature).
2. Sociale omgevingsfactoren: door opvoeding of leefomstandigheden (nurture).
3. Gewoonten en gebruiken: wat je in het gezin altijd doet.
4. Normen en waarden: wat hoort wel en niet.
Hoofdstuk 2: relationele ethiek en de vier dimensies
Fundamenteel in de benadering van Nagy is de relationele ethiek. Hij gaat ervan uit dat de basis van
menselijke relaties word gevormd doordat mensen aan elkaar geven en van elkaar ontvangen. In
relaties is het rechtvaardig dat je mag geven en ontvangen. Volgens Nagy heeft een kind recht het
recht om te ontvangen en heeft dit ook echt nodig maar heeft ook het recht om te mogen geven.
De 4 dimensies van de relationele werkelijkheid: (hebben invloed op relaties tussen mensen)
1. De feiten: objectieve gegevens die echt waar zijn en gebeurtenissen die in werkelijkheid
hebben plaatsgevonden. Sommige feiten noemen we onrecht, dit zijn gebeurtenissen of
omstandigheden die een beschadigend effect hebben op het leven. Er zijn 2 soorten onrecht:
Verdelend onrecht: onrecht waaraan niemand direct schuld heeft of verantwoordelijk
voor is. (ziekte, werkloosheid)
Vergeldend onrecht: het onrecht en het leed dat mensen elkaar bewust of onbewust
aandoen. (misbruik)
2. Psychologie: gaat erom om inzicht te krijgen in de wijze waarop de feiten het leven van een
persoon hebben beïnvloed en de gevolgen daarvan voor de persoonlijkheidsontwikkeling. Is
subjectief.
3. Interacties: hoe gaan de verschillende betrokkenen met elkaar om. De interactie- en
communicatiepatronen binnen een gezinssysteem.
4. Relationele ethiek: oog krijgen voor de manier waarop de eerste drie dimensies invloed
hebben of hebben gehad op de balans tussen geven en ontvangen.
In gesprek met de cliënt verken je de eerste 3 dimensies, nadat dit in kaart is gebracht kijk je naar
welke consequenties de gegevens van elke dimensie hebben voor de balans tussen geven en
ontvangen in het leven van de cliënt.
Hoofdstuk 3: erkenning
Bij erkenning van onrecht geef je erkenning aan het onrecht dat iemand in zijn leven heeft
meegemaakt of dat hem is aangedaan. Het is zowel verdelend als vergelend onrecht.
Je kunt als hulpverlener directe erkenning geven, je neemt dan zelf het initiatief en benoemt het
onrecht actief. Je kunt het ook vragenderwijs doen, je hoort dan welke woorden de cliënt zelf noemt.
Hoofdstuk 1: het begrip context
De contextuele benadering binnen de hulpverlening ziet de mens niet als een opzichzelfstaand
individu. Je bent immers altijd verweven met de mensen om je heen. Het begrip context verwijst
naar dit netwerk van betekenisvolle relaties. De aandacht ligt op de context.
De gegeven relaties zijn de familie relaties, ze maken deel uit van je leven omdat je in dit gezin en
familie geboren bent. Deze relaties kunnen niet verbroken worden.
Verworven relaties zijn relaties die je in de loop van je leven opdoet. Zoals je klasgenoten of partner.
Het is binnen de contextuele benadering van belang wat er binnen de context van je cliënt speelt en
wordt overgedragen. Hierbij zijn 4 aspecten te onderscheiden van de familie-erfgoed:
1. Erfelijke aanleg: eigenschappen van iemand die door genetische aanleg zijn bepaald(nature).
2. Sociale omgevingsfactoren: door opvoeding of leefomstandigheden (nurture).
3. Gewoonten en gebruiken: wat je in het gezin altijd doet.
4. Normen en waarden: wat hoort wel en niet.
Hoofdstuk 2: relationele ethiek en de vier dimensies
Fundamenteel in de benadering van Nagy is de relationele ethiek. Hij gaat ervan uit dat de basis van
menselijke relaties word gevormd doordat mensen aan elkaar geven en van elkaar ontvangen. In
relaties is het rechtvaardig dat je mag geven en ontvangen. Volgens Nagy heeft een kind recht het
recht om te ontvangen en heeft dit ook echt nodig maar heeft ook het recht om te mogen geven.
De 4 dimensies van de relationele werkelijkheid: (hebben invloed op relaties tussen mensen)
1. De feiten: objectieve gegevens die echt waar zijn en gebeurtenissen die in werkelijkheid
hebben plaatsgevonden. Sommige feiten noemen we onrecht, dit zijn gebeurtenissen of
omstandigheden die een beschadigend effect hebben op het leven. Er zijn 2 soorten onrecht:
Verdelend onrecht: onrecht waaraan niemand direct schuld heeft of verantwoordelijk
voor is. (ziekte, werkloosheid)
Vergeldend onrecht: het onrecht en het leed dat mensen elkaar bewust of onbewust
aandoen. (misbruik)
2. Psychologie: gaat erom om inzicht te krijgen in de wijze waarop de feiten het leven van een
persoon hebben beïnvloed en de gevolgen daarvan voor de persoonlijkheidsontwikkeling. Is
subjectief.
3. Interacties: hoe gaan de verschillende betrokkenen met elkaar om. De interactie- en
communicatiepatronen binnen een gezinssysteem.
4. Relationele ethiek: oog krijgen voor de manier waarop de eerste drie dimensies invloed
hebben of hebben gehad op de balans tussen geven en ontvangen.
In gesprek met de cliënt verken je de eerste 3 dimensies, nadat dit in kaart is gebracht kijk je naar
welke consequenties de gegevens van elke dimensie hebben voor de balans tussen geven en
ontvangen in het leven van de cliënt.
Hoofdstuk 3: erkenning
Bij erkenning van onrecht geef je erkenning aan het onrecht dat iemand in zijn leven heeft
meegemaakt of dat hem is aangedaan. Het is zowel verdelend als vergelend onrecht.
Je kunt als hulpverlener directe erkenning geven, je neemt dan zelf het initiatief en benoemt het
onrecht actief. Je kunt het ook vragenderwijs doen, je hoort dan welke woorden de cliënt zelf noemt.
