Financial Management
Tentamen
Stof: H1 t/m H17, H18 t/m pagina 586 en de reader
Samenvatting: H1 t/m H8
,Inhoud
Hoofdstuk 1 .............................................................................................................................................. 3
Financial management ......................................................................................................................... 3
Hoofdstuk 2 .............................................................................................................................................. 6
Financial statements ............................................................................................................................. 6
Hoofdstuk 3 ............................................................................................................................................ 10
The time value of money (part 1)........................................................................................................ 10
Hoofdstuk 4 ............................................................................................................................................ 11
The time value of money (part 2)........................................................................................................ 11
Hoofdstuk 5 ............................................................................................................................................ 13
Interest rates ....................................................................................................................................... 13
Hoofdstuk 6 ............................................................................................................................................ 15
Bonds and bond valuation .................................................................................................................. 15
Hoofdstuk 7 ............................................................................................................................................ 18
Stocks and stock valuation ................................................................................................................. 18
Hoofdstuk 8 ............................................................................................................................................ 21
Risk and return ................................................................................................................................... 21
2
,Hoofdstuk 1
Financial management
Financieel management (financial management) bestaat uit activiteiten die de economische waarde
van de activa van individuen of bedrijven creëren of behouden. Financiële managers helpen anderen
bij het maken van financiële beslissingen of maken die beslissingen zelf.
De geldcyclus (cycle of money) beschrijft de beweging van geld van de verstrekker (lender) naar de
lener (borrower) en andersom. In de bedrijfswereld hebben de verstrekker en de lener geen direct
contact, maar wordt het contract onderbroken door een financieel tussenpersoon (financial
intermediary). Dit is bijvoorbeeld een bank. De verstrekker betaalt het geld aan de bank en de bank
betaalt vervolgens de lener. Er zijn verschillende soorten financiële intermediairs: commerciële
banken, spaarinstituten, pensioenfondsen, verzekeringsmaatschappijen en
beleggingsmaatschappijen.
Finance wordt opgedeeld in vier gebieden:
Bedrijfsfinanciën (corporate finance): deze financiën ondersteunen de handelingen van een
bedrijf. Bijvoorbeeld het lenen en terugbetalen van geld om te financieren.
Investeringen (investments): deze financiën hebben betrekken op activiteiten waarbij activa
(assets) gekocht en verkocht worden.
Financiële instituten en marketen (financial institutes and markets): de financiële
tussenpersonen die de geldcyclus bevorderen.
Internationale financiën (international finance): de financiën die de multinationale aspecten
van finance aanpakken.
Deze vier gebieden leveren samen de belangrijkste activiteiten van finance. Ze zijn niet wederzijds
uitgesloten, maar met elkaar verbonden.
Bij investeringen wordt onderscheid gemaakt in reële activa en financiële activa. Reële activa (real
assets) zijn fysieke activa, zoals gebouwen en grond. Financiële activa (financial assets) zijn
ontastbare goederen, zoals aandelen en obligaties.
Op financiële markten worden financiële activa en handelsgoederen uitgewisseld. Financiële markten
kunnen op vier verschillende manieren worden geclassificeerd.
1. Op basis van het type bezitting dat verhandeld wordt.
Aandelenmarkt (equity market);
Schuldenmarkt (debt market), waar obligaties worden verhandeld;
Derivatenmarkt (derivatives market);
- Termijnmarkt (futures market), waar termijncontracten en termijngoederen worden
verhandeld;
- Optiemarkt (options market), waar opties op aandelen, termijnen en valuta worden
verhandeld.
Valutamarkt (foreign exchange market).
2. Op basis van de rijpheid van de bezitting.
Rijpheid (maturity) wil zeggen hoe lang de lener de tijd heeft om het geleende terug te
betalen.
Geldmarkt (money market), waar kortlopende leningen worden verhandeld;
Kapitaalmarkt (capital market), waar langlopende leningen worden verhandeld.
3. Op basis van de eigenaar van de bezitting.
Primaire markt (primary market), waar de originele uitgever de inkomsten ontvangt.
Secundaire markt (secondary market), waar de initiële koper het geld ontvangt en de
originele uitgever alleen een notificatie.
The Securities and Exchange Commission (SEC) reguleert de verkopen in de eerste en
secundaire markt.
4. Op basis van de verkoopmethode.
Dealer markt (dealer market), waar individuen waardepapieren uit eigen voorraad
verhandelen. De dealer koopt een activa tegen prijs A en verkoopt deze tegen prijs B.
Veiling (auction market), waar tegelijkertijd meerdere waardepapieren aan meerdere
verkopers verkocht worden.
3
,Een chief financial officer (CFO) is verantwoordelijk voor alle financiële activiteiten in een bedrijf.
Financieel management kan opgedeeld worden in drie categorieën:
1. Kapitaalbudgettering (capital budgeting): met welke activiteiten houden we ons bezig op de
lange termijn? Heeft betrekking op de langlopende operating projecten.
2. Kapitaalstructuur (capital structure): waar halen we geld vandaan om onze bedrijfsactiviteiten
uit te voeren? Heeft betrekking op de manier waarop bedrijfsactiviteiten worden gefinancieerd.
3. Werkkapitaalbeheer (working capital management): hoe managen we onze dagelijkse
bedrijfsbehoeften? Heeft betrekking op de financiële behoeften van kortlopende activa en
schulden.
Een ieder die zich bezighoudt met één van of alle bovenstaande financieel management activiteiten is
een financieel manager.
Een financieel manager kan verschillende doelen hebben. Bijvoorbeeld het maximaliseren van de
winst, het maximaliseren van de huidige aandelenprijs of het maximaliseren van de
vermogenswaarde. Het is van belang dat een financieel manager de eigenaren (owners) van het
bedrijf trouw blijft en tevreden stelt.
Twee strategieën die de winst kunnen maximaliseren:
De winst van dit jaar verhogen ten koste van de winst van komend jaar door routine-
onderhoud te vermijden. Dit zal de kosten doen dalen.
De voorraden afbouwen. De kosten van het aanvullen van voorraden worden zo vermeden en
de risico’s van het houden van voorraad worden verminderd.
Een beursgenoteerd bedrijf heeft baat bij een hoge aandelenprijs. Het doel van een financieel
manager in een beursgenoteerd bedrijf is dan ook om de aandelenprijs van het bedrijf te
maximaliseren. De aandelenprijs reflecteert de toekomstige geldstroom van het bedrijf, dus moet de
toekomstige geldstroom verhoogt worden. Dit kan door een veilige en prettige werkplek te creëren om
zo goede werknemers aan te trekken en te behouden. Ook kan een bedrijf nauw samenwerken met
de klant om goed te kunnen voldoen aan de klantbehoeften. Ten slotte kan een bedrijf goede relaties
opbouwen met leveranciers om zo kwalitatief goede materialen te ontvangen. Een bedrijf dat niet
beursgenoteerd is heeft baat bij een hoge vermogenswaarde. De vermogenswaarde (equity value) is
de marktwaarde van de activa minus de schulden. Een financieel manager heeft in een dergelijk
bedrijf de taak om de vermogenswaarde te maximaliseren.
De functionarissen, werknemers en managers in een bedrijf vormen samen de interne spelers
(internal players) van het bedrijf. De externe spelers (external players) zijn de mensen buiten het
bedrijf die bijdragen aan het succes. Dit zijn bijvoorbeeld klanten en leveranciers.
Bedrijven worden opgedeeld in drie juridische categorieën:
1. Eenmanszaken (proprietorships): een eenmanszaak is een bedrijf dat in handen is van één
individu. De eigenaar kan zelf snel beslissingen maken en behoudt ook alle winst. Wel is de
eigenaar aansprakelijk met zijn privévermogen. Ook is de levensduur van het bedrijf beperkt
tot die van de eigenaar. Ten slotte is de mogelijkheid tot het verkrijgen van kapitaal beperkt.
2. Vennootschappen (partnerships): er zijn drie soorten partners mogelijk in een vennootschap:
Partners kunnen algemene partners (general partners) zijn die de dagelijkse gang van
zaken uitvoeren.
Partners kunnen commanditaire vennoten (limited partners) zijn, die zich alleen
bezighouden met specifieke aspecten van het bedrijf.
Partners kunnen stille vennoten (silent partners) zijn, die slechts investeren in het bedrijf.
3. Corporaties (corporations): een corporatie is een rechtspersoon, waardoor de eigenaren en
aandeelhouders beperkte aansprakelijkheid (limited liability) hebben. De persoonlijke
bezittingen van de eigenaren zijn gescheiden van die van het bedrijf. Nadeel aan een
corporatie is de dubbele belasting (double taxation). De overheid belast namelijk de
bedrijfswinst voordat deze wordt uitgekeerd aan eigenaren en belast vervolgens de eigenaren
voor het ontvangen van inkomsten.
Limited liability corporations (LLC’s) zijn een mengvorm van vennootschappen en corporaties. Er zijn
twee bekende vormen:
4
, Professional corporation (PC): professionals, zoals dokters, accountants en architecten, die
zich bij elkaar aansluiten. Het voordeel hiervan is dat de eigenaren van het PC niet persoonlijk
aansprakelijk zijn voor het wangedrag van hun partners.
S corporation / subchapter S: een kleine corporatie met minder dan honderd aandeelhouders.
De inkomsten van de corporatie gaan rechtstreeks naar de eigenaren, waardoor
bedrijfsbelastingen ontweken worden.
Er zijn ook not-for-profit corporaties. Bijvoorbeeld fondsen, goede doelen, stichtingen en verenigingen.
Het doel van een dergelijke organisatie is vaak educatieve of professionele ontwikkeling. De
organisatie heeft niet als doel de aandeelhouderswaarde te maximaliseren.
In een corporatie kunnen er conflicten ontstaan tussen managers en eigenaren. De eigenaren van de
corporatie zijn in deze relatie de principalen (principals). Dde managers zijn de agenten (agents) en
zijn ingehuurd om te voldoen aan de eisen van de eigenaren. Tegelijkertijd willen managers hoge
lonen. Hierdoor ontstaat een conflict. Het probleem waarbij een partij gemotiveerd moet worden om te
doen waar de andere partij belang bij heeft, wordt het principaal-agent probleem (principal-agent
problem) genoemd. Alle kosten die de principaal heeft als gevolg van een dienst die niet geleverd is,
zijn agentschap kosten (agency cost). Een aandelenoptie (stock option) is het recht om in de toekomst
een aandeel van het bedrijf te kopen tegen een vooraf bepaalde prijs. De waarde van de
aandelenoptie neemt toe wanneer de aandelenprijs op de markt stijgt. De manager wordt op die
manier gestimuleerd om de aandelenprijs van het bedrijf te verhogen. Daardoor wordt namelijk ook de
persoonlijke compensatie van de manager verhoogd. De theorie hierboven met bijbehorende
begrippen wordt de agentschap theorie (agency theory) genoemd.
Corporate governance is het gebied dat zich bezighoudt met hoe een bedrijf zijn processen uitvoert en
controles implementeert om de juiste procedures en ethisch gedrag te garanderen. In de U.S. zijn veel
wet- en regelgevingen opgesteld om de menselijke zelfinteresse en hebzucht te beperken. De
belangrijkste daarvan in de Sarbanes-Oxley Act (SOX), die onder andere het volgende stelt:
De CEO en CFO moeten de eerlijkheid van het financiële rapport bevestigen;
Het bedrijf moet een effectieve internal control structuur hebben;
Het bedrijf beoordeelt samen met auditors de effectiviteit van de controles van het afgelopen
jaar.
Corporate control houdt in dat er soms managers vervangen moeten worden, omdat zij niet in staat
zijn te voldoen aan de eisen van de eigenaren.
5
Tentamen
Stof: H1 t/m H17, H18 t/m pagina 586 en de reader
Samenvatting: H1 t/m H8
,Inhoud
Hoofdstuk 1 .............................................................................................................................................. 3
Financial management ......................................................................................................................... 3
Hoofdstuk 2 .............................................................................................................................................. 6
Financial statements ............................................................................................................................. 6
Hoofdstuk 3 ............................................................................................................................................ 10
The time value of money (part 1)........................................................................................................ 10
Hoofdstuk 4 ............................................................................................................................................ 11
The time value of money (part 2)........................................................................................................ 11
Hoofdstuk 5 ............................................................................................................................................ 13
Interest rates ....................................................................................................................................... 13
Hoofdstuk 6 ............................................................................................................................................ 15
Bonds and bond valuation .................................................................................................................. 15
Hoofdstuk 7 ............................................................................................................................................ 18
Stocks and stock valuation ................................................................................................................. 18
Hoofdstuk 8 ............................................................................................................................................ 21
Risk and return ................................................................................................................................... 21
2
,Hoofdstuk 1
Financial management
Financieel management (financial management) bestaat uit activiteiten die de economische waarde
van de activa van individuen of bedrijven creëren of behouden. Financiële managers helpen anderen
bij het maken van financiële beslissingen of maken die beslissingen zelf.
De geldcyclus (cycle of money) beschrijft de beweging van geld van de verstrekker (lender) naar de
lener (borrower) en andersom. In de bedrijfswereld hebben de verstrekker en de lener geen direct
contact, maar wordt het contract onderbroken door een financieel tussenpersoon (financial
intermediary). Dit is bijvoorbeeld een bank. De verstrekker betaalt het geld aan de bank en de bank
betaalt vervolgens de lener. Er zijn verschillende soorten financiële intermediairs: commerciële
banken, spaarinstituten, pensioenfondsen, verzekeringsmaatschappijen en
beleggingsmaatschappijen.
Finance wordt opgedeeld in vier gebieden:
Bedrijfsfinanciën (corporate finance): deze financiën ondersteunen de handelingen van een
bedrijf. Bijvoorbeeld het lenen en terugbetalen van geld om te financieren.
Investeringen (investments): deze financiën hebben betrekken op activiteiten waarbij activa
(assets) gekocht en verkocht worden.
Financiële instituten en marketen (financial institutes and markets): de financiële
tussenpersonen die de geldcyclus bevorderen.
Internationale financiën (international finance): de financiën die de multinationale aspecten
van finance aanpakken.
Deze vier gebieden leveren samen de belangrijkste activiteiten van finance. Ze zijn niet wederzijds
uitgesloten, maar met elkaar verbonden.
Bij investeringen wordt onderscheid gemaakt in reële activa en financiële activa. Reële activa (real
assets) zijn fysieke activa, zoals gebouwen en grond. Financiële activa (financial assets) zijn
ontastbare goederen, zoals aandelen en obligaties.
Op financiële markten worden financiële activa en handelsgoederen uitgewisseld. Financiële markten
kunnen op vier verschillende manieren worden geclassificeerd.
1. Op basis van het type bezitting dat verhandeld wordt.
Aandelenmarkt (equity market);
Schuldenmarkt (debt market), waar obligaties worden verhandeld;
Derivatenmarkt (derivatives market);
- Termijnmarkt (futures market), waar termijncontracten en termijngoederen worden
verhandeld;
- Optiemarkt (options market), waar opties op aandelen, termijnen en valuta worden
verhandeld.
Valutamarkt (foreign exchange market).
2. Op basis van de rijpheid van de bezitting.
Rijpheid (maturity) wil zeggen hoe lang de lener de tijd heeft om het geleende terug te
betalen.
Geldmarkt (money market), waar kortlopende leningen worden verhandeld;
Kapitaalmarkt (capital market), waar langlopende leningen worden verhandeld.
3. Op basis van de eigenaar van de bezitting.
Primaire markt (primary market), waar de originele uitgever de inkomsten ontvangt.
Secundaire markt (secondary market), waar de initiële koper het geld ontvangt en de
originele uitgever alleen een notificatie.
The Securities and Exchange Commission (SEC) reguleert de verkopen in de eerste en
secundaire markt.
4. Op basis van de verkoopmethode.
Dealer markt (dealer market), waar individuen waardepapieren uit eigen voorraad
verhandelen. De dealer koopt een activa tegen prijs A en verkoopt deze tegen prijs B.
Veiling (auction market), waar tegelijkertijd meerdere waardepapieren aan meerdere
verkopers verkocht worden.
3
,Een chief financial officer (CFO) is verantwoordelijk voor alle financiële activiteiten in een bedrijf.
Financieel management kan opgedeeld worden in drie categorieën:
1. Kapitaalbudgettering (capital budgeting): met welke activiteiten houden we ons bezig op de
lange termijn? Heeft betrekking op de langlopende operating projecten.
2. Kapitaalstructuur (capital structure): waar halen we geld vandaan om onze bedrijfsactiviteiten
uit te voeren? Heeft betrekking op de manier waarop bedrijfsactiviteiten worden gefinancieerd.
3. Werkkapitaalbeheer (working capital management): hoe managen we onze dagelijkse
bedrijfsbehoeften? Heeft betrekking op de financiële behoeften van kortlopende activa en
schulden.
Een ieder die zich bezighoudt met één van of alle bovenstaande financieel management activiteiten is
een financieel manager.
Een financieel manager kan verschillende doelen hebben. Bijvoorbeeld het maximaliseren van de
winst, het maximaliseren van de huidige aandelenprijs of het maximaliseren van de
vermogenswaarde. Het is van belang dat een financieel manager de eigenaren (owners) van het
bedrijf trouw blijft en tevreden stelt.
Twee strategieën die de winst kunnen maximaliseren:
De winst van dit jaar verhogen ten koste van de winst van komend jaar door routine-
onderhoud te vermijden. Dit zal de kosten doen dalen.
De voorraden afbouwen. De kosten van het aanvullen van voorraden worden zo vermeden en
de risico’s van het houden van voorraad worden verminderd.
Een beursgenoteerd bedrijf heeft baat bij een hoge aandelenprijs. Het doel van een financieel
manager in een beursgenoteerd bedrijf is dan ook om de aandelenprijs van het bedrijf te
maximaliseren. De aandelenprijs reflecteert de toekomstige geldstroom van het bedrijf, dus moet de
toekomstige geldstroom verhoogt worden. Dit kan door een veilige en prettige werkplek te creëren om
zo goede werknemers aan te trekken en te behouden. Ook kan een bedrijf nauw samenwerken met
de klant om goed te kunnen voldoen aan de klantbehoeften. Ten slotte kan een bedrijf goede relaties
opbouwen met leveranciers om zo kwalitatief goede materialen te ontvangen. Een bedrijf dat niet
beursgenoteerd is heeft baat bij een hoge vermogenswaarde. De vermogenswaarde (equity value) is
de marktwaarde van de activa minus de schulden. Een financieel manager heeft in een dergelijk
bedrijf de taak om de vermogenswaarde te maximaliseren.
De functionarissen, werknemers en managers in een bedrijf vormen samen de interne spelers
(internal players) van het bedrijf. De externe spelers (external players) zijn de mensen buiten het
bedrijf die bijdragen aan het succes. Dit zijn bijvoorbeeld klanten en leveranciers.
Bedrijven worden opgedeeld in drie juridische categorieën:
1. Eenmanszaken (proprietorships): een eenmanszaak is een bedrijf dat in handen is van één
individu. De eigenaar kan zelf snel beslissingen maken en behoudt ook alle winst. Wel is de
eigenaar aansprakelijk met zijn privévermogen. Ook is de levensduur van het bedrijf beperkt
tot die van de eigenaar. Ten slotte is de mogelijkheid tot het verkrijgen van kapitaal beperkt.
2. Vennootschappen (partnerships): er zijn drie soorten partners mogelijk in een vennootschap:
Partners kunnen algemene partners (general partners) zijn die de dagelijkse gang van
zaken uitvoeren.
Partners kunnen commanditaire vennoten (limited partners) zijn, die zich alleen
bezighouden met specifieke aspecten van het bedrijf.
Partners kunnen stille vennoten (silent partners) zijn, die slechts investeren in het bedrijf.
3. Corporaties (corporations): een corporatie is een rechtspersoon, waardoor de eigenaren en
aandeelhouders beperkte aansprakelijkheid (limited liability) hebben. De persoonlijke
bezittingen van de eigenaren zijn gescheiden van die van het bedrijf. Nadeel aan een
corporatie is de dubbele belasting (double taxation). De overheid belast namelijk de
bedrijfswinst voordat deze wordt uitgekeerd aan eigenaren en belast vervolgens de eigenaren
voor het ontvangen van inkomsten.
Limited liability corporations (LLC’s) zijn een mengvorm van vennootschappen en corporaties. Er zijn
twee bekende vormen:
4
, Professional corporation (PC): professionals, zoals dokters, accountants en architecten, die
zich bij elkaar aansluiten. Het voordeel hiervan is dat de eigenaren van het PC niet persoonlijk
aansprakelijk zijn voor het wangedrag van hun partners.
S corporation / subchapter S: een kleine corporatie met minder dan honderd aandeelhouders.
De inkomsten van de corporatie gaan rechtstreeks naar de eigenaren, waardoor
bedrijfsbelastingen ontweken worden.
Er zijn ook not-for-profit corporaties. Bijvoorbeeld fondsen, goede doelen, stichtingen en verenigingen.
Het doel van een dergelijke organisatie is vaak educatieve of professionele ontwikkeling. De
organisatie heeft niet als doel de aandeelhouderswaarde te maximaliseren.
In een corporatie kunnen er conflicten ontstaan tussen managers en eigenaren. De eigenaren van de
corporatie zijn in deze relatie de principalen (principals). Dde managers zijn de agenten (agents) en
zijn ingehuurd om te voldoen aan de eisen van de eigenaren. Tegelijkertijd willen managers hoge
lonen. Hierdoor ontstaat een conflict. Het probleem waarbij een partij gemotiveerd moet worden om te
doen waar de andere partij belang bij heeft, wordt het principaal-agent probleem (principal-agent
problem) genoemd. Alle kosten die de principaal heeft als gevolg van een dienst die niet geleverd is,
zijn agentschap kosten (agency cost). Een aandelenoptie (stock option) is het recht om in de toekomst
een aandeel van het bedrijf te kopen tegen een vooraf bepaalde prijs. De waarde van de
aandelenoptie neemt toe wanneer de aandelenprijs op de markt stijgt. De manager wordt op die
manier gestimuleerd om de aandelenprijs van het bedrijf te verhogen. Daardoor wordt namelijk ook de
persoonlijke compensatie van de manager verhoogd. De theorie hierboven met bijbehorende
begrippen wordt de agentschap theorie (agency theory) genoemd.
Corporate governance is het gebied dat zich bezighoudt met hoe een bedrijf zijn processen uitvoert en
controles implementeert om de juiste procedures en ethisch gedrag te garanderen. In de U.S. zijn veel
wet- en regelgevingen opgesteld om de menselijke zelfinteresse en hebzucht te beperken. De
belangrijkste daarvan in de Sarbanes-Oxley Act (SOX), die onder andere het volgende stelt:
De CEO en CFO moeten de eerlijkheid van het financiële rapport bevestigen;
Het bedrijf moet een effectieve internal control structuur hebben;
Het bedrijf beoordeelt samen met auditors de effectiviteit van de controles van het afgelopen
jaar.
Corporate control houdt in dat er soms managers vervangen moeten worden, omdat zij niet in staat
zijn te voldoen aan de eisen van de eigenaren.
5
