Samenvatting - Mens En Leren 1

MENS EN
LEREN 1
INTRODUCTIE + HANDELINGSGERICHT WERKEN

SOORTEN DIAGNOSTIEK

Onderkennende diagnostiek = classificerende diagnostiek.
 Classificatie van welk probleem er aan de hand is.
 Wat is er aan de hand.
- Screening
- Diagnostisch onderzoek

Differentiaaldiagnostiek = differentiële diagnostiek.
 Als er klachten zijn, dat deze kunnen worden onderverdeeld.
 Kunnen we verklaren of de geobserveerde symptomen deel uitmaken van de ene al dan niet van de
andere stoornis.
- Voorbeeld: moeilijke omgang met medeleerlingen + uitzonderlijk gedrag, kunnen we denken aan
ADHD of ASS.

Verklarende diagnostiek = etiologische diagnostiek.
 Wat is de oorzaak van dit probleem?
- Genetisch
- Neurobiologische
- Neuropsychologische/cognitieve analyseniveau
 Bij ontwikkelingsstoornissen is dit moeilijk.

Handelingsgerichte diagnostiek (HGD) = indicerende diagnostiek.
 Wat is er aan de hand en wat heeft deze persoon nodig om zijn functioneren te bevorderen.
 Hoe kunnen we dit kind het best begeleiden?
- Informatie verzamelen.
- Ondersteuning, begeleiding, behandeling
- Advies.


DIAGNOSTISCHE CLASSIFICATIESYSTEEM


WERELDWIJDE DIAGNOSTIEK
 APA: DSM 5.
 WHO: ICD-11
- Psychiatrische aandoeningen.
- Medische aandoeningen.


DSM5 EN ICD11: GELIJKENISSEN EN VERSCHILLEN
Gelijkenissen:
 Maken gemeenschappelijke taal mogelijk op internationaal niveau.
 Checklist per aandoening staan centraal.
 Basis voor ziektestatistieken.

Verschillen:
DSM 5 ICD 11

Enkel psychiatrische stoornissen. Zowel somatische als psychiatrische aandoening.

Eerste editie in 1952 Eerste editie in 1893 (bestaat al veel langer). 1

, ICF / ICF-CF




VOOR- EN NADELEN VAN CLASSIFICEREN
Voordelen:
 Bevordert de communicatie met en tussen de betrokkenen.
 Het vergemakkelijkt de verwijzing en/of de ondersteuning.
 Het zorgt voor de erkenning voor de ouders en/of de persoon zelf.
 Gemakkelijk om lotgenoten te kunnen vinden.
 Gezamenlijke taal in de hulpverlening.
 Kan de persoon helpen om grip te krijgen op zijn mogelijkheden en moeilijkheden.

Nadelen:
 Tunnelvisie = enkel aandacht voor pathologie en niet voor positieve factoren.
 Stigmatiseren, vooroordelen = ‘selffulfilling prophecy’. Classificatie wordt als vaststaand en nauwelijks
te beïnvloeden kenmerk gezien
 Het alles of niets, je heb een stoornis of niet.
 Je kijkt enkel naar de cliënt, er wordt niets gezegd over zijn context.
 Dezelfde aanpak voor ieder persoon met dezelfde stoornis.
- Indruk dat voor elke aandoening een standaard oplossing/aanpak bestaat.
 Moeilijk om te vertalen in doelen, wat heeft deze persoon nodig?




2

,RECHT OP PRIVACY EN GEHEIMHOUDING


GDPR
GDPR = general data protection regulation.
 Algemene verordening gegevensbescherming.
 Europese verordening.
 Standaardisering verwerking persoonsgegevens.
 25 mei 2018.
 Verving databeschermingsrichtlijn 1995.



Principes van GDPR:
 Transparantie: je moet op de hoogte zijn van wat er met je gegevens gebeurd.
 Doelbeperking: je gegevens mogen enkel gebruikt worden voor het doel.
 Gegevensbeperking: ze mogen alleen maar vragen naar gegevens die ze effectief nodig hebben.
 Juistheid
 Bewaarbeperking: zo mogen het houden tot ze het doel bereikt hebben.
 Integriteit en vertrouwelijkheid: ze mogen het aan niemand anders doorgeven.
 Verantwoording: bewijzen dat deze gegevens nodig zijn.



PRIVACYRECHTEN ZIJN BETROKKEN O.M.
 Recht op inzage.
 Recht op rectificatie en aanvulling.
 Recht op dataportabiliteit.
 Recht op beperking van verwerking.
 Recht op een menselijke blik bij besluiten.
 Recht van bezwaar.


RECHT OP PRIVACY EN GEHEIMHOUDING
Discretieplicht = de verplichting om bij het uitoefenen van zijn functie geen vertrouwelijke gegevens vrij te
geven aan anderen dan diegenen die gerechtigd zijn er kennis van te nemen.
 Je mag een afweging maken om hetgeen wat belangrijk is te vertellen aan collega’s.
 Bij ambtenaren = ambstgeheim.
 Discretie geldt voor eenieder die werkzaam is in een organisatie of dienst.
- Zowel voor alle werknemers als voor alle ambtenaren.
 Leerkrachten en opvoeders hebben discretieplicht.
 Is o.m. ingeschreven in wet arbeidsovereenkomsten.

Beroepsgeheim = verplicht een hulpverlener tot geheimhouding van hetgeen cliënten aan hem prijsgeven in
het kader van een vertrouwelijks.
 Geldt voor:
- Noodzakelijke vertrouwenspersonen.
- Vertrouwensberoep.


3

,  CLB-medewerkers hebben beroepsgeheim.
 Wordt strafrechtelijk gesanctioneerd via strafwetboek.

Oefening beroepsgeheim:
 Je loopt stage als psychologisch consulent op een CLB: ja
 Er is ook een vrijwilliger die dezelfde functie uitoefent als jij: ja
 Heeft de poetsvrouw die op het CLB werkt, en die soms een glimp opvangt van een pittig
oudergesprek of een leerling die overstuur is: nee, de poetsvrouw heeft discretieplicht


ZWIJGEN OF SPREKEN, RECHTEN EN PLICHTEN
Zwijgen:
 Zwijgplicht: regel
 Zwijgrecht: in specifieke omstandigheden.

Spreken:
 Spreekplicht: enkel bij schuldig hulpverzuim.
 Spreekrecht:
1. Rechter of parlementaire onderzoekscommissie.
2. Aangifterecht.
3. Noodtoestand.
4. Toestemming cliënt.



In andere woorden: het uitgangspunt is zwijgen.
 Tenzij je gegronde redenen hebt om beroepsgeheim te doorbreken.
 M.a.w. als cliënt zelf of iemand anders in ernstig gevaar is.
- Fysieke veiligheid.
- Psychologische integriteit.
 Overleg is zeker mogelijk en zelfs aangeraden maar je draagt zelf de eindeverantwoordelijkheid.
- D.m.v situatieomschrijving kan je overleggen wat je zou doen.
 Steeds vermelden aan cliënt bij opstart traject zodat je hierop kan terugvallen indien nodig.


HANDELINGSGERICHT WERKEN EN HANDELINGSGERICHTE DIAGNOSTIEK


HANDELINGSGERICHT WERKEN (HGW)
7 uitgangspunten:
1. Onderwijs- en opvoedingsbehoeften centraal.
2. Transactioneel (afstemming en wisselwerking).;
3. De leerkracht en ouders doen ertoe.
4. Positieve aspecten
- Een positief voornemen is makkelijker vol te houden dan een negatief voornemen.
1. Constructieve samenwerking.
2. Doelgericht.
3. Systematisch en transparant.




4