Samenvatting Endocrinologie

Les 1 14-02-2022

17e eeuw, Trijntje Keever
 Kraag, sleutelbos, groot
 Syndroom: Gigantisme, door overproductie groeihormoon (GH)
 Oorzaak overproductie: Cellen die GH maken, zijn aan het woekeren. Heeft een hypofyse
adenoom.
 Diagnostiek:
 Bepaling GH.
 OGTT (Normaal suppressie van GH): Orale glucose tolerantie test. Bij normale mensen gaat
de groeihormoon concentratie naar beneden.

 Achterkwab maakt alleen de hormonen oxytocine en ADH
Hypofyse: Voorkwab: Links (anterior). Achterkwab: Rechts (posterior)
 Voorkwab: Klierweefsel, maakt hormonen. Eén cel maakt maar één hormoon.
 Achterkwab: Zenuwweefsel, zit vast aan hypothalamus.

Vergroting van hypofysaire fossa: Botholte waar de hypofyse in ligt
 Wijst op dat de hypofyse vergroot is
 Referentiewaarden niet uit het hoofd
 LH en FSH in U/L
 GH en TSH in mU/L
 Cortisol en testosteron in nmol/L
Hormonen stimuleren met stimulerende hormonen; met TRH en GnRH, wanneer waardes te laag zijn
 Weinig toename: Hypopituïtarisme.
 Therapie: Operatie en geven van hormonen cortisol, testosteron, thyroxine en vasopressine
Als het een vrouw zou zijn, dan kun je testosteron geven.

Hormonen zijn de boodschappers van het lichaam.

Hypofyse
 In het midden van het hoofd
 Centrale schakel tussen hersen en lichaam
 MSH hormoon zorgt voor de bruine kleur

Voorkwab en achterkwab hebben niks met elkaar te maken.

Hypothalamus en hypofyse
 Hormoon dat wordt afgescheiden wordt aan bloed gegeven
 Poortadersysteem: Zuurstofrijk bloed komt aan, hormoon wordt afgegeven, via bloed
exclusief naar voorkwab toe.
 Neuronen en hypothalamus eindigen in achterkwab
 Paarse neuronen geven bloed af aan de bloedvaten, bloed naar voorkwab en stimuleren de
cellen om 1 hormoon te produceren.
Voorkwab: Adenohypofyse
Achterkwab: Neurohypofyse

Veel hormonen: -tropic en trophic hormonen
 -trophic: Stimulating hormonen. Voedende/vergrotende werking (links)
 -tropic: releasing hormonen. Gaan naar voorkwab en stimuleren cellen om hormonen te
maken. Stimulating hormonen. Verschrompeling (rechts)
 Stimulating hormonen: zowel tropic als trophic

, Steroïden: Binden aan testosteron receptor. Bij teveel testosteron kun je last van acne krijgen
 Zorgt voor verkleining testis
 Lange halfwaardetijd

Testosteron inspuiten: Remt de hypofyse, minder FSH en LH krijgen. Testis zelf gaat ook minder
testosteron maken.
 Negatieve feedback
 Functie gaat achteruit

Hormonen adenohypofyse (voorkwab)
 FSH en LH bij mannen vrouwen stimuleren de geslachtsorganen
 ACTH: Adenal cortex
 GH: Effect op bot, spier en vetweefsel
 MSH: Bruinkleuring van de huid
 PrC: Melkklierproductie

Etage diagnostiek hormonen
1. Hypothalamus
2. Adenohypofyse: Gaat naar de cortex van de bijnier. Stimulerende hormonen. Vrijzetting
stimulatie wordt gedaan door hormonen van hypothalamus (releasing hormonen)
3. Doelorganen: produceren het uiteindelijke hormoon
4. Uiteindelijke doelorganen

Achterkwab uit het hoofd leren
 Maakt maar 2 hormonen: Oxytocine en ADH (vasopressine)

Hypothalamus hypofyse as; negatieve feedback
 GNRH is het releasing hormoon. Vb. Docent tussen studenten en iedereen roept iets.
 Alles wat je roept, gebeurt via een receptor
 Geeft een signaal af, leidt tot meer of minder afgifte hormoon
 Negatieve terugkoppeling naar boven
 Testosteron leidt ertoe dat er minder wordt afgezet en minder stimulus.

Hypopituïtarisme
 Verminderde productie van vaak meerdere hormonen

Toename productie
 Vaak 1 hormoon verhoogd
 Meestal in de hypofyse zelf
 Meest voorkomende is prolactine
 Verhoogd ACTH: Cushing's disease

Acromegaly:
Ziekte die wordt veroorzaakt door een te hoge productie van groeihormoon. De meest voorkomende
oorzaak van een te hoge productie van groeihormoon is een tumor in de hypofyse die groeihormoon
maakt.

Lever: Stimulatie IGF-1 (insulin like Growth factor 1)
 Remt producteie GHRH
GHIH: Somatostatine: Belangrijkste hormoon. Zit in het hele lichaam.
 Statine: betekent remmen