Complete samenvatting Kapitaalmarktenrecht (RB88) financieel recht master

De werking van kapitaalmarkten
HC 1 / HC 2 / HC 3 / HC 6




HC1: Introductiecollege kapitaalmarktenrecht
HC2: Het Europese respectievelijk Nederlandse financieel toezichtrecht en kapitaalmarktunie
HC3: Het toezicht op de kapitaalmarkten door de relevante toezichthouders
HC6: De werking van effectenmarkten en de rol van informatie op die markten




1

,Hoorcollege 2: Het Europese respectievelijk Nederlandse financieel toezichtrecht en de
Kapitaalmarktunie
Programma:
1. Inleiding
2. ESFS
3. Europees paspoort
4. (Nieuw) Actieplan voor de opbouw van een Europese kapitaalmarktunie
5. Actieplan Fintech / Crowdfundingverordening
6. Digital Finance Package
7. (Nieuwe) Actieplan duurzame groei financieren
8. Herstelpakket kapitaalmarkten


European System of Financial Supervision (ESFS)
Hoofddoel ESFS: art. 2 lid 1 ESA-verordening




Europese financiële toezichthouders – ESA’s
Taken en bevoegdheden van de ESA’s
 Regelgevende bevoegdheden van de ESA’s.
 (Beperkte) handhavingsbevoegdheden
 Interventiebevoegdheden (werkgroep maandag 15 november)
 Hoofdstuk II van de ESA-verordeningen.
Gemengd Comité + ESRB = ESFS




2

,Level 3 – regelgeving (soft law)
o.a. richtsnoeren – art. 16 ESA-verordeningen
 Inspanningsverplichting
 Comply-or-explain procedure
 Rechtsbescherming?
ESA’s spelen grote rol bij totstandkoming van Level 2 regelgeving, maar ook rol bij Level 3
regelgeving. Zijn niet juridisch bindende aanbevelingen/richtsnoeren. Praktijk: dwingende
werking, omdat er een inspanningsverplichting is opgenomen om aan die richtsnoeren te
voldoen. Daarnaast dus de comply-and-complain mechanisme om dat alsnog te doen. Positief
aan richtsnoeren: geeft invulling aan open normen. Weet je hoe toezichthouder denkt over
normen. In de praktijk soort handvat van hoe gaan toezichthouders er mee om. Q&A’s zijn ook
handig. Soft law is feitelijk interpretatie van een toezichthouder. Als je het daar niet mee eens
bent, wat doe je dan want het is niet juridisch bindend, dus dan heb je geen rechtsbescherming.


Level 3 – richtsnoeren
HvJ 15 juli 2021, ECLI: EU:C:2021:599 (uitspraak over richtsnoeren) Ging over EBA-
richtsnoeren. Was comply-and-explain procedure. Toezichthouder; ja compliant met
richtsnoeren, maar ook inspanningsverplichting voor instellingen die onder toezicht staan.
Prejudiciele beslissing inzake Féderation Bancaire Française (FBF) / Autorité de Contrôle
Prudential et de Resolution (ACPR)
Guidelines on product oversight and governance arrangements for retail banking products,
EBA/GL/2015/18.


Prejudiciële vragen – kort gezegd:
1. Kan een rechtstreeks beroep tot nietigverklaring worden ingesteld tegen de EBA-
richtsnoeren, en zo ja, staat het de FBF dan vrij om de geldigheid van deze richtsnoeren
aan te vechten door middel van een nietigverklaring? – Nee
2. In geval van een ontkennend antwoord op een van de onder punt (1) gestelde vragen,
kunnen dan de EBA-richtsnoeren deel uitmaken van een prejudiciële verwijzing
krachtens art. 267 VWEU, en zo ja, kan de FBF de geldigheid van deze richtsnoeren dan
aanvechten door middel van een exceptie van nietigheid? – HvJ: Ja
3. Als de FBF de mogelijkheid heeft om de EBA-richtsnoeren door middel van
nietigverklaring aan te vechten, heeft EBA dan haar bevoegdheden overschreden? – Nee
EBA-richtsnoeren geldig en hoeven niet nietigt verklaard te worden.
 Klein beetje rechtsbescherming als rechter besluit prejudiciële vragen worden gesteld want
dan worden die richtsnoeren aangekaart, alleen wel een hele omweg.

3

, ESMA: direct/rechtstreeks toezicht op een aantal instellingen:
 Credit rating agencies, trade repositories;
 Vanaf 1 januari 2022: aanbieders van datarapporteringsdiensten en beheerders van
belangrijke benchmarks;
 Voorstel voor direct toezicht op externe toetsingsinstanties in het kader van het voorstel
voor de European Green Bonds Regulation. Toetsingsinstantie om te toetsen of green
bonds wel degelijk green bonds zijn.
EBA en EIOPA hebben geen directe toezichtsbevoegdheden. EBA heeft wel versterkte rol
gekregen bij anti-witwaswetgeving.


Europees paspoort
 Systeem van wederzijdse erkenning van vergunningen en goedkeuringen in de EER (dus
niet alleen binnen de EU, dus ook Noorwegen, IJsland en Liechtenstein.;
 Vereist: notificatieprocedure (= je moet de toezichthouder inlichten).
Voorbeeld: art. 2:98 lid 2 sub a en b Wft (beleggingsonderneming, zie art. 1:1 Wft voor definitie).
Deel 2 markttoegangbepalingen: art. 2:96 Wft staat dus de verbodsbepaling. Dan kom je bij art.
2:98 lid 2 Wft toe op de uitzondering.
Een beleggingsonderneming met zetel in een andere lidstaat kan in Nederland op drie manieren
haar Europese paspoort gebruiken:
 Via een bijkantoor in Nederland (‘branch’). Definitie staat ook in art. 1:1 Wft. Geen
rechtspersoonlijkheid, echt een verlengstuk van de onderneming. Dochteronderneming
is geen bijkantoor, daar is wel een vergunning voor nodig.
 Zonder bijkantoor, door middel van grensoverschrijdend ‘verrichten van diensten’
 Via een verbonden agent


Kapitaalmarktunie
Actieplan voor de opbouw van een Europese kapitaalmarktunie
2015 – Actieplan voor de opbouw van een Europese kapitaalmarktunie
2016 – Next steps to accelerate the completion of the CMU
2018 – Actieplan Fintech
2018 – Actieplan voor duurzame groei financieren
2020 – Nieuw Actieplan voor de opbouw van een Europese kapitaalmarktunie
2020 – Digital Finance Package (opvolger actieplan Fintech)
2021 – Nieuw Actieplan voor duurzame groei financieren




4