SAMENVATTING
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE 2
UMAI HERTOGS
,Inhoudsopgave
DEEL 1: JONGVOLWASSENHEID...................................................................................................................... 2
HOOFDSTUK 1: LICHAMELIJKE EN COGNITIEVE ONTWIKKELING TIJDENS DE VROEGE VOLWASSENHEID.......................................2
1.1 Lichamelijke ontwikkeling..........................................................................................................................2
1.2 Cognitieve ontwikkeling.............................................................................................................................4
1.3 Hoger onderwijs volgen.............................................................................................................................6
HOOFDSTUK 2: SOCIALE EN PERSOONLIJKE ONTWIKKELING TIJDENS DE VROEGE VOLWASSENHEID............................................7
2.1 Relaties aangaan: intimiteit, aardig vinden en liefhebben tijdens de vroege volwassenheid..................7
2.2 Het verloop van relaties.............................................................................................................................9
2.3 Werk: een beroep kiezen en aan de slag gaan........................................................................................10
DEEL 2: MIDDELBARE LEEFTIJD..................................................................................................................... 11
HOOFDSTUK 3: LICHAMELIJKE EN COGNITIEVE ONTWIKKELING TIJDENS DE MIDDELBARE LEEFTIJD..........................................11
3.1 Lichamelijke ontwikkeling........................................................................................................................11
3.2 Gezondheid..............................................................................................................................................13
3.3 Cognitieve ontwikkeling..........................................................................................................................13
HOOFDSTUK 4: SOCIALE EN PERSOONLIJKE ONTWIKKELING TIJDENS DE MIDDELBARE LEEFTIJD..............................................14
4.1 persoonlijke ontwikkeling........................................................................................................................14
4.2 Relaties: familie tijdens de middelbare leeftijd.......................................................................................16
4.3 Werk en vrije tijd......................................................................................................................................18
DEEL 3: OUDERDOM.................................................................................................................................... 19
HOOFDSTUK 5: LICHAMELIJKE EN COGNITIEVE ONTWIKKELING TIJDENS DE OUDERDOM.......................................................19
5.1 Lichamelijke ontwikkeling tijdens de ouderdom.....................................................................................19
HOOFDSTUK 6: SOCIALE EN PERSOONLIJKE ONTWIKKELING TIJDENS DE OUDERDOM...........................................................24
6.2 Het dagelijks leven tijdens de ouderdom................................................................................................25
DEEL 4: HET EINDE....................................................................................................................................... 28
HOOFDSTUK 7: HET EINDE: DOOD EN STERVEN..........................................................................................................28
7.2 Confrontatie met de dood.......................................................................................................................30
1
, Deel 1: Jongvolwassenheid
Hoofdstuk 1: Lichamelijke en cognitieve ontwikkeling
tijdens de vroege volwassenheid
1.1 Lichamelijke ontwikkeling
1.1.1 Lichamelijke ontwikkeling, fitheid en gezondheid
In de meeste opzichten zijn de lichamelijke ontwikkeling en rijping aan het begin van de
vroege volwassenheid, rond het twintigste levensjaar, voltooid. Hoewel de veroudering is
ingezet, worden deze leeftijdgebonden veranderingen gewoonlijk pas op latere leeftijd
duidelijk zichtbaar.
De hersenen blijven zowel in omvang als in gewicht doorgroeien tot ze ergens in de vroege
volwassenheid hun maximum bereiken.
De prefrontale cortex is (zeker bij mannen) pas rond het 25e levensjaar volledig gerijpt. De
prefrontale cortex is de plek in de hersenen waar de executieve functies zetelen. de
mogelijkheden die wij hebben om onszelf te organiseren en om te plannen.
Myeline: vettige stof die op veel plaatsen in het zenuwstelsel het axon omhult. Myeline geeft
de witte stof zijn witte kleur. Het zorgt ervoor dat zenuwimpulsen sneller worden
doorgestuurd.
1.1.2 Motoriek fitheid en welzijn: gezond blijven
Lichamelijke fitheid
Één op de drie Nederlanders beweegt onvoldoende. Vaak is de mogelijkheid om aan
lichaamsbeweging te doen vaak voorbehouden aan mensen met een gemiddeld of hoger
inkomen.
Wie aan beweging doet blijft gezond:
- het helpt om ziekten te voorkomen
- Gewicht en bloeddruk blijft op peil
- Mensen die bewegen zijn fitter en sterker
Risico’s te weinig beweging:
- hart- en vaatziekten
- darm- en borstkanker
- Osteoporose
- Suikerziekten
- Depressiviteit
- Zwaarlijvigheid in sterke mate
2
, Gezondheid
Hoewel weinig lichaamsbeweging de gezondheid niet ten goede komt, zijn de
gezondheidsrisico’s tijdens de vroege volwassenheid over het algemeen relatief gering.
Mannen sterven over het algemeen eerder dan vrouwen. De kans dat een volwassene tussen
de 20 en de 40 jaar oud sterft door een ongeluk , vooral in het verkeer is veel groter dan alle
andere oorzaken.
Secundaire veroudering: lichamelijke aftakeling die veroorzaakt wordt door
omgevingsfactoren of individueel gedrag.
1.1.3 Eten, voeding en overgewicht: een zwaarwegende zorg
Goede voeding
De voedingsdriehoek van het Vlaams
Instituut Gezond Leven. Er worden drie
richtlijnen geformuleerd om gezonder
te eten:
1. Eet in verhouding meer voeding
van plantaardige dan van
dierlijke oorsprong.
2. Geef de voorkeur aan weinig of
niet bewerkte voeding en eet zo
weinig mogelijk ultra bewerkte
voeding.
3. Vermijd overconsumptie en
voedingsverspilling.
Definitie overgewicht: lichaamsgewicht dat twintig procent hoger ligt dan het gemiddelde
voor iemand van een bepaalde lengte.
Body Mass Index (BMI) = lichaamsgewicht in kilo’s gedeeld door het kwadraat van lengte in
meters.
Overgewicht = een BMI van 25 tot 29,9.
Obesitas = een BMI van 30 en hoger.
hoe ouder de leeftijdsgroep is, hoe meer mensen aan overgewicht lijden.
Anorexia
- Ondanks honger gevoel niet eten om af te vallen.
- Slechts 5 % van anorexia patienten is man
- Ziekteduur is gemiddeld 4 jaar.
- 45% geneest volledig, 30 % gedeeltelijk en 25 % helemaal niet.
3
ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGIE 2
UMAI HERTOGS
,Inhoudsopgave
DEEL 1: JONGVOLWASSENHEID...................................................................................................................... 2
HOOFDSTUK 1: LICHAMELIJKE EN COGNITIEVE ONTWIKKELING TIJDENS DE VROEGE VOLWASSENHEID.......................................2
1.1 Lichamelijke ontwikkeling..........................................................................................................................2
1.2 Cognitieve ontwikkeling.............................................................................................................................4
1.3 Hoger onderwijs volgen.............................................................................................................................6
HOOFDSTUK 2: SOCIALE EN PERSOONLIJKE ONTWIKKELING TIJDENS DE VROEGE VOLWASSENHEID............................................7
2.1 Relaties aangaan: intimiteit, aardig vinden en liefhebben tijdens de vroege volwassenheid..................7
2.2 Het verloop van relaties.............................................................................................................................9
2.3 Werk: een beroep kiezen en aan de slag gaan........................................................................................10
DEEL 2: MIDDELBARE LEEFTIJD..................................................................................................................... 11
HOOFDSTUK 3: LICHAMELIJKE EN COGNITIEVE ONTWIKKELING TIJDENS DE MIDDELBARE LEEFTIJD..........................................11
3.1 Lichamelijke ontwikkeling........................................................................................................................11
3.2 Gezondheid..............................................................................................................................................13
3.3 Cognitieve ontwikkeling..........................................................................................................................13
HOOFDSTUK 4: SOCIALE EN PERSOONLIJKE ONTWIKKELING TIJDENS DE MIDDELBARE LEEFTIJD..............................................14
4.1 persoonlijke ontwikkeling........................................................................................................................14
4.2 Relaties: familie tijdens de middelbare leeftijd.......................................................................................16
4.3 Werk en vrije tijd......................................................................................................................................18
DEEL 3: OUDERDOM.................................................................................................................................... 19
HOOFDSTUK 5: LICHAMELIJKE EN COGNITIEVE ONTWIKKELING TIJDENS DE OUDERDOM.......................................................19
5.1 Lichamelijke ontwikkeling tijdens de ouderdom.....................................................................................19
HOOFDSTUK 6: SOCIALE EN PERSOONLIJKE ONTWIKKELING TIJDENS DE OUDERDOM...........................................................24
6.2 Het dagelijks leven tijdens de ouderdom................................................................................................25
DEEL 4: HET EINDE....................................................................................................................................... 28
HOOFDSTUK 7: HET EINDE: DOOD EN STERVEN..........................................................................................................28
7.2 Confrontatie met de dood.......................................................................................................................30
1
, Deel 1: Jongvolwassenheid
Hoofdstuk 1: Lichamelijke en cognitieve ontwikkeling
tijdens de vroege volwassenheid
1.1 Lichamelijke ontwikkeling
1.1.1 Lichamelijke ontwikkeling, fitheid en gezondheid
In de meeste opzichten zijn de lichamelijke ontwikkeling en rijping aan het begin van de
vroege volwassenheid, rond het twintigste levensjaar, voltooid. Hoewel de veroudering is
ingezet, worden deze leeftijdgebonden veranderingen gewoonlijk pas op latere leeftijd
duidelijk zichtbaar.
De hersenen blijven zowel in omvang als in gewicht doorgroeien tot ze ergens in de vroege
volwassenheid hun maximum bereiken.
De prefrontale cortex is (zeker bij mannen) pas rond het 25e levensjaar volledig gerijpt. De
prefrontale cortex is de plek in de hersenen waar de executieve functies zetelen. de
mogelijkheden die wij hebben om onszelf te organiseren en om te plannen.
Myeline: vettige stof die op veel plaatsen in het zenuwstelsel het axon omhult. Myeline geeft
de witte stof zijn witte kleur. Het zorgt ervoor dat zenuwimpulsen sneller worden
doorgestuurd.
1.1.2 Motoriek fitheid en welzijn: gezond blijven
Lichamelijke fitheid
Één op de drie Nederlanders beweegt onvoldoende. Vaak is de mogelijkheid om aan
lichaamsbeweging te doen vaak voorbehouden aan mensen met een gemiddeld of hoger
inkomen.
Wie aan beweging doet blijft gezond:
- het helpt om ziekten te voorkomen
- Gewicht en bloeddruk blijft op peil
- Mensen die bewegen zijn fitter en sterker
Risico’s te weinig beweging:
- hart- en vaatziekten
- darm- en borstkanker
- Osteoporose
- Suikerziekten
- Depressiviteit
- Zwaarlijvigheid in sterke mate
2
, Gezondheid
Hoewel weinig lichaamsbeweging de gezondheid niet ten goede komt, zijn de
gezondheidsrisico’s tijdens de vroege volwassenheid over het algemeen relatief gering.
Mannen sterven over het algemeen eerder dan vrouwen. De kans dat een volwassene tussen
de 20 en de 40 jaar oud sterft door een ongeluk , vooral in het verkeer is veel groter dan alle
andere oorzaken.
Secundaire veroudering: lichamelijke aftakeling die veroorzaakt wordt door
omgevingsfactoren of individueel gedrag.
1.1.3 Eten, voeding en overgewicht: een zwaarwegende zorg
Goede voeding
De voedingsdriehoek van het Vlaams
Instituut Gezond Leven. Er worden drie
richtlijnen geformuleerd om gezonder
te eten:
1. Eet in verhouding meer voeding
van plantaardige dan van
dierlijke oorsprong.
2. Geef de voorkeur aan weinig of
niet bewerkte voeding en eet zo
weinig mogelijk ultra bewerkte
voeding.
3. Vermijd overconsumptie en
voedingsverspilling.
Definitie overgewicht: lichaamsgewicht dat twintig procent hoger ligt dan het gemiddelde
voor iemand van een bepaalde lengte.
Body Mass Index (BMI) = lichaamsgewicht in kilo’s gedeeld door het kwadraat van lengte in
meters.
Overgewicht = een BMI van 25 tot 29,9.
Obesitas = een BMI van 30 en hoger.
hoe ouder de leeftijdsgroep is, hoe meer mensen aan overgewicht lijden.
Anorexia
- Ondanks honger gevoel niet eten om af te vallen.
- Slechts 5 % van anorexia patienten is man
- Ziekteduur is gemiddeld 4 jaar.
- 45% geneest volledig, 30 % gedeeltelijk en 25 % helemaal niet.
3
