Schadeverhaal via het strafproces – Gastcollege
Slachtoffer in strafproces is vrij nieuw. Voor de wet ben je ook slachtoffer als gewoon je fiets is
gestolen (oplichting, fraude ook allemaal).
Slachtoffer en voegen als benadeelde partij. Dit zijn 2 verschillende dingen.
Slachtoffer én financiële schade geleden en dan kun je je voegen als benadeelde partij.
Casus 1
Roel krijgt trap tegen zijn kaak. Valt op de stoep en is meteen bewusteloos. Bij hersenschade kan je
schedel vervormen, dit was het geval. Roel was eerst in dienst bij een werkgever, maar hij was net
ZZP’er geworden. Hij zou net de maandag na dit weekend beginnen bij een grote opdrachtgever. Hij
zat dus vanaf die maandag zonder inkomen. Als ZZP’er ook geen beroep op WIA, etc. Gewoon 0
inkomen. Financiële problemen. Dit verhalen op de dader. Maar wie was nou de dader? Oproep
gedaan om getuige te laten melden. Daaruit bleek wie het had gedaan; een politieagent in opleiding.
Als advocaat bel je meteen met de politie voor informatie over het onderzoek (daar heb je recht op
als slachtoffer). Politie was in dit geval best terughoudend. Deze jongen en z’n vriendin is
schuldhulpverlening geadviseerd door de advocaat. Nu is het onderzoek inmiddels afgerond, maar ze
weten nog niet precies wie het nou echt gedaan heeft.
Wat betekent dit voor het slachtoffer?
Slachtoffer kan zich met zijn schadevergoeding voegen in de strafprocedure (een paar ton aan
inkomsten). Maar de strafrechter kan de vordering alleen maar toewijzen als de verdachte ook wordt
veroordeeld! Dus wat als het tot vrijspraak leidt? Dan kun je ook geen schadevergoeding krijgen!?
Als slachtoffer heb je recht op een gratis advocaat.
Civiele procedure op grond van OD: slachtoffer moet dan advocaat betalen, zelf voor bewijs zorgen
(als eiser moet je zelf bewijzen dat diegene die jij aanspreekt jou onrechtmatig heeft behandeld). Dit
is dan ontzettend lastig. Civiele procedure duurt ook best lang. Daarnaast is hier de eisende partij die
de kosten van de deskundige moet dragen (dus het slachtoffer zelf moet dit weer gaan betalen!).
Stel civielrechtelijke veroordeling; slachtoffer moet dan zelf een deurwaarder inschakelen die het
vonnis gaat executeren. Als je een dader treft die geen vermogensbestanddelen heeft, die is 20 of 30
jaar lang een bedrag aan het afbetalen. Als slachtoffer wordt je op deze manier zo’n lange tijd
herinnerd aan het ongeval.
Daarentegen bij strafrecht:
Strafrechter zegt; die schadevergoeding moet aan het slachtoffer betaald worden. Als de dader dat 8
maanden na de uitspraak niet doet; dan betaalt de Staat het aan de slachtoffer (voorschotregeling,
sinds 2011). En de Staat gaat dan de schade daarna verhalen op de dader! Dit is het mooie van de
strafrechtprocedure. Vandaar het belang van het slachtoffer om zich te voegen in de
strafrechtprocedure.
De vraag blijft dus wel: wordt de dader veroordeeld..?
Veel slachtoffers voegen zich in het strafproces, maar: vordering mag strafproces ‘niet onevenredig
belasten’. Dus grote schade: moet je voor de toekomst bepalen hoe groot de schade is. Veel
strafrechters zeggen; dit is te lastig, ga dit maar bij de civiele rechter uitzoeken. Dit is een van de
redenen waarom het bedrag dat door de staat wordt uitgekeerd relatief laag is!
Slachtoffer in strafproces is vrij nieuw. Voor de wet ben je ook slachtoffer als gewoon je fiets is
gestolen (oplichting, fraude ook allemaal).
Slachtoffer en voegen als benadeelde partij. Dit zijn 2 verschillende dingen.
Slachtoffer én financiële schade geleden en dan kun je je voegen als benadeelde partij.
Casus 1
Roel krijgt trap tegen zijn kaak. Valt op de stoep en is meteen bewusteloos. Bij hersenschade kan je
schedel vervormen, dit was het geval. Roel was eerst in dienst bij een werkgever, maar hij was net
ZZP’er geworden. Hij zou net de maandag na dit weekend beginnen bij een grote opdrachtgever. Hij
zat dus vanaf die maandag zonder inkomen. Als ZZP’er ook geen beroep op WIA, etc. Gewoon 0
inkomen. Financiële problemen. Dit verhalen op de dader. Maar wie was nou de dader? Oproep
gedaan om getuige te laten melden. Daaruit bleek wie het had gedaan; een politieagent in opleiding.
Als advocaat bel je meteen met de politie voor informatie over het onderzoek (daar heb je recht op
als slachtoffer). Politie was in dit geval best terughoudend. Deze jongen en z’n vriendin is
schuldhulpverlening geadviseerd door de advocaat. Nu is het onderzoek inmiddels afgerond, maar ze
weten nog niet precies wie het nou echt gedaan heeft.
Wat betekent dit voor het slachtoffer?
Slachtoffer kan zich met zijn schadevergoeding voegen in de strafprocedure (een paar ton aan
inkomsten). Maar de strafrechter kan de vordering alleen maar toewijzen als de verdachte ook wordt
veroordeeld! Dus wat als het tot vrijspraak leidt? Dan kun je ook geen schadevergoeding krijgen!?
Als slachtoffer heb je recht op een gratis advocaat.
Civiele procedure op grond van OD: slachtoffer moet dan advocaat betalen, zelf voor bewijs zorgen
(als eiser moet je zelf bewijzen dat diegene die jij aanspreekt jou onrechtmatig heeft behandeld). Dit
is dan ontzettend lastig. Civiele procedure duurt ook best lang. Daarnaast is hier de eisende partij die
de kosten van de deskundige moet dragen (dus het slachtoffer zelf moet dit weer gaan betalen!).
Stel civielrechtelijke veroordeling; slachtoffer moet dan zelf een deurwaarder inschakelen die het
vonnis gaat executeren. Als je een dader treft die geen vermogensbestanddelen heeft, die is 20 of 30
jaar lang een bedrag aan het afbetalen. Als slachtoffer wordt je op deze manier zo’n lange tijd
herinnerd aan het ongeval.
Daarentegen bij strafrecht:
Strafrechter zegt; die schadevergoeding moet aan het slachtoffer betaald worden. Als de dader dat 8
maanden na de uitspraak niet doet; dan betaalt de Staat het aan de slachtoffer (voorschotregeling,
sinds 2011). En de Staat gaat dan de schade daarna verhalen op de dader! Dit is het mooie van de
strafrechtprocedure. Vandaar het belang van het slachtoffer om zich te voegen in de
strafrechtprocedure.
De vraag blijft dus wel: wordt de dader veroordeeld..?
Veel slachtoffers voegen zich in het strafproces, maar: vordering mag strafproces ‘niet onevenredig
belasten’. Dus grote schade: moet je voor de toekomst bepalen hoe groot de schade is. Veel
strafrechters zeggen; dit is te lastig, ga dit maar bij de civiele rechter uitzoeken. Dit is een van de
redenen waarom het bedrag dat door de staat wordt uitgekeerd relatief laag is!
