Samenvatting LA2 Leisure theorie

Hoofdstuk 1 Het begrip vrije tijd
1.1 Wat is vrije tijd?
- Ik heb vrije tijd als ik niet hoef te werken
- Ik heb vrije tijd als ik dingen kan doen die ik echt leuk vind
- Ik heb vrije tijd op momenten dat ik niks moet

1.1.1 De objectieve benadering van vrije tijd
Een objectieve benadering van vrije tijd wil zeggen dat vrije tijd zo omschreven wordt dat er geen
interpretatieverschillen mogelijk zijn. De objectieve benadering is vrije tijd = alle tijd – arbeid – onderwijs –
zorgtaken – persoonlijke tijd.

Zorgtaken zijn alle taken die alles te maken hebben met de zorg voor anderen en met huishoudelijk werk. Denk
hierbij aan bijvoorbeeld de opvoeding van kinderen. Onder persoonlijke tijd valt slapen, eten, drinken, douchen,
aankleden en verwante bezigheden.

Deze definitie wordt ook wel een residuele definitie genoemd; een overblijfsel. Er wordt in deze definitie meer
gekeken naar wat niet onder vrije tijd valt. Het is daar niets anders als de tijd die overblijft. Deze definitie heeft
vooral nut bij kwantitatief onderzoek (onderzoek waarbij cijfers geanalyseerd worden).

Het verschil tussen de objectieve en subjectieve benadering is dat het bij de eerste draait om de gemiddelde
Nederlander, en bij de tweede wordt gekeken naar de individuele consument.

1.1.2 De subjectieve benadering van vrije tijd
Subjectief wil zeggen dat iets afhankelijk is van de persoonlijke zienswijze; hoe ervaart iemand bepaalde dingen?
Wanneer de objectieve benadering gebruikt wordt om te kijken naar een avond uiteten, is het lastig om te
bepalen of dit onder vrije tijd valt en onder persoonlijke tijd bijvoorbeeld. Het hangt er namelijk ook heel erg vanaf
hoe die persoon het zelf ervaart. Daarom wordt de subjectieve benadering gebruikt, een avond uiteten kan
namelijk als vrije tijd ervaren worden, maar wat als het een verplicht diner is met de collega’s die je niet aardig
vindt? Dan ervaart deze persoon het waarschijnlijk niet als vrije tijd. Volgens de subjectieve benadering kan
alleen van vrije tijd gesproken worden wanneer de persoon zelf het op dat moment als vrije tijd ervaart. Hierbij
gaat het dus niet zozeer om kwantiteit maar om kwaliteit (ervaring/beleving). Het is op deze manier lastiger te
bepalen wat onder vrije tijd valt, omdat vrije tijd een persoons- en situatiegebonden fenomeen is.

Objectieve tijd is ‘free time’, terwijl subjectieve vrije tijd ‘leisure’ is.

Leisure is de vrijetijdsbesteding en alles wat daarmee samenhangt, met name beschouwd als economische
sector.

Er bestaat een onderscheid tussen vrije tijd en vrijetijd; vrije tijd draait om een tijdseenheid, vrijetijd draait om de
sector, een beleving en/of het gedrag van de consument.

De vrijetijdsbesteding van Nederlanders is als volgt onderverdeeld;
- Mediagebruik: bijna 21 uur per week. Hieronder vallen activiteiten zoals televisiekijken, internet en
computergebruik.
- Onderhouden van sociale contacten: ruim 7 uur per week. Wel daalt de tijd daarvoor al een geruime tijd.
- Recreatieve activiteiten: 13,5 uur per week. Denk hierbij aan uitgaan, uitstapjes, sport- en
cultuurdeelname en het beoefenen van hobby’s.
- Maatschappelijke participatie: ruim 2 uur per week. Hieronder valt vrijwilligerswerk, informele hulp en
religieuze praktisering.
- Onderweg voor vrije tijd: ruim 3,5 uur.

1.2 Cultuurafhankelijkheid van vrije tijd
Het vrijetijdsbeeld is voornamelijk gebaseerd op de westerse wereld en wordt eigenlijk altijd bekeken door een
(West-)Europese of Noord-Amerikaanse bril. Dit komt voornamelijk doordat de westerse samenlevingen eerder
geïndustrialiseerd zijn en dat het fenomeen vrije tijd zich in industriële economieën pas echt ontwikkelt. Alle