Distributie ic aantekeningen
Hoofdstuk 1: Fysieke distributie: denken in toegevoegde waarde
1.1 trends in distibutie- en supply-chain logistiek
Overzicht top-30 trends met invloed op logistieke operaties in Nederland
Globalisering
internationale concurrentie tussen bedrijven neemt toe, door grotere wereldwijde vrijhandel,
deregulering en harmonisatie van producten.
Concurrenten en markten zijn niet langer bepaald door landsgrenzen, overal kunnen nieuwe
markten ontstaan.
Bedrijven opereren wereldwijd. Op wereldschaal worden besluiten genomen over de
bedrijfsstrategie, ontwikkeling van nieuwe producten de inrichting van het logistieke netwerk.
Internationale bedrijven moeten elk onderdeel van logistieke netwerk op juiste schaal en
locatie in wereld uitbouwen en niet-kernactiviteiten uitbesteden. Rekening houdend met
veranderingen in EU en andere wereldregio’s, veranderende wisselkoersen,
belastingtarieven, handelsblokkades, olieprijzen en operationele risico’s.
Multinationale ondernemingen kunnen vanwege globale schaal veel beter en sneller reageren op
marktontwikkelingen dan lokale overheden, innovatie zal daarom steeds vaker van het bedrijfsleven
zelf komen. Rol overheid meer volgend.
Globalisering leidt tot meer activiteiten voor distributielogistiek. Toch is reshoring in opkomst
(terughalen bedrijfsactiviteiten uit buitenland naar eigen land), hiervoor is minder behoefte aan
transport over langere afstanden.
Duurzaamheid
Bedrijven handelen steeds meer met aandacht aan gevolgen van hun logistiek handelen vanuit het
perspectief van maatschappelijk verantwoord en ethisch handelen.
Door groeiende vraag naar steeds schaarsere grondstoffen en energiebronnen is het belang
om duurzaam om te gaan met die grondstoffen en energiebronnen bij het management van
bedrijven een van de hoogste prioriteiten.
Duurzame logistiek: voorkomen van vervoer (minder vrachtwagens), meer logistieke
efficiëntie (minder km), minder gebruik van fossiele brandstoffen (minder Liters en
koolstofarme brandstoffen), meer veiligheid (geen diefstal of smokkel) en beter gebruik van
transportvloot.
1
, - meer aandacht voor duurzaamheid bij retour nemen en hergebruik producten, onderdelen
en verpakkingen, kan gaan over producten die na reparatie weer worden verkocht, maar ook
om stromen die om milieutechnische redenen teruggaan naar bron.
Overheden stellen meer eisen aan productverantwoordelijkheid en milieubeheersing.
Klantengedrag
Consument en zakelijke afnemer hebben ander koopgedrag, veranderingen:
- E-commerce
- Consument bewust van gezondheid, meer gezonde/functionele voedingsmiddelen meer
aandacht voor voedselveiligheid
- Vergrijzing, meer aandacht gezondheid en behoefte persoonlijke service
- Consument wonen meer in steden. Dus grote gevolgen voor distributielogistiek: fijnmazige,
stipt-op-tijd en veilige bevoorrading van kleinere eenheden in steden, maar ook negatief
effect op leefbaarheid in die steden. Binnensteden zullen via stedelijke distributiecentra aan
rand van stad met schone, stille en veilige voertuigen worden bevoorraad, distributiecentra
worden cross dock bevoorraad door gemeenschappelijke DC van producenten die samen
hun dikke stromen, op gunstige tijdstippen, naar randen van steden brengen via de weg,
water, ondergronds transport. Retourstromen uit steden ook via randen v.d. stad geregeld.
Producten worden diensten
Producten maken plaats voor diensten, waarbij grens tussen hard product en zachte service verlaagt
(zie thuiszorg, telecomdiensten).
- Individuele consumenten formuleren verwachtingen en wensen steeds duidelijker op gebied
van snelheid, betrouwbaarheid en beschikbaarheid, klantspecifieke producten, diensten en
concrete prestaties waarbij klant alleen betaalt voor afgenomen diensten (klant betaalt niet
voor printer, maar voor geprinte pagina).
- Fabrikant moet blijven zorgen voor goed functioneren van systeem, maar als klant geen
gebruikmaakt van bijv printer wordt niet betaald. Dit is voor klant aantrekkelijker omdat
klant geen initiële investering voor printer hoeft te doen. Fabrikant creëert goodwill door
flexibiliteit te leveren, wat hem vertrouwde partner maakt. Producten gaan langer mee en
door software updates of eenvoudige verwisselbare hardware modules krijgen producten
nieuwe functionaliteiten.
- Verdienstelijking: zorgt ervoor dat individuele klant aan stuurt van logistieke keten in
kopersmarkt staat. Dit vraagt afstemming van processen en perfecte kwaliteit van interne
organisatie: orderverwerking, installatie, training, facturatie, aftersales en retourlogistiek in
het logistieke netwerk. Vooral in technologische sectoren en bij industriële producten is dit
het geval, en zal dit leiden tot processen vanuit klantenperspectief en prestaties die klant
verwacht.
Informatietechnologie
ICT speelt centrale rol in economie: grootste bedrijven zijn ICT bedrijven en ICT wordt meer
onderdeel van dagelijks leven, maakt nieuwe toepassingen mogelijk zoals platformen en robots.
- Consumenten adopteren nieuwe technologieën in hoog tempo, digitale kloof tussen
jong/oud en arm/rijk verdwenen door ontwikkelingen mobiele technologie.
- Nieuwe technologie beïnvloed koopgedrag, klant heeft keuze uit meerdere
distributiekanalen waar ze ieder moment mobiel kunnen kopen. Klant wil op alle plekken en
op ieder moment kunne bestellen, op elke plek geleverd krijgen en op elke plek
terugbrengen.
- Mobile commerce: segment in e-commerce gericht op koop en verkoop van goederen of
diensten via mobiele devices.
Topsector logistiek
2
,Topsectorenbeleid: logistieke sector is een van de negen sectoren waarin NL uitblinkt en mondiaal
toonaangevend is. NL moet concurrerend blijven alleen dan is duurzame economische groei mogelijk.
- Vergrijzing en klimaatveranderingen vormen kern voor topsectorenaanpak waarin
ondernemers, onderzoekers en overheden samen aan deze uitdagingen werken.
- Met toegevoegde waarde van 53 miljard euro per jaar en 646000 arbeidsplaatsen is logistiek
van groot economisch belang.
Topsector wil maximaal bijdragen aan versterken van internationale concurrentiepositie van NL en
heeft actieprogramma Partituur naar de Top, opgesteld waarin ambitie van sector is vastgelegd in
drie doelstellingen voor 2020:
1. NL heeft internationale toppositie in afwikkeling goederenstromen
2. NL is ketenregisseur van internationale logistieke activiteiten
3. NL beschikt over aantrekkelijke innovatie- en vestigingsklimaat voor verladende en logistieke
bedrijfsleven.
Topsector heeft in samenwerking met Dinalog het Topconsortium voor kennis en innovatie (TKI)
opgericht, om vernieuwende logistieke producten en diensten te ontwikkelen en op markt te
brengen.
Zijn zes roadmaps:
1. NLIP, neutraal logistiek en informatie platform, ontwikkelen van open ICT-infrastructuur voor
gehele logistieke sector
2. Synchromondaal transport: bevorderen van geïntegreerd multimodaal vervoer
3. Servicelogistiek: het verbeteren van logistiek van spare-parts en servicediensten
4. Cross chain control centers (4C): voeren van ketenregie in een branche
5. Douane: verminderen administratieve formaliteiten in internationale handel
6. Stadsdistributie: betere logistiek zorgt voor minder CO2-uitstoot
Deze roadmaps belangrijkste trends in fysieke distributie.
1.2 Toegevoegdewaardeketen
Fysieke distributiemanagement: effectieve en efficiënte voorstuwing van goederenstromen tussen
producent en afnemers (vanaf einde productieproces tot en met uiteindelijke afnemer), zodanig dat
goederen op juiste plaatse en tijd bij afnemer aanwezig zijn.
Goed regelen fysieke distributie kan concurrentievoordelen opleveren, concurrentiepositie in
hoge mate bepaald door interne en externe logistieke prestaties. Fysieke distributie als
deelsysteem van bedrijfslogistiek, kan waarde toevoegen aan product of dienst, door juiste
plaats en tijd het product ter beschikking te stellen.
Waardeketenconcept
Waardeketen: denken en handelen van ondernemingen op basis van hun toegevoegde waarde.
Porter geïntroduceerd onder naam VALUE ADDED CHAIN.
Value added chain: worden activiteiten van onderneming gesplitst in technische en
economische activiteiten, de waardeactiviteiten. Waarde die onderneming creëert wordt
bepaald door bedrag dat afnemers bereid zijn vo2or product of dienst te betalen.
Onderneming is winstgevend als de waarde die ze creëert kosten van het verrichten van de
waardeactiviteiten overtreft.
Als onderneming concurrentiepositie wil versterken moeten kosten van deze activiteiten
lager liggen dan die van concurrenten. Productdifferentiatie en marktsegmentatie kunnen
product meerwaarde verschaffen in ogen concurrentie.
Porter onderscheidt waardeactiviteiten van onderneming in negen activiteiten, waarbij onderscheid
gemaakt tussen primaire en ondersteunende activiteiten.
3
, Primaire activiteiten: directe relatie met vervaardigen van product/dienst
- Material management
- Bedrijfsvoering
- Fysieke distributie
- Marketing en verkoop
- Customer service
Secundaire activiteiten: inputs en infrastructuur van bedrijf
- Personeelsbeleid
- Technologische ontwikkeling
- Inkoopbeleid
- Infrastructuur (management, administratie, stafafdelingen)
Waardeketen: systeem van onderling afhankelijke activiteiten waartussen verbindingen staan.
Van verbinding is sprake als verrichten van bepaalde activiteit gevolgen heeft voor kosten of
effectiviteit van andere activiteiten. Maken het noodzakelijk om keuzen te maken.
Ondernemingen bij maken keuzen streven naar concurrentievoordelen
Verbindingen tussen activiteiten maken coördinatie noodzakelijk, goede afstemming
productie en fysieke distributie kan voorraden drastisch reduceren en servicegraad ten
goede komen.
Waardeketen onderdeel waardesysteem.
Waardesysteem: waardeketen van leveranciers, waardeketen van eigen onderneming, waardeketen
van distribuanten en waardeketen van afnemers.
Vraag: welke logistieke prestatie kan meest effectief en efficiënt door welke schakel in
distributiekolom worden verricht.
Belangrijk onderscheid te maken tussen verlader (producent) en logistieke dienstverlener.
Verlader is de producent
Logistiek dienstverlener is degene die opslag of transport gaat doen
Ontwikkelingen verladers
- Mede door globalisatie last van veranderende markten en verschuivende wensen afnemers.
- Concurrenten, samenwerking, overname en fusie zorgen dat concurrenten meer
onderhandelingsmacht weten op te bouwen.
- Distributiekanalen die verschillende eisen stellen waarop producenten met gedifferentieerde
logistieke systemen passend antwoord op moeten vinden.
- Afnemers willen vaker customized producten en diensten, dus verlader moet over van alles
beschikken om snel en doeltreffend klantwensen op te vangen, te filteren en te vertalen tot
duidelijk en operationeel customer-servicebeleid. Betekent ook dat fabrikant producten
4
Hoofdstuk 1: Fysieke distributie: denken in toegevoegde waarde
1.1 trends in distibutie- en supply-chain logistiek
Overzicht top-30 trends met invloed op logistieke operaties in Nederland
Globalisering
internationale concurrentie tussen bedrijven neemt toe, door grotere wereldwijde vrijhandel,
deregulering en harmonisatie van producten.
Concurrenten en markten zijn niet langer bepaald door landsgrenzen, overal kunnen nieuwe
markten ontstaan.
Bedrijven opereren wereldwijd. Op wereldschaal worden besluiten genomen over de
bedrijfsstrategie, ontwikkeling van nieuwe producten de inrichting van het logistieke netwerk.
Internationale bedrijven moeten elk onderdeel van logistieke netwerk op juiste schaal en
locatie in wereld uitbouwen en niet-kernactiviteiten uitbesteden. Rekening houdend met
veranderingen in EU en andere wereldregio’s, veranderende wisselkoersen,
belastingtarieven, handelsblokkades, olieprijzen en operationele risico’s.
Multinationale ondernemingen kunnen vanwege globale schaal veel beter en sneller reageren op
marktontwikkelingen dan lokale overheden, innovatie zal daarom steeds vaker van het bedrijfsleven
zelf komen. Rol overheid meer volgend.
Globalisering leidt tot meer activiteiten voor distributielogistiek. Toch is reshoring in opkomst
(terughalen bedrijfsactiviteiten uit buitenland naar eigen land), hiervoor is minder behoefte aan
transport over langere afstanden.
Duurzaamheid
Bedrijven handelen steeds meer met aandacht aan gevolgen van hun logistiek handelen vanuit het
perspectief van maatschappelijk verantwoord en ethisch handelen.
Door groeiende vraag naar steeds schaarsere grondstoffen en energiebronnen is het belang
om duurzaam om te gaan met die grondstoffen en energiebronnen bij het management van
bedrijven een van de hoogste prioriteiten.
Duurzame logistiek: voorkomen van vervoer (minder vrachtwagens), meer logistieke
efficiëntie (minder km), minder gebruik van fossiele brandstoffen (minder Liters en
koolstofarme brandstoffen), meer veiligheid (geen diefstal of smokkel) en beter gebruik van
transportvloot.
1
, - meer aandacht voor duurzaamheid bij retour nemen en hergebruik producten, onderdelen
en verpakkingen, kan gaan over producten die na reparatie weer worden verkocht, maar ook
om stromen die om milieutechnische redenen teruggaan naar bron.
Overheden stellen meer eisen aan productverantwoordelijkheid en milieubeheersing.
Klantengedrag
Consument en zakelijke afnemer hebben ander koopgedrag, veranderingen:
- E-commerce
- Consument bewust van gezondheid, meer gezonde/functionele voedingsmiddelen meer
aandacht voor voedselveiligheid
- Vergrijzing, meer aandacht gezondheid en behoefte persoonlijke service
- Consument wonen meer in steden. Dus grote gevolgen voor distributielogistiek: fijnmazige,
stipt-op-tijd en veilige bevoorrading van kleinere eenheden in steden, maar ook negatief
effect op leefbaarheid in die steden. Binnensteden zullen via stedelijke distributiecentra aan
rand van stad met schone, stille en veilige voertuigen worden bevoorraad, distributiecentra
worden cross dock bevoorraad door gemeenschappelijke DC van producenten die samen
hun dikke stromen, op gunstige tijdstippen, naar randen van steden brengen via de weg,
water, ondergronds transport. Retourstromen uit steden ook via randen v.d. stad geregeld.
Producten worden diensten
Producten maken plaats voor diensten, waarbij grens tussen hard product en zachte service verlaagt
(zie thuiszorg, telecomdiensten).
- Individuele consumenten formuleren verwachtingen en wensen steeds duidelijker op gebied
van snelheid, betrouwbaarheid en beschikbaarheid, klantspecifieke producten, diensten en
concrete prestaties waarbij klant alleen betaalt voor afgenomen diensten (klant betaalt niet
voor printer, maar voor geprinte pagina).
- Fabrikant moet blijven zorgen voor goed functioneren van systeem, maar als klant geen
gebruikmaakt van bijv printer wordt niet betaald. Dit is voor klant aantrekkelijker omdat
klant geen initiële investering voor printer hoeft te doen. Fabrikant creëert goodwill door
flexibiliteit te leveren, wat hem vertrouwde partner maakt. Producten gaan langer mee en
door software updates of eenvoudige verwisselbare hardware modules krijgen producten
nieuwe functionaliteiten.
- Verdienstelijking: zorgt ervoor dat individuele klant aan stuurt van logistieke keten in
kopersmarkt staat. Dit vraagt afstemming van processen en perfecte kwaliteit van interne
organisatie: orderverwerking, installatie, training, facturatie, aftersales en retourlogistiek in
het logistieke netwerk. Vooral in technologische sectoren en bij industriële producten is dit
het geval, en zal dit leiden tot processen vanuit klantenperspectief en prestaties die klant
verwacht.
Informatietechnologie
ICT speelt centrale rol in economie: grootste bedrijven zijn ICT bedrijven en ICT wordt meer
onderdeel van dagelijks leven, maakt nieuwe toepassingen mogelijk zoals platformen en robots.
- Consumenten adopteren nieuwe technologieën in hoog tempo, digitale kloof tussen
jong/oud en arm/rijk verdwenen door ontwikkelingen mobiele technologie.
- Nieuwe technologie beïnvloed koopgedrag, klant heeft keuze uit meerdere
distributiekanalen waar ze ieder moment mobiel kunnen kopen. Klant wil op alle plekken en
op ieder moment kunne bestellen, op elke plek geleverd krijgen en op elke plek
terugbrengen.
- Mobile commerce: segment in e-commerce gericht op koop en verkoop van goederen of
diensten via mobiele devices.
Topsector logistiek
2
,Topsectorenbeleid: logistieke sector is een van de negen sectoren waarin NL uitblinkt en mondiaal
toonaangevend is. NL moet concurrerend blijven alleen dan is duurzame economische groei mogelijk.
- Vergrijzing en klimaatveranderingen vormen kern voor topsectorenaanpak waarin
ondernemers, onderzoekers en overheden samen aan deze uitdagingen werken.
- Met toegevoegde waarde van 53 miljard euro per jaar en 646000 arbeidsplaatsen is logistiek
van groot economisch belang.
Topsector wil maximaal bijdragen aan versterken van internationale concurrentiepositie van NL en
heeft actieprogramma Partituur naar de Top, opgesteld waarin ambitie van sector is vastgelegd in
drie doelstellingen voor 2020:
1. NL heeft internationale toppositie in afwikkeling goederenstromen
2. NL is ketenregisseur van internationale logistieke activiteiten
3. NL beschikt over aantrekkelijke innovatie- en vestigingsklimaat voor verladende en logistieke
bedrijfsleven.
Topsector heeft in samenwerking met Dinalog het Topconsortium voor kennis en innovatie (TKI)
opgericht, om vernieuwende logistieke producten en diensten te ontwikkelen en op markt te
brengen.
Zijn zes roadmaps:
1. NLIP, neutraal logistiek en informatie platform, ontwikkelen van open ICT-infrastructuur voor
gehele logistieke sector
2. Synchromondaal transport: bevorderen van geïntegreerd multimodaal vervoer
3. Servicelogistiek: het verbeteren van logistiek van spare-parts en servicediensten
4. Cross chain control centers (4C): voeren van ketenregie in een branche
5. Douane: verminderen administratieve formaliteiten in internationale handel
6. Stadsdistributie: betere logistiek zorgt voor minder CO2-uitstoot
Deze roadmaps belangrijkste trends in fysieke distributie.
1.2 Toegevoegdewaardeketen
Fysieke distributiemanagement: effectieve en efficiënte voorstuwing van goederenstromen tussen
producent en afnemers (vanaf einde productieproces tot en met uiteindelijke afnemer), zodanig dat
goederen op juiste plaatse en tijd bij afnemer aanwezig zijn.
Goed regelen fysieke distributie kan concurrentievoordelen opleveren, concurrentiepositie in
hoge mate bepaald door interne en externe logistieke prestaties. Fysieke distributie als
deelsysteem van bedrijfslogistiek, kan waarde toevoegen aan product of dienst, door juiste
plaats en tijd het product ter beschikking te stellen.
Waardeketenconcept
Waardeketen: denken en handelen van ondernemingen op basis van hun toegevoegde waarde.
Porter geïntroduceerd onder naam VALUE ADDED CHAIN.
Value added chain: worden activiteiten van onderneming gesplitst in technische en
economische activiteiten, de waardeactiviteiten. Waarde die onderneming creëert wordt
bepaald door bedrag dat afnemers bereid zijn vo2or product of dienst te betalen.
Onderneming is winstgevend als de waarde die ze creëert kosten van het verrichten van de
waardeactiviteiten overtreft.
Als onderneming concurrentiepositie wil versterken moeten kosten van deze activiteiten
lager liggen dan die van concurrenten. Productdifferentiatie en marktsegmentatie kunnen
product meerwaarde verschaffen in ogen concurrentie.
Porter onderscheidt waardeactiviteiten van onderneming in negen activiteiten, waarbij onderscheid
gemaakt tussen primaire en ondersteunende activiteiten.
3
, Primaire activiteiten: directe relatie met vervaardigen van product/dienst
- Material management
- Bedrijfsvoering
- Fysieke distributie
- Marketing en verkoop
- Customer service
Secundaire activiteiten: inputs en infrastructuur van bedrijf
- Personeelsbeleid
- Technologische ontwikkeling
- Inkoopbeleid
- Infrastructuur (management, administratie, stafafdelingen)
Waardeketen: systeem van onderling afhankelijke activiteiten waartussen verbindingen staan.
Van verbinding is sprake als verrichten van bepaalde activiteit gevolgen heeft voor kosten of
effectiviteit van andere activiteiten. Maken het noodzakelijk om keuzen te maken.
Ondernemingen bij maken keuzen streven naar concurrentievoordelen
Verbindingen tussen activiteiten maken coördinatie noodzakelijk, goede afstemming
productie en fysieke distributie kan voorraden drastisch reduceren en servicegraad ten
goede komen.
Waardeketen onderdeel waardesysteem.
Waardesysteem: waardeketen van leveranciers, waardeketen van eigen onderneming, waardeketen
van distribuanten en waardeketen van afnemers.
Vraag: welke logistieke prestatie kan meest effectief en efficiënt door welke schakel in
distributiekolom worden verricht.
Belangrijk onderscheid te maken tussen verlader (producent) en logistieke dienstverlener.
Verlader is de producent
Logistiek dienstverlener is degene die opslag of transport gaat doen
Ontwikkelingen verladers
- Mede door globalisatie last van veranderende markten en verschuivende wensen afnemers.
- Concurrenten, samenwerking, overname en fusie zorgen dat concurrenten meer
onderhandelingsmacht weten op te bouwen.
- Distributiekanalen die verschillende eisen stellen waarop producenten met gedifferentieerde
logistieke systemen passend antwoord op moeten vinden.
- Afnemers willen vaker customized producten en diensten, dus verlader moet over van alles
beschikken om snel en doeltreffend klantwensen op te vangen, te filteren en te vertalen tot
duidelijk en operationeel customer-servicebeleid. Betekent ook dat fabrikant producten
4
