1. Personen- en familierecht (BW 1)
Personenrecht > bevat regels die betrekking hebben op de rechtspositie van een persoon.
Gaat om onderwerpen zoals:
- begin en het einde van de persoonlijkheid
- naam
- woonplaats
Familierecht > bevat regels die betrekking hebben op de rechtspositie van een familie.
Gaat om onderwerpen zoals:
- de rechtsverhoudingen die uit wettelijk geregelde samenlevingsvormen, huwelijk en geregistreerd partnerschap en
die uit afstamming voortvloeien.
- sluiten en ontbinden van huwelijk en geregistreerd partnerschap - rechtspositie van minderjarigen - gezag over
minderjarigen
- huwelijks- en registratiegoederenrecht
Familievermogensrecht > het wettelijk erfrecht (BW 4) samen met het huwelijkse registratiegoederenrecht
2. Bloed- en aanverwantschap
Bloedverwantschap > ontstaat door geboorte, door afstammen van dezelfde voorvader, een erkenning, een
gerechtelijke vaststelling van het vaderschap of adoptie (de adoptieouders worden de juridische ouder van het kind).
Dus niet altijd biologisch bepaald. Het is een verhouding tussen twee personen: - van wie de een van de ander
afstamt (rechte lijn, bijv: zoon-vader, kleinzoonoma) - die niet van elkaar afstammen maar wel een
gemeenschappelijke voorouder hebben (zijlijn, bijv: broer-zus, tante-neef)
Aanverwantschap > een verhouding russen de ene echtgenoot of geregistreerde partner en de bloedverwanten van
de andere echtgenoot of geregistreerde partner. (schoonvader, schoonmoeder, zwager, schoondocher, etc.)
Ontstaat door een huwelijk of geregistreerd partnerschap, niet door een samenlevingscontract. Door echtscheiding,
ontbinding van het geregistreerd partnerschap en overlijden van de partner wordt het aanverwantschap niet
opgeheven.
Graden van het bloed- en aanverwantschap > wordt bepaald door de afstand tot de gemeenschappelijke
stamouders.
1e graad bloed: kind-ouders
2e graad bloed: kind-grootouders
3e graad bloed: ooms, kind van broer
1e graad aanverwantschap: kind van partner
2e graad aanverwantschap: grootouders van partner
3e graad aanverwantschap: neef/nicht van partner
Vaststellen van bloed- en aanverwantschap is juridisch van belang omdat:
- in het erfrecht
- aanvragen van curatele en mentorschap
- voor de mogelijkheid van een huwelijk of geregistreerd partnerschap
- voor het bepalen of een werknemer in aanmerking komt voor calamiteitenverlof
1 De student heeft kennis van de volgende juridische aspecten rond samenlevingsvormen en kan
de wettelijke regels toepassen:
3 samenlevingsvormen
1. Samenlevingscontract (samenlevingsovereenkomst) - Niet wettelijk geregeld, alleen een paar bepalingen waarbij
partijen samenleving vorm geven. De algemene regels rond overeenkomsten zijn van toepassing. De bepalingen in
een samenlevingscontract gelden niet voor een overheidsinstantie e.d.
- Vorm vrij > kan op verschillende manieren geregeld worden: mondelijk of schriftelijk
Schriftelijk kan op 2 manieren:
- contract via de notaris (notariële akte): deze heb je nodig voor als je samen een huis wil kopen
-zelf een contract opstellen (onderhand samenlevingscontract
Het schriftelijk vaststellen is van belang omdat ongetrouwde partners niet automatisch van elkaar erven. Er is een
testament of een samenlevingscontract voor nodig. Pensioenmaatschappijen stellen het verplicht als partners elkaar
voor hun nabestaandenpensioen willen aanwijzen
- Beëindiging: Eindigt volgens de algemene regels van het overeenkomsten- en verbintenissenrecht. Ontbinding kan
zonder toestemming van de rechter e.d. gemeld worden bij de notatis en wordt ongedaan gemaakt.
Personenrecht > bevat regels die betrekking hebben op de rechtspositie van een persoon.
Gaat om onderwerpen zoals:
- begin en het einde van de persoonlijkheid
- naam
- woonplaats
Familierecht > bevat regels die betrekking hebben op de rechtspositie van een familie.
Gaat om onderwerpen zoals:
- de rechtsverhoudingen die uit wettelijk geregelde samenlevingsvormen, huwelijk en geregistreerd partnerschap en
die uit afstamming voortvloeien.
- sluiten en ontbinden van huwelijk en geregistreerd partnerschap - rechtspositie van minderjarigen - gezag over
minderjarigen
- huwelijks- en registratiegoederenrecht
Familievermogensrecht > het wettelijk erfrecht (BW 4) samen met het huwelijkse registratiegoederenrecht
2. Bloed- en aanverwantschap
Bloedverwantschap > ontstaat door geboorte, door afstammen van dezelfde voorvader, een erkenning, een
gerechtelijke vaststelling van het vaderschap of adoptie (de adoptieouders worden de juridische ouder van het kind).
Dus niet altijd biologisch bepaald. Het is een verhouding tussen twee personen: - van wie de een van de ander
afstamt (rechte lijn, bijv: zoon-vader, kleinzoonoma) - die niet van elkaar afstammen maar wel een
gemeenschappelijke voorouder hebben (zijlijn, bijv: broer-zus, tante-neef)
Aanverwantschap > een verhouding russen de ene echtgenoot of geregistreerde partner en de bloedverwanten van
de andere echtgenoot of geregistreerde partner. (schoonvader, schoonmoeder, zwager, schoondocher, etc.)
Ontstaat door een huwelijk of geregistreerd partnerschap, niet door een samenlevingscontract. Door echtscheiding,
ontbinding van het geregistreerd partnerschap en overlijden van de partner wordt het aanverwantschap niet
opgeheven.
Graden van het bloed- en aanverwantschap > wordt bepaald door de afstand tot de gemeenschappelijke
stamouders.
1e graad bloed: kind-ouders
2e graad bloed: kind-grootouders
3e graad bloed: ooms, kind van broer
1e graad aanverwantschap: kind van partner
2e graad aanverwantschap: grootouders van partner
3e graad aanverwantschap: neef/nicht van partner
Vaststellen van bloed- en aanverwantschap is juridisch van belang omdat:
- in het erfrecht
- aanvragen van curatele en mentorschap
- voor de mogelijkheid van een huwelijk of geregistreerd partnerschap
- voor het bepalen of een werknemer in aanmerking komt voor calamiteitenverlof
1 De student heeft kennis van de volgende juridische aspecten rond samenlevingsvormen en kan
de wettelijke regels toepassen:
3 samenlevingsvormen
1. Samenlevingscontract (samenlevingsovereenkomst) - Niet wettelijk geregeld, alleen een paar bepalingen waarbij
partijen samenleving vorm geven. De algemene regels rond overeenkomsten zijn van toepassing. De bepalingen in
een samenlevingscontract gelden niet voor een overheidsinstantie e.d.
- Vorm vrij > kan op verschillende manieren geregeld worden: mondelijk of schriftelijk
Schriftelijk kan op 2 manieren:
- contract via de notaris (notariële akte): deze heb je nodig voor als je samen een huis wil kopen
-zelf een contract opstellen (onderhand samenlevingscontract
Het schriftelijk vaststellen is van belang omdat ongetrouwde partners niet automatisch van elkaar erven. Er is een
testament of een samenlevingscontract voor nodig. Pensioenmaatschappijen stellen het verplicht als partners elkaar
voor hun nabestaandenpensioen willen aanwijzen
- Beëindiging: Eindigt volgens de algemene regels van het overeenkomsten- en verbintenissenrecht. Ontbinding kan
zonder toestemming van de rechter e.d. gemeld worden bij de notatis en wordt ongedaan gemaakt.
