Inleiding Europees recht (Ba1)
Reader A
Coördinator: Dr. M. Jesse
Studiejaar: 2022-2023, 2e semester
, Inhoudsopgave Reader A
Algemene informatie
1. Welkom en overzicht collegereeks
2. Doelstelling, leerdoelen en de IRAC-methode
3. Onderwijsprogramma
4. Staf
5. Studiestof
6. Brightspace
7. Tentamen
8. Mogelijkheid tot stellen van vragen
9. Evaluatie
Weekoverzicht
Algemeen Hoe lees je Europese jurisprudentie?
Week 1 Europese bescherming van mensenrechten
Week 2 Geschiedenis en ontwikkeling van de Europese Unie
Week 3 Instellingen van de Europese Unie
Week 4 Rechtsbronnen, besluitvorming en wetgevingsprocedures
Week 5 De doorwerking van het Europees recht
Week 6 Rechtsbescherming en handhaving
, Algemene informatie
1. Welkom en overzicht collegereeks
Beste student,
Van harte welkom bij het Bachelor I-vak Inleiding Europees Recht. Er gaat geen dag voorbij dat “het
Europese recht” niet onderwerp is van verhitte juridische en politieke discussies. Denk bijvoorbeeld
aan de crisis rond de opvang van asielzoekers, de stikstofcrisis of de energiecrisis de mede het gevolg
is van de Russische inval in Oekraïne. Maar ook in het dagelijks leven is er geen ontkomen aan de
invloed van “Europa” op ons dagelijks leven. Zelfs zonder dat je de grens over bent geweest regelt en
beschermt het Europese recht de belangen van burgers en bedrijven. Er zijn maar weinig
rechtsgebieden waarop het Europese recht geen invloed heeft.
Het Europese recht zoals dat in dit vak aan bod zal komen omvat het recht van de Europese Unie en
de Raad van Europa. Twee verschillende organisaties die beiden hun oorsprong vinden in de wens om
na de Tweede Wereldoorlog door samenwerking op het Europees continent vrede en welvaart te
bevorderen. Ondanks hun gedeelde achtergrond vormen het Unierecht en het recht van de Raad van
Europa twee zeer verschillende rechtsgebieden, elk met hun eigen karakter en doorwerking in het
nationale recht.
We vangen aan met de Raad van Europa, waarbij de nadruk zal liggen op het Europees Verdrag tot
bescherming van de Rechten van de Mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) en de jurisprudentie
van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, gevestigd in Straatsburg. Vervolgens verschuift
de focus naar de Europese Unie (EU). We kijken daarbij naar het zogenaamde “institutionele recht”. Je
maakt kennis met de belangrijkste organen van de EU (de instellingen), de manier waarop de EU
wetgeving en rechtshandelingen aanneemt, en hoe het Unierecht zich verhoudt tot nationale wet- en
regelgeving. Ook zullen we kijken hoe wordt toegezien op de naleving van het Unierecht, door zowel
de nationale als het Hof van Justitie van de EU in Luxemburg.
De hoorcolleges geven een overzicht van de stof en leggen verbanden tussen de verschillende
leerstukken. Waar mogelijk sluiten de hoorcolleges aan op de actualiteit. De werkgroepen dienen
ertoe actief met de stof aan de slag te gaan. De werkgroepen zijn interactief en vragen dan ook om
een grondige voorbereiding en actieve deelname. Tijdens de werkgroepen heb je de mogelijkheid
dieper op de stof in te gaan en kan je ook vragen stellen aan je docent. Het is dus belangrijk dat je de
stof per week bijhoudt en verwerkt door (1) de voorgeschreven literatuur en jurisprudentie te
bestuderen, en (2) de nodig tijd te besteden aan het schriftelijk voorbereiden van de werkgroep-
opgaven. Vanzelfsprekend staat het docententeam klaar om je hierin te ondersteunen.
Dat de discussie over Europese integratie hoog kan oplopen en – afhankelijk van hoe je ernaar kijkt –
verkeerd kan aflopen, bewijst het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de EU (Brexit). En hoewel de
Britten nog altijd partij zijn bij het EVRM, is ook dat niet onomstreden meer. Zelfs in Nederland klinkt
zo nu en dan de roep om een “Nexit”. Wij zijn ervan overtuigd dat het belangrijk is om de discussie aan
te gaan. Kennis van zaken is daarvoor onontbeerlijk. Het Europese recht is een fascinerend, maar in
sommige opzichten lastig rechtsgebied. Inleiding Europees Recht vormt een eerste kennismaking met
het Europees recht. Het legt de basis voor de toepassing van het Europees recht in de andere vakken
van de Bachelor, waaronder het tweedejaarsvak Europees Recht.
Veel succes toegewenst!
, Doelstelling, leerdoelen en de IRAC-methode
Doel van het vak
Dit vak geeft een inleiding in twee verschillende onderdelen van het Europese Recht: het recht van de
Raad van Europa, in het bijzonder het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens
en de fundamentele vrijheden (EVRM) en het institutioneel recht van de Europese Unie (EU). Het sluit
nauw aan op de inleidingsvakken Beginselen van de Democratische Rechtsstaat, Inleiding
Bestuursrecht en Inleiding Internationaal Publiekrecht. Het vak legt de basis voor de toepassing van
het Europese recht in de andere vakken van de bachelor, het tweedejaarsvak Europees Recht, alsook
verschillende Europeesrechtelijke keuzevakken in het derde jaar van de opleiding.
Leerdoelen
Na afronding van dit vak kan je:
• De ontwikkeling en geschiedenis van de Europese integratie uitleggen;
• Beschrijven welke rechten zijn vastgelegd in het Europees Verdrag voor de Rechten van de
Mens (EVRM) en uitleggen hoe deze rechten worden beschermd;
• De instellingen van de EU toelichten en uitleggen hoe zij zich in het wetgevingsproces tot
elkaar verhouden;
• De verschillende bronnen van EU-recht benoemen en hun toepasbaarheid en inroepbaarheid
toelichten;
• De aard en basisbeginselen van de EU-rechtsorde en de verhouding van deze rechtsorde met
die van de lidstaten uitleggen;
• De rechtsbescherming en rechtsgangen binnen het EU-recht toelichten;
• De twee Europese systemen van mensenrechtenbescherming beschrijven en verschillen en
overeenkomsten tussen deze twee systemen beschrijven;
• Een casus ten aanzien van (één van) de onder 3 t/m 6 genoemde onderwerpen oplossen
door de relevante rechtsvraag te identificeren en het toepasselijke juridisch kader toe te
passen op het gegeven feitencomplex;
• De actualiteit analyseren aan de hand van het Europees recht.
IRAC-methode
In dit vak is het de bedoeling dat je de casusvragen weet op te lossen aan de hand van de zogenaamde
“IRAC-methode”. Deze methode stelt je in staat op gestructureerde wijze een juridische casus op te
lossen in vier stappen, te weten:
Stap 1: Wat is de algemene rechtsvraag of kwestie (Issue)?
De eerste stap van het oplossen van een casus is te bepalen wat de rechtsvraag is. Wat is het juridisch
probleem dat om een oplossing vraagt? Het is van belang de feitelijke informatie van de casus te
vertalen in een abstracte rechtsvraag.
Stap 2: Welke regels zijn hier van toepassing (Rules)?
Als je de rechtsvraag hebt geformuleerd, is de volgende stap het opschrijven van het relevante
juridische kader: welke rechtsregels zijn van toepassing op deze casus en kunnen een antwoord geven
op de rechtsvraag? In ons vak kunnen dat verdragsregels zijn, maar ook wetgeving. Bovendien moet je
Reader A
Coördinator: Dr. M. Jesse
Studiejaar: 2022-2023, 2e semester
, Inhoudsopgave Reader A
Algemene informatie
1. Welkom en overzicht collegereeks
2. Doelstelling, leerdoelen en de IRAC-methode
3. Onderwijsprogramma
4. Staf
5. Studiestof
6. Brightspace
7. Tentamen
8. Mogelijkheid tot stellen van vragen
9. Evaluatie
Weekoverzicht
Algemeen Hoe lees je Europese jurisprudentie?
Week 1 Europese bescherming van mensenrechten
Week 2 Geschiedenis en ontwikkeling van de Europese Unie
Week 3 Instellingen van de Europese Unie
Week 4 Rechtsbronnen, besluitvorming en wetgevingsprocedures
Week 5 De doorwerking van het Europees recht
Week 6 Rechtsbescherming en handhaving
, Algemene informatie
1. Welkom en overzicht collegereeks
Beste student,
Van harte welkom bij het Bachelor I-vak Inleiding Europees Recht. Er gaat geen dag voorbij dat “het
Europese recht” niet onderwerp is van verhitte juridische en politieke discussies. Denk bijvoorbeeld
aan de crisis rond de opvang van asielzoekers, de stikstofcrisis of de energiecrisis de mede het gevolg
is van de Russische inval in Oekraïne. Maar ook in het dagelijks leven is er geen ontkomen aan de
invloed van “Europa” op ons dagelijks leven. Zelfs zonder dat je de grens over bent geweest regelt en
beschermt het Europese recht de belangen van burgers en bedrijven. Er zijn maar weinig
rechtsgebieden waarop het Europese recht geen invloed heeft.
Het Europese recht zoals dat in dit vak aan bod zal komen omvat het recht van de Europese Unie en
de Raad van Europa. Twee verschillende organisaties die beiden hun oorsprong vinden in de wens om
na de Tweede Wereldoorlog door samenwerking op het Europees continent vrede en welvaart te
bevorderen. Ondanks hun gedeelde achtergrond vormen het Unierecht en het recht van de Raad van
Europa twee zeer verschillende rechtsgebieden, elk met hun eigen karakter en doorwerking in het
nationale recht.
We vangen aan met de Raad van Europa, waarbij de nadruk zal liggen op het Europees Verdrag tot
bescherming van de Rechten van de Mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) en de jurisprudentie
van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, gevestigd in Straatsburg. Vervolgens verschuift
de focus naar de Europese Unie (EU). We kijken daarbij naar het zogenaamde “institutionele recht”. Je
maakt kennis met de belangrijkste organen van de EU (de instellingen), de manier waarop de EU
wetgeving en rechtshandelingen aanneemt, en hoe het Unierecht zich verhoudt tot nationale wet- en
regelgeving. Ook zullen we kijken hoe wordt toegezien op de naleving van het Unierecht, door zowel
de nationale als het Hof van Justitie van de EU in Luxemburg.
De hoorcolleges geven een overzicht van de stof en leggen verbanden tussen de verschillende
leerstukken. Waar mogelijk sluiten de hoorcolleges aan op de actualiteit. De werkgroepen dienen
ertoe actief met de stof aan de slag te gaan. De werkgroepen zijn interactief en vragen dan ook om
een grondige voorbereiding en actieve deelname. Tijdens de werkgroepen heb je de mogelijkheid
dieper op de stof in te gaan en kan je ook vragen stellen aan je docent. Het is dus belangrijk dat je de
stof per week bijhoudt en verwerkt door (1) de voorgeschreven literatuur en jurisprudentie te
bestuderen, en (2) de nodig tijd te besteden aan het schriftelijk voorbereiden van de werkgroep-
opgaven. Vanzelfsprekend staat het docententeam klaar om je hierin te ondersteunen.
Dat de discussie over Europese integratie hoog kan oplopen en – afhankelijk van hoe je ernaar kijkt –
verkeerd kan aflopen, bewijst het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de EU (Brexit). En hoewel de
Britten nog altijd partij zijn bij het EVRM, is ook dat niet onomstreden meer. Zelfs in Nederland klinkt
zo nu en dan de roep om een “Nexit”. Wij zijn ervan overtuigd dat het belangrijk is om de discussie aan
te gaan. Kennis van zaken is daarvoor onontbeerlijk. Het Europese recht is een fascinerend, maar in
sommige opzichten lastig rechtsgebied. Inleiding Europees Recht vormt een eerste kennismaking met
het Europees recht. Het legt de basis voor de toepassing van het Europees recht in de andere vakken
van de Bachelor, waaronder het tweedejaarsvak Europees Recht.
Veel succes toegewenst!
, Doelstelling, leerdoelen en de IRAC-methode
Doel van het vak
Dit vak geeft een inleiding in twee verschillende onderdelen van het Europese Recht: het recht van de
Raad van Europa, in het bijzonder het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens
en de fundamentele vrijheden (EVRM) en het institutioneel recht van de Europese Unie (EU). Het sluit
nauw aan op de inleidingsvakken Beginselen van de Democratische Rechtsstaat, Inleiding
Bestuursrecht en Inleiding Internationaal Publiekrecht. Het vak legt de basis voor de toepassing van
het Europese recht in de andere vakken van de bachelor, het tweedejaarsvak Europees Recht, alsook
verschillende Europeesrechtelijke keuzevakken in het derde jaar van de opleiding.
Leerdoelen
Na afronding van dit vak kan je:
• De ontwikkeling en geschiedenis van de Europese integratie uitleggen;
• Beschrijven welke rechten zijn vastgelegd in het Europees Verdrag voor de Rechten van de
Mens (EVRM) en uitleggen hoe deze rechten worden beschermd;
• De instellingen van de EU toelichten en uitleggen hoe zij zich in het wetgevingsproces tot
elkaar verhouden;
• De verschillende bronnen van EU-recht benoemen en hun toepasbaarheid en inroepbaarheid
toelichten;
• De aard en basisbeginselen van de EU-rechtsorde en de verhouding van deze rechtsorde met
die van de lidstaten uitleggen;
• De rechtsbescherming en rechtsgangen binnen het EU-recht toelichten;
• De twee Europese systemen van mensenrechtenbescherming beschrijven en verschillen en
overeenkomsten tussen deze twee systemen beschrijven;
• Een casus ten aanzien van (één van) de onder 3 t/m 6 genoemde onderwerpen oplossen
door de relevante rechtsvraag te identificeren en het toepasselijke juridisch kader toe te
passen op het gegeven feitencomplex;
• De actualiteit analyseren aan de hand van het Europees recht.
IRAC-methode
In dit vak is het de bedoeling dat je de casusvragen weet op te lossen aan de hand van de zogenaamde
“IRAC-methode”. Deze methode stelt je in staat op gestructureerde wijze een juridische casus op te
lossen in vier stappen, te weten:
Stap 1: Wat is de algemene rechtsvraag of kwestie (Issue)?
De eerste stap van het oplossen van een casus is te bepalen wat de rechtsvraag is. Wat is het juridisch
probleem dat om een oplossing vraagt? Het is van belang de feitelijke informatie van de casus te
vertalen in een abstracte rechtsvraag.
Stap 2: Welke regels zijn hier van toepassing (Rules)?
Als je de rechtsvraag hebt geformuleerd, is de volgende stap het opschrijven van het relevante
juridische kader: welke rechtsregels zijn van toepassing op deze casus en kunnen een antwoord geven
op de rechtsvraag? In ons vak kunnen dat verdragsregels zijn, maar ook wetgeving. Bovendien moet je
