Samenvatting medische kennisgebieden
Grote hersenen
de grote hersenen bestaan uit twee hersenhelften (hemisfreren). De beiden hemisfreren zijn van
elkaar gescheiden door een diepe spleet: fissura longitudinalis. Er liggen miljoenen neuronen en de
cellichamen (grijze stof) liggen aan de buitenkant en vormen de cortex (schors).
Binnen de cortex liggen de verbindingsbanen (witte stof) dat wordt medulla (merg) genoemd.
Het geplooide hersenoppervlak heeft groeven (sulci) en windingen (gyri). De sulcus lateralis loopt aan
de zijkant min of meer horizontaal. De sulcus centralis is een verticale groeve die vanaf de sulcus
lateralis naar de fissura longitudinallis loopt.
De groeven verdelen de hersenhelften in 4 kwabben:
- Frontale kwab: lobus frontalis
- Wandbeen kwab: lobus pariëntalis
- Slaapbeenkwab: lobus temporalis
- Achterhoofdskwab: lobus occipitalis
Medulla
Bestaat uit 3 gescheiden delen:
- Associatiebanen: verbindingen binnen een hersenhelft.
- Commissuren: kruisen de hersenhelften wel
- Efferente en afferente banen: verbinden de grote hersenen met de lager gelegen delen van
het centrale zenuwstelsel. Lopen van en naar het ruggenmerg
Afferente banen: sensibele banen. maken een tussenstop in de thalamus, waarna ze voor
een groot deel eindigen in de gyrus postcentralis.
Efferente banen: motorische banen. Kan je onderscheiden in twee typen:
Piramide banen: beginnen in de glyrus precentralis. lopen in een bundel naar caudaal.
Extrapiramidale banen: bestaan uit motorische zenuwvezels die niet tot de piramidebanen
behoren.
Holten en kernen
In elke kwab bevindt zich een holte. Deze wordt ventriculus lateralis (zijventrikel) genoemd. Tegen de
laterale wanden van de zijventrikels bevindt zich een verzameling kernen, de basale ganglia. De
basale ganglia behoort tot de extrapiramidale banen.
Functies grote hersenen
motoriek
Schorsgebieden die een functie hebben bij de motoriek worden motorische schorsgebieden
genoemd. De primaire motorische schors is het schorsgebied van de gyrus precentralis. In dit gebied
liggen piramidevormige cellichamen van de motorische neuronen die de skeletspieren innerveren en
zo de animale motoriek verzorgen.
Elektrische prikkeling van een bepaald punt op de glyrus precentralis doet altijd dezelfde spier
samentrekken. De skeletspieren blijven bij elk hun eigen representatie op de motorische schors
hebben. Dat wordt motorische somatopie genoemd.
De secundaire motorische schors ligt in de frontale kwab vóór de primaire motorische schors. Hierin
liggen veel cellichamen van het extrapiramidale systeem. Er liggen veel neuronen die actief zijn bij
de coördinatie van gecompliceerde bewegingen, waarbij veel spieren tegelijk worden aangestuurd.
Motorische homunculus motorisch mannetje.
Grote hersenen
de grote hersenen bestaan uit twee hersenhelften (hemisfreren). De beiden hemisfreren zijn van
elkaar gescheiden door een diepe spleet: fissura longitudinalis. Er liggen miljoenen neuronen en de
cellichamen (grijze stof) liggen aan de buitenkant en vormen de cortex (schors).
Binnen de cortex liggen de verbindingsbanen (witte stof) dat wordt medulla (merg) genoemd.
Het geplooide hersenoppervlak heeft groeven (sulci) en windingen (gyri). De sulcus lateralis loopt aan
de zijkant min of meer horizontaal. De sulcus centralis is een verticale groeve die vanaf de sulcus
lateralis naar de fissura longitudinallis loopt.
De groeven verdelen de hersenhelften in 4 kwabben:
- Frontale kwab: lobus frontalis
- Wandbeen kwab: lobus pariëntalis
- Slaapbeenkwab: lobus temporalis
- Achterhoofdskwab: lobus occipitalis
Medulla
Bestaat uit 3 gescheiden delen:
- Associatiebanen: verbindingen binnen een hersenhelft.
- Commissuren: kruisen de hersenhelften wel
- Efferente en afferente banen: verbinden de grote hersenen met de lager gelegen delen van
het centrale zenuwstelsel. Lopen van en naar het ruggenmerg
Afferente banen: sensibele banen. maken een tussenstop in de thalamus, waarna ze voor
een groot deel eindigen in de gyrus postcentralis.
Efferente banen: motorische banen. Kan je onderscheiden in twee typen:
Piramide banen: beginnen in de glyrus precentralis. lopen in een bundel naar caudaal.
Extrapiramidale banen: bestaan uit motorische zenuwvezels die niet tot de piramidebanen
behoren.
Holten en kernen
In elke kwab bevindt zich een holte. Deze wordt ventriculus lateralis (zijventrikel) genoemd. Tegen de
laterale wanden van de zijventrikels bevindt zich een verzameling kernen, de basale ganglia. De
basale ganglia behoort tot de extrapiramidale banen.
Functies grote hersenen
motoriek
Schorsgebieden die een functie hebben bij de motoriek worden motorische schorsgebieden
genoemd. De primaire motorische schors is het schorsgebied van de gyrus precentralis. In dit gebied
liggen piramidevormige cellichamen van de motorische neuronen die de skeletspieren innerveren en
zo de animale motoriek verzorgen.
Elektrische prikkeling van een bepaald punt op de glyrus precentralis doet altijd dezelfde spier
samentrekken. De skeletspieren blijven bij elk hun eigen representatie op de motorische schors
hebben. Dat wordt motorische somatopie genoemd.
De secundaire motorische schors ligt in de frontale kwab vóór de primaire motorische schors. Hierin
liggen veel cellichamen van het extrapiramidale systeem. Er liggen veel neuronen die actief zijn bij
de coördinatie van gecompliceerde bewegingen, waarbij veel spieren tegelijk worden aangestuurd.
Motorische homunculus motorisch mannetje.
