Onderzoek stigmatisering binnen de geestelijke gezondheidszorg

Normaal
? Wat is
dat?
Kwalitatief onderzoek
naar ervaringen van
stigmatisering bij
professionals en cliënten
met een psychische
kwetsbaarheid en de
mogelijke invloed hiervan
de op begeleiding

, 2023




Naam: Joyce Nanne
Studentnummer: 500832954
Profiel: Zorg
Klas: SW416
Docent: Judith Elshout
Inlever datum: 16 januari 2022
Aantal woorden: 9444 1

,Samenvatting
Dit onderzoek is tot stand gekomen in opdracht van Cordaan Ketelhuisplein in Amsterdam en is
uitgevoerd door één student aan de Hogeschool van Amsterdam. Het onderzoek heeft plaats gevonden
op het Ketelhuisplein in Amsterdam. Dit een beschermde woonvorm waar cliënten 24 uur per dag
beroep kunnen doen op de begeleiding. Binnen deze organisatie is een kleinschalig kwalitatief
onderzoek uitgevoerd naar de mogelijke ervaringen rondom stigmatisering binnen het team over
mensen met een psychiatrische stoornis en in hoeverre dit invloed heeft op de begeleiding van
cliënten. De respondenten die hebben meegewerkt aan dit onderzoek bestaan voor een deel uit
medewerkers van het Ketelhuisplein en voor een deel uit mensen met een (langdurige) psychische
kwetsbaarheid. Zij zijn aangesloten bij Cordaan en wonen beschermd. Het doel van dit onderzoek was
om is om inzicht te krijgen wat de ervaringen van cliënten en hulpverleners zijn met betrekking tot
stigmatisering. Daarnaast wordt er gekeken in hoeverre dit mogelijk een rol speelt in de herstel
ondersteunende benadering bij cliënten.
De hoofdvraag van dit onderzoek luidde: ‘In hoeverre ervaren cliënten en professionals stigmatisering
in de hulpverlening en welke rol speelt het mogelijk in de begeleiding van cliënten met een
psychiatrische stoornis uit de DSM-5?’

Aan de hand van dit onderzoek kan geconcludeerd worden dat professionals in zekere zin toegeven dat
zij wel degelijk mee doen aan stigmatiseren over cliënten binnen de hulpverlening. Binnen het team
worden er stereotype ideeën naar buiten gebracht over cliënten waar het team elkaar niet altijd op
aanspreekt. Het verschilt namelijk per situatie wanneer iemand hier iets over zegt zoals bijvoorbeeld
tijdens een intervisie of als collega’s onder elkaar. De professionals zijn zich er niet altijd bewust van
dat zij zelf vooroordelen hebben maar zien dit wel terug in het team. Daarnaast speelt gebrek aan
kennis over de ziektebeelden een belangrijke rol. Stigmatisering door de professionals komt op
verschillende manieren tot uiting, waardoor het een complex probleem is. Normaliseren van
psychische problemen is hierin een belangrijk aanknopingspunt.




2

, Voorwoord
Voor u ligt het afstudeeronderzoek dat in opdracht van Cordaan Ketelhuisplein is geschreven. Het
betreft een onderzoek over ervaren stigmatisering bij professionals en cliënten. Dit onderzoeksrapport
is geschreven in het kader van het afstuderen aan de bacheloropleiding social work aan de Hogeschool
van Amsterdam, met als afstudeerrichting GGZ-agoog. Van september 2022 tot januari 2023 ben ik
bezig geweest met het onderzoek en het schrijven van mijn scriptie.
Tijdens dit onderzoek zijn er een aantal mensen geweest die mij enorm hebben geholpen en die ik
hiervoor wil bedanken. Allereerst wil ik graag mijn docent Judith Elshout bedanken voor de
begeleiding, hulp, ondersteuning en het delen van informatie en documenten en de uitgebreide
feedback die ik gedurende mijn onderzoek heb mogen ontvangen. Verder wil ik Wiel Willems
bedanken, want zonder hem was dit afstudeeronderzoek niet mogelijk geweest.
Tot slot wil ik mijn vrienden, familie, en studiegenoten bedanken voor de morele steun tijdens mijn
studietijd en afstudeerperiode. De mensen om mij heen hebben ervoor gezorgd dat ik ondanks een
aantal tegenslagen tijdens mijn studie, toch door ben gegaan en niet heb opgegeven.
Ik wens u veel leesplezier toe.
Joyce Nanne
Heiloo, januari 2023.




3