Blok 1.6; Probleem 5
Lost in the labyrinth
Leerdoelen
- Hoe zien neuro cognitieve stoornissen er uit?
- Welke verschillende soorten zijn er?
Boeken: Butcher
Neuro-cognitieve stoornissen
Het brein is erg belangrijk en wordt goed beschermd. Toch zijn er een aantal gevaren die
schade kunnen aanbrengen. Schade aan het brein kun je vooral zien aan veranderingen in het
cognitief functioneren. Alhoewel deze ziekten veroorzaakt worden door schade aan het brein,
is het toch in de abnormale psychologie boeken opgenomen omdat ze zijn opgenomen in de
DSM-5, omdat sommige breinschade symptomen met zich mee brengt die erg lijken op
andere abnormale psychologische stoornissen, omdat breinschade kan zorgen voor
veranderingen in gedrag, stemming en persoonlijkheid, omdat hersenschade depressie en/of
angst met zich mee kan brengen en tot slot omdat deze ziekte ook erg zwaar weegt op
familieleden die hierdoor meer kans hebben op depressie en angst.
Er waren eerste verschillende categorieën met stoornissen waarbij veranderingen in het
cognitief functioneren werden gesignaleerd. Vandaag de dag vallen die stoornissen in één
grote categorie genaamd neuro-cognitieve stoornissen. Hieronder vallen o.a. delirium, major
neurocognitive disorder (ook dementie) en de nieuwe categorie mild neurocognitive disorder.
De meeste cellichamen en neurale wegen kunnen zichzelf niet repareren. Schade is dus
permanent. Naast last van de hersenschade, dragen patiënten meestal ook een psychologische
last omdat ze zich bewust zijn van de dingen die ze eerst wel konden, en die nu niet meer
mogelijk zijn.
Je hebt difusse damage en focal damage. Diffusse damage is wijdverspreide schade door
bijv. zuurstoftekort of de opname van giftige stoffen zoals kwik. Een bekend gevolg van
difusse damage is bijv. gebrek in aandacht. Bij Focal damage zijn er abnormale
veranderingen in bepaalde omschreven hersenstructuren. Focal damage kan ontstaan door
bijv. een beroerte. De locatie en hevigheid van de schade bepaald welke problemen de patiënt
zal hebben. De linker hersenhelft gaat vooral over seriële processen van bekende informatie
(zoals taal en het oplossen van wiskundige vergelijkingen). De rechterhelft gaat vooral over
het verwerken van algemene betekenissen in spannende situaties (redeneren op een non-
verbaal, intuïtief level en waarderen van ruimtelijke relaties).
Alhoewel specialisatie bij mensen niet altijd hetzelfde is, en er dus altijd uitzonderingen zijn,
kun je meestal wel voorspellen wat er gebeurt na schade aan een bepaald hersengebied.
Schade aan de frontale gebieden is geassocieerd met (1) ongemotiveerd en passief zijn en
gelimiteerd zijn in gedachten en ideeën of (2) impulsiviteit en makkelijk afgeleid. Schade aan
de rechter pariëtale kwab leidt tot verslechtering van visuele-motor coördinatie en schade aan
de linker pariëtale kwab tot verslechtering in taalaspecten waaronder lezen en schrijven.
1
Lost in the labyrinth
Leerdoelen
- Hoe zien neuro cognitieve stoornissen er uit?
- Welke verschillende soorten zijn er?
Boeken: Butcher
Neuro-cognitieve stoornissen
Het brein is erg belangrijk en wordt goed beschermd. Toch zijn er een aantal gevaren die
schade kunnen aanbrengen. Schade aan het brein kun je vooral zien aan veranderingen in het
cognitief functioneren. Alhoewel deze ziekten veroorzaakt worden door schade aan het brein,
is het toch in de abnormale psychologie boeken opgenomen omdat ze zijn opgenomen in de
DSM-5, omdat sommige breinschade symptomen met zich mee brengt die erg lijken op
andere abnormale psychologische stoornissen, omdat breinschade kan zorgen voor
veranderingen in gedrag, stemming en persoonlijkheid, omdat hersenschade depressie en/of
angst met zich mee kan brengen en tot slot omdat deze ziekte ook erg zwaar weegt op
familieleden die hierdoor meer kans hebben op depressie en angst.
Er waren eerste verschillende categorieën met stoornissen waarbij veranderingen in het
cognitief functioneren werden gesignaleerd. Vandaag de dag vallen die stoornissen in één
grote categorie genaamd neuro-cognitieve stoornissen. Hieronder vallen o.a. delirium, major
neurocognitive disorder (ook dementie) en de nieuwe categorie mild neurocognitive disorder.
De meeste cellichamen en neurale wegen kunnen zichzelf niet repareren. Schade is dus
permanent. Naast last van de hersenschade, dragen patiënten meestal ook een psychologische
last omdat ze zich bewust zijn van de dingen die ze eerst wel konden, en die nu niet meer
mogelijk zijn.
Je hebt difusse damage en focal damage. Diffusse damage is wijdverspreide schade door
bijv. zuurstoftekort of de opname van giftige stoffen zoals kwik. Een bekend gevolg van
difusse damage is bijv. gebrek in aandacht. Bij Focal damage zijn er abnormale
veranderingen in bepaalde omschreven hersenstructuren. Focal damage kan ontstaan door
bijv. een beroerte. De locatie en hevigheid van de schade bepaald welke problemen de patiënt
zal hebben. De linker hersenhelft gaat vooral over seriële processen van bekende informatie
(zoals taal en het oplossen van wiskundige vergelijkingen). De rechterhelft gaat vooral over
het verwerken van algemene betekenissen in spannende situaties (redeneren op een non-
verbaal, intuïtief level en waarderen van ruimtelijke relaties).
Alhoewel specialisatie bij mensen niet altijd hetzelfde is, en er dus altijd uitzonderingen zijn,
kun je meestal wel voorspellen wat er gebeurt na schade aan een bepaald hersengebied.
Schade aan de frontale gebieden is geassocieerd met (1) ongemotiveerd en passief zijn en
gelimiteerd zijn in gedachten en ideeën of (2) impulsiviteit en makkelijk afgeleid. Schade aan
de rechter pariëtale kwab leidt tot verslechtering van visuele-motor coördinatie en schade aan
de linker pariëtale kwab tot verslechtering in taalaspecten waaronder lezen en schrijven.
1
