Week 1. Grondslagen; personenkring
Beschrijving
In deze week wordt in het inleidende hoorcollege aandacht besteed aan de
historische en ideologische achtergrond van het verschijnsel sociale zekerheid.
Het stelsel en de grondslagen van sociale zekerheid in Nederland wordt in
hoofdlijnen geschetst. Deze kennis dient om de bijzondere wetten, die in de
volgende weken aan bod komen, beter te kunnen plaatsen. Juist vanwege de
veranderlijkheid van socialezekerheidsrecht is begrip van het verleden van
essentieel belang om actuele ontwikkelingen te kunnen plaatsen.
In de werkgroepen van deze week wordt aandacht besteed aan een thema dat
op zichzelf los staat van het thema van het hoorcollege, namelijk de personele
werkingssfeer van de verschillende vormen van sociale zekerheid. De personele
werkingssfeer is min of meer hetzelfde voor ZW, WW en WIA, maar ziet er heel
anders uit in de Participatiewet (en in de volksverzekeringen).
Literatuur
K&V: H 1, 2 en 3
Op BB:
- Besluit aanwijzing gevallen waarin arbeidsverhouding als dienstbetrekking
wordt beschouwd
- A.L. Mertens, Ondernemers versus werknemers: het schijngevecht tegen de
schijnzelfstandigheid, MBB 2016/9/10, p. 343-353.
Jurisprudentie
- HR 25 maart 2011 ECLI:NL:HR:2011:BP3887 1. Deelneemster “De Gouden
Kooi” werkzaam in privaatrechtelijke dienstbetrekking;
- CRvB 13 april 2016, ECLI:NL:CRVB:2016:1329 Toepassing Groen/Schoevers en
ABN Amro/Malhi: barmedewerkster (nog steeds) in privaatrechtelijke
dienstbetrekking werkzaam;
- CRvB 1 juni 2016, ECLI:NL: 2016:2047 Toepasssing Groen/Schoevers:
overeenkomst gericht op vinden van passend werk geen privaatrechtelijke
dienstbetrekking.
,Huiswerkopdracht werkgroep
Casus 1
Kees Kwast (63 jaar oud) is eigenaar en directeur en enig
aandeelhouder van een goed lopend schildersbedrijf SchilderKwast BV.
Hij runt dit bedrijf samen met zijn vrouw en twee zoons. Eind 2013
besluiten zijn twee zoons te emigreren en een eigen bedrijf op te zetten
in Canada. Kees wil het bedrijf graag nog enkele jaren voortzetten,
maar heeft vanwege de hoge kosten geen zin om personeel in loondienst
te nemen. In overleg met zijn belastingadviseur wordt het volgende plan
bedacht. Via de website van SchilderKwast BV. kunnen ervaren schilders
zich laten registreren bij SchilderKwast BV. Voorwaarde voor registratie
is dat men beschikt over een ruime aantoonbare ervaring als schilder,
dat de registratiebijdrage van € 100 wordt betaald en dat men zich in de
maanden april tot en met oktober gedurende vijf dagen per week op
afroep tussen 8.00 en 18.00 uur beschikbaar houdt voor
schilderwerkzaamheden. Van november tot en met maart dient men
tussen 9.00 en 16.00 uur beschikbaar te zijn. Verder dienen de schilders
te beschikken over eigen vervoer en eigen schildersmaterialen. Wat dat
laatste betreft geldt wel dat een schilder de inkoop van
schildersmateriaal via SchilderKwast BV kan laten lopen, hetgeen een
fikse korting oplevert. Kees Kwast bepaalt welke schilder een bepaalde
opdracht mag gaan uitvoeren, binnen welke termijn die opdracht moet
zijn afgerond en welke prijs voor die opdracht geldt. Er is geen garantie
op een minimum aantal opdrachten, maar in de praktijk werken de
meeste schilders per maand gemiddeld 40 uur tegen een bruto bedrag
van ongeveer € 3700,-. De schilders worden per factuur betaald. De
schilders ondertekenen een overeenkomst met SchilderKwast BV waarin
expliciet staat vermeld dat geen sprake is van een arbeidsovereenkomst
en dat een aangeboden opdracht slechts incidenteel mag worden
geweigerd. Voorts is in de overeenkomst bepaald dat partijen de
aanwijzigheid van een eventuele fictieve dienstbetrekking uitsluiten.
Een jaar later blijkt dat SchilderKwast BV nog altijd een zeer goed
lopend bedrijf is waarvoor inmiddels zo’n 8 schilders regelmatig
werkzaam zijn. Met name het feit dat de nettoverdiensten via
SchilderKwast BV aanzienlijk hoger zijn dan bij het werken in
loondienst, maken de SchilderKwast een gewild bedrijf om voor te
werken. Op een zekere dag krijgt Kees Kwast controle van de
belastingdienst. De inspecteur stelt vast dat de schilders die voor hem
werken geen zelfstandigen zijn maar werknemers van SchilderKwast BV.
Kees Kwast is het hier absoluut niet mee eens.
De vraag of iemand werknemer is kan in verschillende situaties aanleiding zijn
tot een geschil. Wanneer kan er een geschil ontstaan over werknemersbegrip in
werknemersverzekeringen? Je kan twee situaties onderscheiden:
, - Of de werkgever verplicht is om premies te betalen
- Uitkering
Wie is het bevoegde bestuursorgaan bij een uitkeringsaanvraag? UWV.
Hoe zit het bij de premies? Belastingdienst .
Het heeft ook gevolgen voor de rechtsbescherming, de procedure die gevolgd
moet worden.
In eerste aanleg zijn het detail verschillen want voor beide is rechtbank sector
bestuursrecht bevoegde rechter. Alleen moet je wel realiseren er is een team
sociale zekerheid en team belastingen. In hoger beroep is bij uitkeringszaken de
CRvB bevoegd. En bij premies het hof belastingkamer. Maar dan wel weer in
beide gevallen zelfde cassatiemogelijkheid. belastingkamer van de Hoge Raad.
Dit systeem hebben we sinds 2006. Voor 2006 was de CRvB de hoogste rechter
zowel in premie als in uitkeringszaken. Waarom vond de wetgever het nodig om
het regiem aan te passen? Meer cohesie creëren over de uitleg. Maar realiseer je
wel die harmonisatie werd met name beoogd voor wat betreft uitleg van
werknemersbegrip voor werknemersverzekeringen enerzijds en voor belasting
anderzijds. Behalve premieheffingen op loon moet de werkgever ook een
loonbelasting inhouden op loon. Wet op de loonbelastingen kent nagenoeg
hetzelfde werknemersbegrip als werknemersverzekeringen. Het bleek dat de
CRvB een andere interpretatie had van de dienstbetrekking dan de
belastingrechter en dat moest meer worden geharmoniseerd. Je kunt je
voorstellen dat het voor een werkgever lastig is.
Is die beoogde harmonisatie gelukt? Je zou kunnen zeggen in theorie is het
gelukt want de Hoge Raad heeft in het Gouden Kooi arrest gezegd dat
Groen/Schroevers leer moet worden toegepast. Docente heeft een noot
geschreven bij het arrest. Je zou kunnen zeggen het gaat nog verder dan beoogt
want nu geldt voor civiele recht, belastingrecht en werknemersverzekeringen in
principe een identiek beoordelingskader voor, maatstaf is precies hetzelfde.
Vraag 1.
Heeft de inspecteur gelijk? Bespreek de argumenten die voor en tegen
het standpunt pleiten dat de schilders geen zelfstandige zijn, maar
werknemer in de zin van de werknemersverzekeringen. Neem bij de
beantwoording van deze vraag niet alleen de mogelijkheid van een
privaatrechtelijke, maar ook die van een fictieve dienstbetrekking in
aanmerking.
Is hier sprake van een privaatrechtelijke dienstbetrekking van die schilders die
zich bij Schilderkwast hebben geregistreerd. In welke wettelijk bepaling kijk je
Beschrijving
In deze week wordt in het inleidende hoorcollege aandacht besteed aan de
historische en ideologische achtergrond van het verschijnsel sociale zekerheid.
Het stelsel en de grondslagen van sociale zekerheid in Nederland wordt in
hoofdlijnen geschetst. Deze kennis dient om de bijzondere wetten, die in de
volgende weken aan bod komen, beter te kunnen plaatsen. Juist vanwege de
veranderlijkheid van socialezekerheidsrecht is begrip van het verleden van
essentieel belang om actuele ontwikkelingen te kunnen plaatsen.
In de werkgroepen van deze week wordt aandacht besteed aan een thema dat
op zichzelf los staat van het thema van het hoorcollege, namelijk de personele
werkingssfeer van de verschillende vormen van sociale zekerheid. De personele
werkingssfeer is min of meer hetzelfde voor ZW, WW en WIA, maar ziet er heel
anders uit in de Participatiewet (en in de volksverzekeringen).
Literatuur
K&V: H 1, 2 en 3
Op BB:
- Besluit aanwijzing gevallen waarin arbeidsverhouding als dienstbetrekking
wordt beschouwd
- A.L. Mertens, Ondernemers versus werknemers: het schijngevecht tegen de
schijnzelfstandigheid, MBB 2016/9/10, p. 343-353.
Jurisprudentie
- HR 25 maart 2011 ECLI:NL:HR:2011:BP3887 1. Deelneemster “De Gouden
Kooi” werkzaam in privaatrechtelijke dienstbetrekking;
- CRvB 13 april 2016, ECLI:NL:CRVB:2016:1329 Toepassing Groen/Schoevers en
ABN Amro/Malhi: barmedewerkster (nog steeds) in privaatrechtelijke
dienstbetrekking werkzaam;
- CRvB 1 juni 2016, ECLI:NL: 2016:2047 Toepasssing Groen/Schoevers:
overeenkomst gericht op vinden van passend werk geen privaatrechtelijke
dienstbetrekking.
,Huiswerkopdracht werkgroep
Casus 1
Kees Kwast (63 jaar oud) is eigenaar en directeur en enig
aandeelhouder van een goed lopend schildersbedrijf SchilderKwast BV.
Hij runt dit bedrijf samen met zijn vrouw en twee zoons. Eind 2013
besluiten zijn twee zoons te emigreren en een eigen bedrijf op te zetten
in Canada. Kees wil het bedrijf graag nog enkele jaren voortzetten,
maar heeft vanwege de hoge kosten geen zin om personeel in loondienst
te nemen. In overleg met zijn belastingadviseur wordt het volgende plan
bedacht. Via de website van SchilderKwast BV. kunnen ervaren schilders
zich laten registreren bij SchilderKwast BV. Voorwaarde voor registratie
is dat men beschikt over een ruime aantoonbare ervaring als schilder,
dat de registratiebijdrage van € 100 wordt betaald en dat men zich in de
maanden april tot en met oktober gedurende vijf dagen per week op
afroep tussen 8.00 en 18.00 uur beschikbaar houdt voor
schilderwerkzaamheden. Van november tot en met maart dient men
tussen 9.00 en 16.00 uur beschikbaar te zijn. Verder dienen de schilders
te beschikken over eigen vervoer en eigen schildersmaterialen. Wat dat
laatste betreft geldt wel dat een schilder de inkoop van
schildersmateriaal via SchilderKwast BV kan laten lopen, hetgeen een
fikse korting oplevert. Kees Kwast bepaalt welke schilder een bepaalde
opdracht mag gaan uitvoeren, binnen welke termijn die opdracht moet
zijn afgerond en welke prijs voor die opdracht geldt. Er is geen garantie
op een minimum aantal opdrachten, maar in de praktijk werken de
meeste schilders per maand gemiddeld 40 uur tegen een bruto bedrag
van ongeveer € 3700,-. De schilders worden per factuur betaald. De
schilders ondertekenen een overeenkomst met SchilderKwast BV waarin
expliciet staat vermeld dat geen sprake is van een arbeidsovereenkomst
en dat een aangeboden opdracht slechts incidenteel mag worden
geweigerd. Voorts is in de overeenkomst bepaald dat partijen de
aanwijzigheid van een eventuele fictieve dienstbetrekking uitsluiten.
Een jaar later blijkt dat SchilderKwast BV nog altijd een zeer goed
lopend bedrijf is waarvoor inmiddels zo’n 8 schilders regelmatig
werkzaam zijn. Met name het feit dat de nettoverdiensten via
SchilderKwast BV aanzienlijk hoger zijn dan bij het werken in
loondienst, maken de SchilderKwast een gewild bedrijf om voor te
werken. Op een zekere dag krijgt Kees Kwast controle van de
belastingdienst. De inspecteur stelt vast dat de schilders die voor hem
werken geen zelfstandigen zijn maar werknemers van SchilderKwast BV.
Kees Kwast is het hier absoluut niet mee eens.
De vraag of iemand werknemer is kan in verschillende situaties aanleiding zijn
tot een geschil. Wanneer kan er een geschil ontstaan over werknemersbegrip in
werknemersverzekeringen? Je kan twee situaties onderscheiden:
, - Of de werkgever verplicht is om premies te betalen
- Uitkering
Wie is het bevoegde bestuursorgaan bij een uitkeringsaanvraag? UWV.
Hoe zit het bij de premies? Belastingdienst .
Het heeft ook gevolgen voor de rechtsbescherming, de procedure die gevolgd
moet worden.
In eerste aanleg zijn het detail verschillen want voor beide is rechtbank sector
bestuursrecht bevoegde rechter. Alleen moet je wel realiseren er is een team
sociale zekerheid en team belastingen. In hoger beroep is bij uitkeringszaken de
CRvB bevoegd. En bij premies het hof belastingkamer. Maar dan wel weer in
beide gevallen zelfde cassatiemogelijkheid. belastingkamer van de Hoge Raad.
Dit systeem hebben we sinds 2006. Voor 2006 was de CRvB de hoogste rechter
zowel in premie als in uitkeringszaken. Waarom vond de wetgever het nodig om
het regiem aan te passen? Meer cohesie creëren over de uitleg. Maar realiseer je
wel die harmonisatie werd met name beoogd voor wat betreft uitleg van
werknemersbegrip voor werknemersverzekeringen enerzijds en voor belasting
anderzijds. Behalve premieheffingen op loon moet de werkgever ook een
loonbelasting inhouden op loon. Wet op de loonbelastingen kent nagenoeg
hetzelfde werknemersbegrip als werknemersverzekeringen. Het bleek dat de
CRvB een andere interpretatie had van de dienstbetrekking dan de
belastingrechter en dat moest meer worden geharmoniseerd. Je kunt je
voorstellen dat het voor een werkgever lastig is.
Is die beoogde harmonisatie gelukt? Je zou kunnen zeggen in theorie is het
gelukt want de Hoge Raad heeft in het Gouden Kooi arrest gezegd dat
Groen/Schroevers leer moet worden toegepast. Docente heeft een noot
geschreven bij het arrest. Je zou kunnen zeggen het gaat nog verder dan beoogt
want nu geldt voor civiele recht, belastingrecht en werknemersverzekeringen in
principe een identiek beoordelingskader voor, maatstaf is precies hetzelfde.
Vraag 1.
Heeft de inspecteur gelijk? Bespreek de argumenten die voor en tegen
het standpunt pleiten dat de schilders geen zelfstandige zijn, maar
werknemer in de zin van de werknemersverzekeringen. Neem bij de
beantwoording van deze vraag niet alleen de mogelijkheid van een
privaatrechtelijke, maar ook die van een fictieve dienstbetrekking in
aanmerking.
Is hier sprake van een privaatrechtelijke dienstbetrekking van die schilders die
zich bij Schilderkwast hebben geregistreerd. In welke wettelijk bepaling kijk je
