H10: Realisme in de 19e eeuw
Industriële Revolutie grote sociale veranderingen.
Verstedelijking huisvesting arbeiders, ontwikkeling spoorwegennet:
Behoefte aan nieuwe soorten gebouwen (bijv. stations)
Industrie biedt nieuwe mogelijkheden door nieuwe materialen
Duurt lang voordat alle mogelijkheden ten volle worden benut, omdat
architecten en ontwerpers nog sterk beïnvloed worden door
Romantiek. Moderne ijzerconstructies wel toegepast, maar uiterlijk van
gebouwen bepaald door mengelmoes van neostijlen.
Scheiding tussen kunst en techniek.
Parijs symbool van vooruitgang in wetenschap, cultuur, kunst, industrie
Realisme = eind 19e-eeuwse stroming waarbij verwerping van idealistische
onderwerpen, de academische schildertrant en burgerlijke conventies
centraal staat. Op de zichtbare werkelijkheid gebaseerde onderwerpen in
een stijl zonder opsmuk. In de literatuur een overgang van de romantiek naar
het naturalisme. In het drama heeft het verhaal meer te maken met de
realiteit. Gestreefd wordt naar het objectief weergeven van de eigentijds
alledaagse werkelijkheid. Muziek verisme
Schilderkunst
De Salon
Door de Franse staat georganiseerde kunsttentoonstelling. Académie des
Beaux-Arts bepaalde normen waaraan kunst moest voldoen, met regels die
vooral ontleend waren kunsthistorie. Jaarlijks sturen kunstenaars werk in voor
salon. Jury selecteert werken. Politiek en kunst verstrengeld kunstenaars
bewonderd door regering krijgen opdrachten en prijzen.
School van Barbizon
Groep schilders met nieuwe belangstelling voor het landschap. Ze proberen
voor het eerst de schoonheid van het landschap weer te geven zonder het
te willen verfraaien of te verlevendigen met figuren die een verhaal vertellen.
Nieuw: schilderen ‘en plein air’ in de buitenlucht. Bronnen:
1. John Constable, schilder
Werk: De hooiwagen tentoongesteld in Parijse salon. Kritiek op
techniek: Gevoel dat schilderij niet af is (wordt later ook over
impressionisme gezegd).
2. Hollandse landschapsschilderkunst uit 17e eeuw.
Leren natuurgetrouwe en minder geïdealiseerde manier.
Staat ver af van officiële schilderkunst van Frankrijk en van Académie des
Beaux-Arts geen salon andere mogelijkheid tot tentoonstellen.