Het vegetatieve zenuwstelsel is verdeeld in:
- (Ortho)sympathische ZS
o Hormonen en zenuwen
o Interne organen, huid en bewegingsapparaat
- Parasympatische ZS
o Interne organen
Het innerveert de inwendige organen en huid, voor de instandhouding van de homeostase. Het
vegetatieve ZS staat onder controle van de hypothalamus, die de homeostase in het lichaam regelt.
De zenuwen gaan via de hersenstam en het ruggenmerg, de hormonen via de hypofyse.
Processen:
- Sympathicus
o Katabole processen de energie wordt verbruikt. De afbraak van energierijke
stoffen voor vorming van ATP. Zorgt voor beïnvloeding organen voor levering
energierijke stoffen.
o Ergotrope
- Parasympathicus
o Anabole processen de energie wordt opgebouwd. Voedingsstoffen omzetten in
bouwstoffen. Zorgt voor het stimuleren van voeding, groei en herstel weefsel
o Trofotrope
Wanneer een van de twee stelsels werkt wordt de andere soms uitgeschakeld, dit is wederkerige
remming.
Receptor Gespecialiseerde structuur (sensor) van een zintuig dat een stimulus kan ontvangen en
die om kan zetten in een zenuwprikkel
Sympathische ZS
De zenuwen ontspringen vanuit het ruggenmerg, daarvan gaan ze naar de grensstreng en dan
uiteindelijk naar de organen en spieren (voor de doorbloeding, niet de beweging).
- Preganglionaire vezels Van het ruggenmerg naar de grensstreng
o Ze starten bij Th1 tot ongeveer L2 want daar eindigt je ruggenmerg
o Staat onder invloed van de hypothalamus en medulla oblongata
o De neurotransmitter : acetylcholine
- Postganglionaire vezels Van de grensstreng naar het doelorgaan
o De neurotransmitter : noradrenaline
De zenuwvezels lopen mee met bloedvaten of andere zenuwen (in de grote zenuw). De zenuw treed
uit het ruggenmerg en heeft dan een zijtakje naar de grensstreng en weer een takje terug (zie dia 10)