Informatiemanagement – Samenvatting
1. Organiseren en informeren
1.1 Belang van informatie en ICT
Informatie- en communicatietechnologie (ICT) leidt tot grote veranderingen. Veranderingen, doordat er
steeds meer informatie beschikbaar is. Maar vooral doordat de manier waarop mensen met elkaar
communiceren via ICT, continu wijzigt. In organisaties gaat het ondanks de ontwikkelingen, nog steeds om
informeren en communiceren.
1.2 Enkele begrippen gedefinieerd
Organisatie
Onder een organisatie wordt verstaan een samenwerkingsverband van mensen die activiteiten uitvoeren
met behulp van middelen en een relatie onderhouden met de omgeving, gericht op het realiseren van
bepaalde doelen (leveren van goederen en diensten). Een organisatie is dus een samenwerkingsverband
van mensen die met elkaar communiceren.
Communicatie
Communicatie is het proces van informatie-uitwisseling tussen personen (en machines). Definitie van
communicatie: overbrengen van informatie door een zender met de bedoeling de mening/handeling van
de ontvanger daarmee te beïnvloeden.
De overdracht van informatie (kennis, gevoelens, inzicht en gedachten) vindt plaats in de vorm van
berichten. Berichten kunnen verbaal (spreken) of non-verbaal (gebaren) worden overgedragen. Berichten
worden verzonden via een medium. Een bericht wordt in een code omgezet (taal, cijfers), dit heet
encoderen. Voordat een ontvanger een bericht kan bevatten, moet hij dit na verzending decoderen: de
betekenis uit de code halen en het bericht ontdoen van ruis. Ruis is een verzamelnaam voor storingen in
menselijke communicatie, waardoor de communicatie niet het gewenste effect heeft.
De terugkoppeling is het gedrag van de ontvanger; hieraan kan de zender zien of het verzonden bericht
het gewenste effect heeft gehad.
Zender – encoderen – medium – decoderen – ontvanger
Informatie, gegevens en kennis
Gegevens betreffen de objectief waarneembare neerslag van feiten of kennis op een bepaald medium,
zodat deze gegevens uitgewisseld kunnen worden. Gegevens zijn symbolen waar nog geen betekenis aan
is gegeven.
Informatie bestaat uit met elkaar in verband gebrachte en geïnterpreteerde gegevens. De ontvanger van
de gegevens geeft er een betekenis aan en koppelt de nieuwe gegevens aan elkaar of aan al aanwezige
informatie.
,Kennis stelt mensen in staat om betekenis toe te kennen aan gegevens om daaruit informatie te
genereren, waarmee deze kan worden gebruikt om een beslissing te nemen of een taak uit te voeren.
Kennis is dus nog meer aan een persoon verbonden dan gegevens en informatie.
Het is niet de zender, maar de ontvanger die bepaalt wat wel en niet informatie is. Informatie is dus
persoonsgebonden. Wat voor de één informatie is, kan voor de ander feitenmateriaal zijn.
De ontwikkelingen in de ICT zijn een oorzaak van een teveel aan gegevens. Dit komt doordat veel
gegevens direct beschikbaar zijn. Bij het omzetten van gegevens in informatie beperken mensen bewust
of onbewust de hoeveelheid gegevens die zij als ontvangers toelaten. Dit kan een strategie zijn.
Verruiming van de hoeveelheid informatie kan ook een strategie zijn bij kennismanagement.
Informatievoorziening
Informatievoorziening heeft betrekking op alle middelen die nodig zijn voor het verstrekken van
informatie. ICT speelt hierbij een grote rol.
Informatie- en communicatietechnologie
ICT wordt gevormd door de kennis en middelen waarmee informatie in en tussen organisaties kan worden
uitgewisseld. ICT omvat:
* hardware: computers en randapparatuur
* software: programma’s en hun toepassingen
* humanware: alle organisatorische voorzieningen, zoals opleiding, introductie en personeel, waarmee de
ICT-middelen ook effectief kunnen worden gebruikt.
Bij (waarom) wordt aangegeven datg de eisen en behoeften van de
organisatie bepalend zijn voor de communicatie.
Bij (wat) gaat het erom dat de informatievoorziening het totaal is
van de middelen die worden gebruikt om de communicatie te
regelen.
Tenslotte (hoe), is in de meeste organisaties ICT de manier waarop
steeds meer wordt gecommuniceerd.
Informatiesysteem
Een systeem is een samenstel van elementen, gericht op het
bereiken van een bepaald doel/resultaat. Een informatiesysteem is
het geheel van mensen, machines en activiteiten, gericht op het verzamelen en verwerken van gegevens
om te kunnen voorzien in de informatiebehoefte van mensen binnen en buiten de organisatie.
De term informatiesysteem is erg concreet. Voortdurend zijn mensen en computers met elkaar gegevens
aan het uitwisselen. De onderlinge communicatie en de daardoor ontstane verbondenheid
(connectiviteit) heeft geleid tot de grootste veranderingen in en tussen organisaties.
Connectiviteit
De connectiviteit is de verbondenheid van alles met alles en iedereen, van mensen, van machines en van
netwerken. Het internet speelt hierbij een belangrijke rol. Het internet is een snel expanderend
wereldwijd netwerk van informatie-uitwisseling en –opslag. Het grote verschil met de periode voor de
komst van ICT en het internet is het feit dat informatie nu eindeloos kan worden gekopieerd. Voordat het
internet bestond, betekende overvloed een waardevermindering van een product, nu leidt overvloed aan
informatie tot ongekende nieuwe producten en diensten die wereldwijd kunnen worden afgezet.
, Sociale media zijn online platformen waar de gebruikers, zonder of met minimale tussenkomst van een
professionele redactie, de inhoud verzorgen.
1.3 Informatie als productiemiddel
Productiemiddelen zijn de middelen die nodig zijn om een
product of dienst te produceren. Informatie is vanaf het ontstaan
van organisaties essentieel geweest, omdat er bij elke handeling
in een organisatie informatie nodig is.
Bij het vormgeven van de informatievoorziening in organisaties
moet zij aandacht besteden aan de relatie met al de genoemde
productiemiddelen, omdat een product niet kan worden gemaakt
zonder grondstoffen en informatie.
1.4 Impact van trends in ICT
Digitaal is het nieuwe normaal. Er zijn 6 trends in de ICT:
1. Consumeratie van ICT
2. In de ‘cloud’ gaan
3. Grenzeloos netwerken
4. Globaliseren
5. Kenniswerken
6. Centraal staan van mobiel
1.4.1 Consumeratie van ICT
Consumeratie van ICT houdt in dat zowel de hard- en software als het gedrag van mensen thuis steeds meer
doordringen in organisaties. Het meenemen naar het werk van de eigen ICT-apparaten (laptop, smartphones)
wordt ‘bring your own device’ (BYOD) genoemd. Dit heeft gevolgen voor het beheer en het beveiligen.
Een belangrijk probleem voor de organisatie is het bewaken van de bedrijfsgegevens en het beveiligen van
informatiesystemen. Voor de werknemers is het bewaken van de balans tussen werk en privé ook een issue.
1.4.2 In de ‘cloud’ gaan
Iedereen kan programma’s en eigen gegevens gebruiken door aan te sluiten op een cloud: een wereldwijd
netwerk van datacentra die onderling met elkaar zijn verbonden. Organisaties hebben voordelen van de cloud,
zoals het altijd en overal kunnen werken, flexibiliteit, kostenbesparingen, eenvoudiger beheer en onbeperkte
capaciteit. Het kent ook nadelen, zoals beveiligingsrisico’s en juridische kwesties.
Via het internet en alle informatiesystemen ontstaan enorme hoeveelheden gegevens (big data). Daarom gaan
de trends van de cloud computing en big data hand in hand. Cloud computing geeft de rekenkracht en de
opslagcapaciteit die nodig is voor het analyseren van massale hoeveelheden data. Bij big data gaat het om het
samen brengen van zowel gestructureerde als ongestructureerde gegevens.
Organisaties die zich met big data bezig houden zijn geïnteresseerd in wat ze uit deze gegevens over
klantgedrag kunnen opsporen.
1.4.3 Grenzeloos netwerken
Grenzen tussen leefsystemen verdwijnen. Er zijn meer informatiebronnen waardoor mensen op de hoogte
blijven. Zo kunnen mensen hun eigen boodschappen scannen en betalen via een apparaat.
Grenzen tussen organisaties vervagen. Om te zorgen dat iedereen precies levert wat nodig is voor de volgende
schakel, vindt uitwisseling van informatie plaats. Er is steeds meer sprake van een netwerksamenleving, waarin
mensen gemakkelijk contact met elkaar leggen. Dit leidt tot nieuwe samenwerkingsrelaties, dit ondersteund
1. Organiseren en informeren
1.1 Belang van informatie en ICT
Informatie- en communicatietechnologie (ICT) leidt tot grote veranderingen. Veranderingen, doordat er
steeds meer informatie beschikbaar is. Maar vooral doordat de manier waarop mensen met elkaar
communiceren via ICT, continu wijzigt. In organisaties gaat het ondanks de ontwikkelingen, nog steeds om
informeren en communiceren.
1.2 Enkele begrippen gedefinieerd
Organisatie
Onder een organisatie wordt verstaan een samenwerkingsverband van mensen die activiteiten uitvoeren
met behulp van middelen en een relatie onderhouden met de omgeving, gericht op het realiseren van
bepaalde doelen (leveren van goederen en diensten). Een organisatie is dus een samenwerkingsverband
van mensen die met elkaar communiceren.
Communicatie
Communicatie is het proces van informatie-uitwisseling tussen personen (en machines). Definitie van
communicatie: overbrengen van informatie door een zender met de bedoeling de mening/handeling van
de ontvanger daarmee te beïnvloeden.
De overdracht van informatie (kennis, gevoelens, inzicht en gedachten) vindt plaats in de vorm van
berichten. Berichten kunnen verbaal (spreken) of non-verbaal (gebaren) worden overgedragen. Berichten
worden verzonden via een medium. Een bericht wordt in een code omgezet (taal, cijfers), dit heet
encoderen. Voordat een ontvanger een bericht kan bevatten, moet hij dit na verzending decoderen: de
betekenis uit de code halen en het bericht ontdoen van ruis. Ruis is een verzamelnaam voor storingen in
menselijke communicatie, waardoor de communicatie niet het gewenste effect heeft.
De terugkoppeling is het gedrag van de ontvanger; hieraan kan de zender zien of het verzonden bericht
het gewenste effect heeft gehad.
Zender – encoderen – medium – decoderen – ontvanger
Informatie, gegevens en kennis
Gegevens betreffen de objectief waarneembare neerslag van feiten of kennis op een bepaald medium,
zodat deze gegevens uitgewisseld kunnen worden. Gegevens zijn symbolen waar nog geen betekenis aan
is gegeven.
Informatie bestaat uit met elkaar in verband gebrachte en geïnterpreteerde gegevens. De ontvanger van
de gegevens geeft er een betekenis aan en koppelt de nieuwe gegevens aan elkaar of aan al aanwezige
informatie.
,Kennis stelt mensen in staat om betekenis toe te kennen aan gegevens om daaruit informatie te
genereren, waarmee deze kan worden gebruikt om een beslissing te nemen of een taak uit te voeren.
Kennis is dus nog meer aan een persoon verbonden dan gegevens en informatie.
Het is niet de zender, maar de ontvanger die bepaalt wat wel en niet informatie is. Informatie is dus
persoonsgebonden. Wat voor de één informatie is, kan voor de ander feitenmateriaal zijn.
De ontwikkelingen in de ICT zijn een oorzaak van een teveel aan gegevens. Dit komt doordat veel
gegevens direct beschikbaar zijn. Bij het omzetten van gegevens in informatie beperken mensen bewust
of onbewust de hoeveelheid gegevens die zij als ontvangers toelaten. Dit kan een strategie zijn.
Verruiming van de hoeveelheid informatie kan ook een strategie zijn bij kennismanagement.
Informatievoorziening
Informatievoorziening heeft betrekking op alle middelen die nodig zijn voor het verstrekken van
informatie. ICT speelt hierbij een grote rol.
Informatie- en communicatietechnologie
ICT wordt gevormd door de kennis en middelen waarmee informatie in en tussen organisaties kan worden
uitgewisseld. ICT omvat:
* hardware: computers en randapparatuur
* software: programma’s en hun toepassingen
* humanware: alle organisatorische voorzieningen, zoals opleiding, introductie en personeel, waarmee de
ICT-middelen ook effectief kunnen worden gebruikt.
Bij (waarom) wordt aangegeven datg de eisen en behoeften van de
organisatie bepalend zijn voor de communicatie.
Bij (wat) gaat het erom dat de informatievoorziening het totaal is
van de middelen die worden gebruikt om de communicatie te
regelen.
Tenslotte (hoe), is in de meeste organisaties ICT de manier waarop
steeds meer wordt gecommuniceerd.
Informatiesysteem
Een systeem is een samenstel van elementen, gericht op het
bereiken van een bepaald doel/resultaat. Een informatiesysteem is
het geheel van mensen, machines en activiteiten, gericht op het verzamelen en verwerken van gegevens
om te kunnen voorzien in de informatiebehoefte van mensen binnen en buiten de organisatie.
De term informatiesysteem is erg concreet. Voortdurend zijn mensen en computers met elkaar gegevens
aan het uitwisselen. De onderlinge communicatie en de daardoor ontstane verbondenheid
(connectiviteit) heeft geleid tot de grootste veranderingen in en tussen organisaties.
Connectiviteit
De connectiviteit is de verbondenheid van alles met alles en iedereen, van mensen, van machines en van
netwerken. Het internet speelt hierbij een belangrijke rol. Het internet is een snel expanderend
wereldwijd netwerk van informatie-uitwisseling en –opslag. Het grote verschil met de periode voor de
komst van ICT en het internet is het feit dat informatie nu eindeloos kan worden gekopieerd. Voordat het
internet bestond, betekende overvloed een waardevermindering van een product, nu leidt overvloed aan
informatie tot ongekende nieuwe producten en diensten die wereldwijd kunnen worden afgezet.
, Sociale media zijn online platformen waar de gebruikers, zonder of met minimale tussenkomst van een
professionele redactie, de inhoud verzorgen.
1.3 Informatie als productiemiddel
Productiemiddelen zijn de middelen die nodig zijn om een
product of dienst te produceren. Informatie is vanaf het ontstaan
van organisaties essentieel geweest, omdat er bij elke handeling
in een organisatie informatie nodig is.
Bij het vormgeven van de informatievoorziening in organisaties
moet zij aandacht besteden aan de relatie met al de genoemde
productiemiddelen, omdat een product niet kan worden gemaakt
zonder grondstoffen en informatie.
1.4 Impact van trends in ICT
Digitaal is het nieuwe normaal. Er zijn 6 trends in de ICT:
1. Consumeratie van ICT
2. In de ‘cloud’ gaan
3. Grenzeloos netwerken
4. Globaliseren
5. Kenniswerken
6. Centraal staan van mobiel
1.4.1 Consumeratie van ICT
Consumeratie van ICT houdt in dat zowel de hard- en software als het gedrag van mensen thuis steeds meer
doordringen in organisaties. Het meenemen naar het werk van de eigen ICT-apparaten (laptop, smartphones)
wordt ‘bring your own device’ (BYOD) genoemd. Dit heeft gevolgen voor het beheer en het beveiligen.
Een belangrijk probleem voor de organisatie is het bewaken van de bedrijfsgegevens en het beveiligen van
informatiesystemen. Voor de werknemers is het bewaken van de balans tussen werk en privé ook een issue.
1.4.2 In de ‘cloud’ gaan
Iedereen kan programma’s en eigen gegevens gebruiken door aan te sluiten op een cloud: een wereldwijd
netwerk van datacentra die onderling met elkaar zijn verbonden. Organisaties hebben voordelen van de cloud,
zoals het altijd en overal kunnen werken, flexibiliteit, kostenbesparingen, eenvoudiger beheer en onbeperkte
capaciteit. Het kent ook nadelen, zoals beveiligingsrisico’s en juridische kwesties.
Via het internet en alle informatiesystemen ontstaan enorme hoeveelheden gegevens (big data). Daarom gaan
de trends van de cloud computing en big data hand in hand. Cloud computing geeft de rekenkracht en de
opslagcapaciteit die nodig is voor het analyseren van massale hoeveelheden data. Bij big data gaat het om het
samen brengen van zowel gestructureerde als ongestructureerde gegevens.
Organisaties die zich met big data bezig houden zijn geïnteresseerd in wat ze uit deze gegevens over
klantgedrag kunnen opsporen.
1.4.3 Grenzeloos netwerken
Grenzen tussen leefsystemen verdwijnen. Er zijn meer informatiebronnen waardoor mensen op de hoogte
blijven. Zo kunnen mensen hun eigen boodschappen scannen en betalen via een apparaat.
Grenzen tussen organisaties vervagen. Om te zorgen dat iedereen precies levert wat nodig is voor de volgende
schakel, vindt uitwisseling van informatie plaats. Er is steeds meer sprake van een netwerksamenleving, waarin
mensen gemakkelijk contact met elkaar leggen. Dit leidt tot nieuwe samenwerkingsrelaties, dit ondersteund
