Hoofdstuk 5: Begrijpend lezen
Drie fasen:
1. Ontluikende geletterdheid: voorschoolse periode (0-4 jaar) het leren omgaan met de geschreven
taal
2. Beginnende geletterdheid: groep 1 t/m 3 verdere ontwikkeling van de geletterdheid, inclusief
aanvankelijk lezen
3. Gevorderde geletterdheid: vanaf groep 3
Globale indeling leesonderwijs:
• Groep 1, 2: voorbereidend lezen
• Groep 3: aanvankelijk lezen
• Eind groep 3/groep 4: voortgezet lezen: Voortgezet technisch lezen, Begrijpend/studerend lezen
en belevend lezen (snelheid, intonatie, jeugdliteratuur)
Waarom belangrijk? Om te functioneren in de maatschappij en nieuwe wereld openen
5.1 Proces van begrijpend lezen
Strategie is bepaalde aanpak die taalgebruiker hanteert om zijn doelen te bereiken. Vaardigheden
zijn minder complex; zijn deelhandelingen waarvan een lezer zich niet altijd bewust is.
5.1.1 Strategieën voor begrijpend lezen
Oriënterend lezen: snel scannen, voorspellen.
Zoekend lezen: zoekend naar een antwoord.
Intensief lezen: helemaal van a tot z lezen. Als je het wilt onthouden
Studerend lezen: in verlengde van intensief lezen. Informatie uit tekst vastleggen om later te
reproduceren. Bijvoorbeeld samenvatting maken.
5.1.2 Vaardigheden voor begrijpend lezen
1: bepalen van het leesdoel (bij jezelf; informatie zoeken, ontspannen)
2: de betekenis van woord(groep) bepalen
3: relaties binnen de tekst leggen (aanwijzende/persoonlijke voornaamwoorden en verwijswoorden)
4: relaties buiten de tekst leggen
5: de structuur van tekst herkennen (oorzaak-gevolg, signaalwoorden)
6: de tekstsoort herkennen (brief, e-mail)
7: het thema van de tekst bepalen (onderwerp)
8: het doel van de tekst vaststellen (informerend, amuserend)
9: de tekst beoordelen (mening)
Drie fasen:
1. Ontluikende geletterdheid: voorschoolse periode (0-4 jaar) het leren omgaan met de geschreven
taal
2. Beginnende geletterdheid: groep 1 t/m 3 verdere ontwikkeling van de geletterdheid, inclusief
aanvankelijk lezen
3. Gevorderde geletterdheid: vanaf groep 3
Globale indeling leesonderwijs:
• Groep 1, 2: voorbereidend lezen
• Groep 3: aanvankelijk lezen
• Eind groep 3/groep 4: voortgezet lezen: Voortgezet technisch lezen, Begrijpend/studerend lezen
en belevend lezen (snelheid, intonatie, jeugdliteratuur)
Waarom belangrijk? Om te functioneren in de maatschappij en nieuwe wereld openen
5.1 Proces van begrijpend lezen
Strategie is bepaalde aanpak die taalgebruiker hanteert om zijn doelen te bereiken. Vaardigheden
zijn minder complex; zijn deelhandelingen waarvan een lezer zich niet altijd bewust is.
5.1.1 Strategieën voor begrijpend lezen
Oriënterend lezen: snel scannen, voorspellen.
Zoekend lezen: zoekend naar een antwoord.
Intensief lezen: helemaal van a tot z lezen. Als je het wilt onthouden
Studerend lezen: in verlengde van intensief lezen. Informatie uit tekst vastleggen om later te
reproduceren. Bijvoorbeeld samenvatting maken.
5.1.2 Vaardigheden voor begrijpend lezen
1: bepalen van het leesdoel (bij jezelf; informatie zoeken, ontspannen)
2: de betekenis van woord(groep) bepalen
3: relaties binnen de tekst leggen (aanwijzende/persoonlijke voornaamwoorden en verwijswoorden)
4: relaties buiten de tekst leggen
5: de structuur van tekst herkennen (oorzaak-gevolg, signaalwoorden)
6: de tekstsoort herkennen (brief, e-mail)
7: het thema van de tekst bepalen (onderwerp)
8: het doel van de tekst vaststellen (informerend, amuserend)
9: de tekst beoordelen (mening)
