1. WAT IS MEDEPLEGEN?
Art. 47 lid 1 sub 1 Sr medeplegers worden onder de daders geschaard, zonder dat een
definitie van medeplegen wordt gegeven.
Uit MvT “opzettelijk tot het plegen van een strafbaar feit medewerken”
Er is geen sprake van medeplegen als twee personen geheel los van elkaar, zonder daarover
contact met elkaar te hebben (gehad) iets doen persoonlijk aansprakelijk.
Van medeplegen wordt gesproken als er wordt gehandeld volgens een gezamenlijk plan/
gezamenlijk intentie.
Dit leidt overigens niet altijd tot vervolging van eenieder, mits kan worden aangetoond dat
wat de verdachte ten laste wordt gelegd, samen met 1 of meer medeplegers is gedaan.
Wijze van samenwerking:
A. De medeplegers verwerkelijken elk een gedeelte van de gehele delictsomschrijving,
waar het ene aandeel het andere aanvult.
Voorbeeld: Volgens gezamenlijk plan breekt A de deur van andermans huis open en haalt B de klok
weg; ieder van hen is medepleger van diefstal met braak, ook al bestaat A’s aandeel op zichzelf uit
zaaks vernieling (art. 350 Sr) en B’s aandeel uit diefstal (art. 310 Sr
dat hen medeplegers van het zwaardere delict diefstal met braak (art. 311 lid 1 sub 5e Sr) maakt.
B. De medeplegers vervullen volgens plan ieder voor zich de gehele delictsinhoud, dus
hun aandelen zijn identiek. Toch medeplegen te kwalificeren strafverhoging.
Voorbeeld: art. 311 lid 1 sub 4e Sr (diefstal door 2 of meer verenigde personen); daar staat
gevangenisstraf op van max. 6 jaar terwijl op enkele diefstal 4 jaar staat.
C. De aandelen van de medeplegers kunnen ook ongelijkwaardig zijn, waarbij de een de
gehele delictsinhoud vervult en de ander slechts een deel.
Voorbeeld: volgens gezamenlijk plan breken A en B samen de deur van andermans huis open en neemt
A de klok weg: beiden zijn dan medeplegers van diefstal met braak.
Vanwege deze wijzen, lastige kwalificatie. In 2014 kwam HR met een overzichtsarrest inzake
‘medeplegen’:
Hoofdcriterium: een ‘voldoende nauwe en bewuste samenwerking’, waarbij de ‘intellectuele
en/of materiële’ bijdrage van de deelnemer aan het delict van voldoende gewist moet zijn.
Drie vereisten hierbij:
I. Er moet sprake zijn van een nauwe, volledige samenwerking door
meer dan één persoon Objectief bijdrage moet substantieel zijn
Nauwe samenwerking zal blijken uit een gezamenlijke uitvoering hiervan in sprake als er
uitvoeringshandelingen zijn welke de bestanddelen vervullen en van voldoende gewicht zijn.
(Wordt snel aangenomen)
Literatuur:
- Kelk: H9.4, H9,5
- Mevis:
Jurisprudentie: Opzet mededader, Bacchus, Kunnen distantiëren, Rijswijkse stoeptegelmoord,
1 Medeplegen, Fysiek aandeel medeplegen