Deel 1: Staatsrecht en internationaal publiekrecht
Week 1: De organisatie van de Nederlandse staat op centraal-
en decentraal niveau
Kennisclip deel 1: De gedecentraliseerde eenheidsstaat
Eenheidsstaat een staatsvorm. Al de macht ligt op centraal niveau. Centrum = Den Haag
Gedecentraliseerde weg van het centrum, weg van Den Haag. De macht wordt verdeeld. Art. 123 Gw
Decentralisatie: Hoofdstuk 7 Gw
= verticale spreiding overheidsmacht
De centrale overheid laat een deel van haar regelgevende en bestuurlijke taken over aan lagere
overheden die dichter bij de burger staan.
Doelen:
1. Verticaal spreiden overheidsmacht om machtsconcentratie te voorkomen;
Haakt aan van de leer van Montesquieu
2. Sneller inspelen op de omstandigheden in een bepaald gebied, functie of sector (de invloed van
de burger vergroten), je kunt maatwerk bieden.
Organieke wetten
Welke wetten zijn van belang als het gaat om decentralisatie?
- Gw hoofdlijnen haal je uit H.7 art. 123 ev Gw
Nadere uitwerkingen in de organieke wetten:
- Provinciewet
- Gemeentewet
- Waterschapswet
- Wet gemeenschappelijke regelingen (WGR) Een wet die allerlei samenwerkingen mogelijk
maakt. Bv: samenwerking tussen gemeentes/provincies onderling.
- Ambtsinstructie van de CvdK Dat ziet op taken en bevoegdheden van de voorzitter van de
provincie. Voorzitter van het college van gedeputeerde staten en de voorzitter van de provinciale
staten.
Decentralisatie
2 belangrijke onderscheidingen:
1. Territoriale en functionele decentralisatie
2. Autonomie en medebewind
1. Territoriale en functionele decentralisatie
a. Territoriaal: (grondgebied centraal) ( 1 vd vormen van decentralisatie)
Deel overheidsmacht verdelen over publiekrechtelijke lichamen die binnen een bepaald
grondgebied hun bevoegdheden mogen uitoefenen.
Op een bepaald grondgebied wetten maken en bestuurshandelingen verrichten
12 provincies (art. 125 Gw en Provinciewet), 39 gemeenten (Art. 125 Gw en Gemeentewet)
b. Functioneel: (bepaalde functie of bepaald doel centraal)
Deel overheidsmacht verdelen over publiekrechtelijke lichamen die hun bevoegdheden mogen
uitoefenen ter verwezenlijking van een bepaald doel.
We laten het hierbij over aan een specialist, de partijen met kennis van zake op een bepaald
deel van het maatschappelijk leven. Bv: waterschap: verantwoordelijk voor goede
waterkwaliteit.
23 waterschappen, diverse openbare lichamen voor beroep en bedrijf en WGR lichamen (art.
133-135 Gw, alsmede diverse wetten)
1
Week 1: De organisatie van de Nederlandse staat op centraal-
en decentraal niveau
Kennisclip deel 1: De gedecentraliseerde eenheidsstaat
Eenheidsstaat een staatsvorm. Al de macht ligt op centraal niveau. Centrum = Den Haag
Gedecentraliseerde weg van het centrum, weg van Den Haag. De macht wordt verdeeld. Art. 123 Gw
Decentralisatie: Hoofdstuk 7 Gw
= verticale spreiding overheidsmacht
De centrale overheid laat een deel van haar regelgevende en bestuurlijke taken over aan lagere
overheden die dichter bij de burger staan.
Doelen:
1. Verticaal spreiden overheidsmacht om machtsconcentratie te voorkomen;
Haakt aan van de leer van Montesquieu
2. Sneller inspelen op de omstandigheden in een bepaald gebied, functie of sector (de invloed van
de burger vergroten), je kunt maatwerk bieden.
Organieke wetten
Welke wetten zijn van belang als het gaat om decentralisatie?
- Gw hoofdlijnen haal je uit H.7 art. 123 ev Gw
Nadere uitwerkingen in de organieke wetten:
- Provinciewet
- Gemeentewet
- Waterschapswet
- Wet gemeenschappelijke regelingen (WGR) Een wet die allerlei samenwerkingen mogelijk
maakt. Bv: samenwerking tussen gemeentes/provincies onderling.
- Ambtsinstructie van de CvdK Dat ziet op taken en bevoegdheden van de voorzitter van de
provincie. Voorzitter van het college van gedeputeerde staten en de voorzitter van de provinciale
staten.
Decentralisatie
2 belangrijke onderscheidingen:
1. Territoriale en functionele decentralisatie
2. Autonomie en medebewind
1. Territoriale en functionele decentralisatie
a. Territoriaal: (grondgebied centraal) ( 1 vd vormen van decentralisatie)
Deel overheidsmacht verdelen over publiekrechtelijke lichamen die binnen een bepaald
grondgebied hun bevoegdheden mogen uitoefenen.
Op een bepaald grondgebied wetten maken en bestuurshandelingen verrichten
12 provincies (art. 125 Gw en Provinciewet), 39 gemeenten (Art. 125 Gw en Gemeentewet)
b. Functioneel: (bepaalde functie of bepaald doel centraal)
Deel overheidsmacht verdelen over publiekrechtelijke lichamen die hun bevoegdheden mogen
uitoefenen ter verwezenlijking van een bepaald doel.
We laten het hierbij over aan een specialist, de partijen met kennis van zake op een bepaald
deel van het maatschappelijk leven. Bv: waterschap: verantwoordelijk voor goede
waterkwaliteit.
23 waterschappen, diverse openbare lichamen voor beroep en bedrijf en WGR lichamen (art.
133-135 Gw, alsmede diverse wetten)
1
