Huidtherapie blok C/D tweede jaar 2022/2023
Cursus 8
Oncologie en complexe zorgverlening
Testvision blok D
,Inhoudsopgave
Lever en nieren ............................................................................................................................................................. 4
Anatomie, fysiologie lever & nieren .................................................................................................................................. 4
Pathologie lever & nieren ............................................................................................................................................... 10
Lymfestelsel ................................................................................................................................................................16
Huidveranderingen en complicaties ............................................................................................................................... 16
Lymfoedeem en lipoedeem ............................................................................................................................................. 24
Het lymfesysteem ....................................................................................................................................................... 24
Lipoedeem .................................................................................................................................................................. 29
Hidradenitis, hyperhidrosis, anhidrosis, urticaria, milaria, Lichen planus ....................................................................40
Lichen planus .................................................................................................................................................................. 40
Hidradenitis .................................................................................................................................................................... 45
Hyperhidrosis .................................................................................................................................................................. 50
Anhydrosis ...................................................................................................................................................................... 57
Miliaria ........................................................................................................................................................................... 59
Urticaria .......................................................................................................................................................................... 61
Gastcollege lymfologie ................................................................................................................................................... 67
Hormoontherapie & pijnbestrijding .............................................................................................................................68
Hormoontherapie, immunotherapie, Targeted therapie en medicamenteuze pijnbestrijding ....................................... 68
Chemotherapie & mammaprint ...................................................................................................................................74
Pijn algemeen & pijn bij oncologie ...............................................................................................................................80
Kennisclips en klinieklessen klinimetrie .......................................................................................................................87
Mate van ernst en kwaliteit van leven............................................................................................................................ 87
Kennisclips EBP ............................................................................................................................................................91
Analyseren resultaten ..................................................................................................................................................... 91
Oncologie ....................................................................................................................................................................95
Diagnostiek bij oncologie .............................................................................................................................................99
Gynaecologie, mamma, urologie & prostaatcarcinoom .............................................................................................105
Diverse tumoren/ hematologie .................................................................................................................................116
Hoofd-hals oncologie .................................................................................................................................................122
Hoofd-hals anatomie en fysiologie ............................................................................................................................... 122
Hoofd-hals pathologie en behandeling......................................................................................................................... 125
Operatieve mogelijkheden mammacarcinoom ..........................................................................................................129
2
,Behandeling huid, prostaat, vulva en uteruscarcinoom .............................................................................................132
Premaligne en maligne huidtumoren ........................................................................................................................... 132
Behandeling prostaat-, vulva- en uteruscarcinoom...................................................................................................... 137
Praktisch en theoretisch Litteken ..............................................................................................................................140
Les 1: Littekenmassage I ............................................................................................................................................... 140
Les 2: Littekenmassage II .............................................................................................................................................. 146
Overzicht littekenmassage grepen ........................................................................................................................... 146
Les 5: Littekenmassage III / MLD I ................................................................................................................................ 151
Les 11: Taping I/ MLD V ................................................................................................................................................ 155
Lymfetape ................................................................................................................................................................. 155
Zwachtelen, TEK, MLD, lymftape ...............................................................................................................................158
Les 5: Littekenmassage III / MLD I ................................................................................................................................ 158
Manuele Lymfe drainage theorie ............................................................................................................................. 158
Les 7: MLD II / Zwachtelen I .......................................................................................................................................... 167
Les 8: MLD III / TEK I ..................................................................................................................................................... 170
Les 6: Plakzwachtels + bewegingsoefeningen + lipoedeem .......................................................................................... 174
Les 10: MLD IV / TEK en zwachtelen II .......................................................................................................................... 178
Voeding bij kanker .....................................................................................................................................................181
Behoudt goede voedingstoestand bij kanker ............................................................................................................... 181
De rol van voeding bij de preventie van kanker ............................................................................................................ 185
Kennisclips bewegingsonderzoek, spieren, botten, zenuwen hoofd-hals en arm .......................................................187
Kliniekles 1 t/m 3 + 5 + 9 ............................................................................................................................................... 187
Basiskennis Anatomie in VIVO - Vlakken, assen, bewegingen & gewrichten ........................................................... 187
Basiskennis Anatomie in VIVO - Onderste extremiteiten ......................................................................................... 189
Basiskennis Anatomie in VIVO - Romp ..................................................................................................................... 191
Basiskennis Anatomie in VIVO – Hoofd-halsgebied ................................................................................................. 193
Basiskennis Anatomie in VIVO – Armen (& romp) ................................................................................................... 194
VIVO - Bewegingsonderzoek .................................................................................................................................... 195
Reader VIVO cursus 8 ............................................................................................................................................... 198
3
, Lever en nieren
Anatomie, fysiologie lever & nieren
First-pass effect lever = vaak gebruikt bij farmacokinetiek → Alle medicatie komt bij de lever, soms wordt het hier
versterkt of verzwakt. De lever en nieren zorgen ervoor dat geneesmiddelen ons lichaam verlaten. Stoffen
worden door de lever verwerkt, de metabolieten de restanten (wateroplosbaar, nieren - vet oplosbaar, darmen)
worden door de nieren uitgescheiden via urine of door de darmen via ontlasting. De lever is belangrijk in het
metabolisme van eiwitten, vetten en koolhydraten, het produceert gal & aminozuren, zorgt voor de opslag van
bepaalde vitaminen en werkt ontgiftend. We kunnen niet zonder lever leven.
Lever
• Grootste inwendige orgaan
• Ligt in de rechter bovenbuik onder het diafragma
• Gewicht van1200-1500 gram
• Een roodbruine kleur
• De lever ligt in de rechterbovenbuik, de galblaas is verstopt
• Leverlobjes
• Aftakkingen:
o Poortader
o Leverslagader
o Galgang
o Leverader
Lever heeft een dubbele bloedvoorziening:
• Arteria hepatica → aanvoerend
o Alleen de leverslagader is zuurstofrijk. We hebben ook galafvoer, maar dat is
geen bloedvat
• Vena porta → aanvoerend
o Het veneuze bloed vanuit de buikorganen komt via de poortader in de lever
o Vervoer van voedingsstoffen uit de darmen
o Hier komt het opnieuw in een capillair systeem dat van de lever
o Belangrijk gegeven bij orale toediening medicatie: first-pass effect
• Vena hepatica → afvoerend
o Bloed verzamelt zich in de lever in de centrale lobulaire venen
o De vena hepatica mond uit in de vena cava inferior
Bouw van de lever
• Tussen de levercellen bevinden zich sinusoïden, ruimtes
waarbinnen het bloed vrij kan stromen → alle stoffen worden
uitgewisseld, in de levercel wordt het verwerkt en
meegenomen naar centrale vene en die ader gaat verder naar
vena hepatica.
• Galwegen (biliaire tractus) zijn afvoeren → De galblaas
verzamelt het alleen en gal wordt gemaakt in de lever.
Galzuren worden in de vorm van galzouten via de gal
uitgescheiden in de dunne darm
Functies lever!!
• Reguleren bloedconcentratie van de opgenomen voedingsstoffen
• Opslag voor voedingsstoffen (glycogeen) (insuline)
• Proteïne vorming albumine/ niet essentiële aminozuren
• Koolhydraat metabolisme (gluconeogenese)
• Galvorming
4
Cursus 8
Oncologie en complexe zorgverlening
Testvision blok D
,Inhoudsopgave
Lever en nieren ............................................................................................................................................................. 4
Anatomie, fysiologie lever & nieren .................................................................................................................................. 4
Pathologie lever & nieren ............................................................................................................................................... 10
Lymfestelsel ................................................................................................................................................................16
Huidveranderingen en complicaties ............................................................................................................................... 16
Lymfoedeem en lipoedeem ............................................................................................................................................. 24
Het lymfesysteem ....................................................................................................................................................... 24
Lipoedeem .................................................................................................................................................................. 29
Hidradenitis, hyperhidrosis, anhidrosis, urticaria, milaria, Lichen planus ....................................................................40
Lichen planus .................................................................................................................................................................. 40
Hidradenitis .................................................................................................................................................................... 45
Hyperhidrosis .................................................................................................................................................................. 50
Anhydrosis ...................................................................................................................................................................... 57
Miliaria ........................................................................................................................................................................... 59
Urticaria .......................................................................................................................................................................... 61
Gastcollege lymfologie ................................................................................................................................................... 67
Hormoontherapie & pijnbestrijding .............................................................................................................................68
Hormoontherapie, immunotherapie, Targeted therapie en medicamenteuze pijnbestrijding ....................................... 68
Chemotherapie & mammaprint ...................................................................................................................................74
Pijn algemeen & pijn bij oncologie ...............................................................................................................................80
Kennisclips en klinieklessen klinimetrie .......................................................................................................................87
Mate van ernst en kwaliteit van leven............................................................................................................................ 87
Kennisclips EBP ............................................................................................................................................................91
Analyseren resultaten ..................................................................................................................................................... 91
Oncologie ....................................................................................................................................................................95
Diagnostiek bij oncologie .............................................................................................................................................99
Gynaecologie, mamma, urologie & prostaatcarcinoom .............................................................................................105
Diverse tumoren/ hematologie .................................................................................................................................116
Hoofd-hals oncologie .................................................................................................................................................122
Hoofd-hals anatomie en fysiologie ............................................................................................................................... 122
Hoofd-hals pathologie en behandeling......................................................................................................................... 125
Operatieve mogelijkheden mammacarcinoom ..........................................................................................................129
2
,Behandeling huid, prostaat, vulva en uteruscarcinoom .............................................................................................132
Premaligne en maligne huidtumoren ........................................................................................................................... 132
Behandeling prostaat-, vulva- en uteruscarcinoom...................................................................................................... 137
Praktisch en theoretisch Litteken ..............................................................................................................................140
Les 1: Littekenmassage I ............................................................................................................................................... 140
Les 2: Littekenmassage II .............................................................................................................................................. 146
Overzicht littekenmassage grepen ........................................................................................................................... 146
Les 5: Littekenmassage III / MLD I ................................................................................................................................ 151
Les 11: Taping I/ MLD V ................................................................................................................................................ 155
Lymfetape ................................................................................................................................................................. 155
Zwachtelen, TEK, MLD, lymftape ...............................................................................................................................158
Les 5: Littekenmassage III / MLD I ................................................................................................................................ 158
Manuele Lymfe drainage theorie ............................................................................................................................. 158
Les 7: MLD II / Zwachtelen I .......................................................................................................................................... 167
Les 8: MLD III / TEK I ..................................................................................................................................................... 170
Les 6: Plakzwachtels + bewegingsoefeningen + lipoedeem .......................................................................................... 174
Les 10: MLD IV / TEK en zwachtelen II .......................................................................................................................... 178
Voeding bij kanker .....................................................................................................................................................181
Behoudt goede voedingstoestand bij kanker ............................................................................................................... 181
De rol van voeding bij de preventie van kanker ............................................................................................................ 185
Kennisclips bewegingsonderzoek, spieren, botten, zenuwen hoofd-hals en arm .......................................................187
Kliniekles 1 t/m 3 + 5 + 9 ............................................................................................................................................... 187
Basiskennis Anatomie in VIVO - Vlakken, assen, bewegingen & gewrichten ........................................................... 187
Basiskennis Anatomie in VIVO - Onderste extremiteiten ......................................................................................... 189
Basiskennis Anatomie in VIVO - Romp ..................................................................................................................... 191
Basiskennis Anatomie in VIVO – Hoofd-halsgebied ................................................................................................. 193
Basiskennis Anatomie in VIVO – Armen (& romp) ................................................................................................... 194
VIVO - Bewegingsonderzoek .................................................................................................................................... 195
Reader VIVO cursus 8 ............................................................................................................................................... 198
3
, Lever en nieren
Anatomie, fysiologie lever & nieren
First-pass effect lever = vaak gebruikt bij farmacokinetiek → Alle medicatie komt bij de lever, soms wordt het hier
versterkt of verzwakt. De lever en nieren zorgen ervoor dat geneesmiddelen ons lichaam verlaten. Stoffen
worden door de lever verwerkt, de metabolieten de restanten (wateroplosbaar, nieren - vet oplosbaar, darmen)
worden door de nieren uitgescheiden via urine of door de darmen via ontlasting. De lever is belangrijk in het
metabolisme van eiwitten, vetten en koolhydraten, het produceert gal & aminozuren, zorgt voor de opslag van
bepaalde vitaminen en werkt ontgiftend. We kunnen niet zonder lever leven.
Lever
• Grootste inwendige orgaan
• Ligt in de rechter bovenbuik onder het diafragma
• Gewicht van1200-1500 gram
• Een roodbruine kleur
• De lever ligt in de rechterbovenbuik, de galblaas is verstopt
• Leverlobjes
• Aftakkingen:
o Poortader
o Leverslagader
o Galgang
o Leverader
Lever heeft een dubbele bloedvoorziening:
• Arteria hepatica → aanvoerend
o Alleen de leverslagader is zuurstofrijk. We hebben ook galafvoer, maar dat is
geen bloedvat
• Vena porta → aanvoerend
o Het veneuze bloed vanuit de buikorganen komt via de poortader in de lever
o Vervoer van voedingsstoffen uit de darmen
o Hier komt het opnieuw in een capillair systeem dat van de lever
o Belangrijk gegeven bij orale toediening medicatie: first-pass effect
• Vena hepatica → afvoerend
o Bloed verzamelt zich in de lever in de centrale lobulaire venen
o De vena hepatica mond uit in de vena cava inferior
Bouw van de lever
• Tussen de levercellen bevinden zich sinusoïden, ruimtes
waarbinnen het bloed vrij kan stromen → alle stoffen worden
uitgewisseld, in de levercel wordt het verwerkt en
meegenomen naar centrale vene en die ader gaat verder naar
vena hepatica.
• Galwegen (biliaire tractus) zijn afvoeren → De galblaas
verzamelt het alleen en gal wordt gemaakt in de lever.
Galzuren worden in de vorm van galzouten via de gal
uitgescheiden in de dunne darm
Functies lever!!
• Reguleren bloedconcentratie van de opgenomen voedingsstoffen
• Opslag voor voedingsstoffen (glycogeen) (insuline)
• Proteïne vorming albumine/ niet essentiële aminozuren
• Koolhydraat metabolisme (gluconeogenese)
• Galvorming
4
