Samenvatting Medische vakken periode 4

MV theorie periode 4
04-000
Na afloop van dit studieonderdeel is de student in staat om:
M.b.t. de anatomie:
⃝ Anatomische structuren van de tractus uropoëticus te benomen met de
medische nomenclatuur
⃝ De ligging van de anatomische structuren van de tractus uropoëticus t.o.v.
elkaar te beschrijven m.b.v. de medische nomenclatuur
⃝ De anatomische structuren (zoals vermeld in de trefwoordenlijst) van de
tractus uropoëticus op een MBRT afbeelding kunnen benoemen
M.b.t. biodistributie:
⃝ De orgaanstelsel benoemen die een rol spelen binnen de biodistributie
⃝ De lichaamscompartimenten die binnen de fysiologie worden onderscheiden
te noemen
⃝ De transportprocessen tussen de lichaamscompartimenten te noemen
⃝ Een verklaring te geven van de verdeling
M.b.t. Fysiologie van de nieren:
⃝ Een voorstelling maken van de microscopische anatomie van de nier
⃝ Drie basisprocessen van de nier te noemen
⃝ De rol van de basisprocessen te beschrijven in het handhaven van de
homeostase van natrium en water
⃝ Het proces ‘clearance’ te omschrijven en uit te leggen hoe de basisprocessen
bijdragen aan de clearance van een stof
⃝ Onderwijsbronnen te gebruiken om de fysiologie van de nieren te bestuderen
en zich eigen te maken
M.b.t. Pathofysiologie en Pathologie van de nieren:
⃝ De terminologie die wordt gebruikt om pathofysiologische processen te
beschrijven te hanteren
⃝ De symptomen en verschijnselen bij de meest voorkomende
nieraandoeningen te beschrijven
⃝ Van de meest voorkomende ziektebeelden het pathofysiologisch proces te
beschrijven
⃝ De relatie tussen hypertensie en de nierfunctie beschrijven
⃝ Het gevolg van het gebruik van diuretica op de nierfunctie aangeven
⃝ Pathologie van de tractus uropoëticus te herkennen
⃝ De onderzoeks- en behandelmethodiek te beschrijven

, MV theorie periode 4
04-001 introductie nieren en biodistributie
Diffusie
 Moleculen bewegen op willekeurige wijze door een willekeurige wijze door een
vloeistof of gas
 Doel van diffusie: Evenwicht in concentratie binnen het volume vloeistof of gas.
 Gelijke verdeling van moleculen
 Ine-way flux zorgen voor een netto flux (downhill)
 diffusie-evenwicht
 Afhankelijk van
o Temperatuur
verhoging temperatuur gaat de verplaatsing sneller, want er is meer beweging
o Molecuulmassa
o Medium
Het stofje waar ze in opgelost zijn
Diffusie door de celmembraan
Diffusie de cel in en uit is selectief
 Celmembraan: dubbele laag
o Polaire kop (hydrofiel)
o Nier-polaire staart (vetzuurketen: hydrofoob)
 Verplaatsing door het vetgedeelte van celmembraan
o In vet oplosbare moleculen (steroïden) en gassen (O2, CO2)
 Verplaatsing door celmembraan via een kanaaleiwit
 Grote moleculen die niet door de celmembraan transporteren
Gemedieerd transport
 Kan gebeuren door integrale en perifere eiwitten
 Membraaneiwitten binden zich aan specifieke ionen of organische substraten
 Membraaneiwitten lijken op enzymen
 Door dragerstoffen gemedieerd transport kan passief (geen ATP noodzakelijk) zijn of
actief zijn (ATP noodzakelijk)
Diffusie
 Actief transport
1) Binding van molecuul aan transporteiwit
2) Verandering van vorm
3) Deeltje naar binnen
4) Afgifte aan cytoplasma
 Diffusiesnelheid van stof X wordt bepaald door het aantal transporteiwitten
Bij diffusie door de celmembraan is geen transporteiwit nodig  gassen
Bij moleculen heb je een transporteiwit nodig voor diffusie in/uit de cel

, MV theorie periode 4
In cellen zit heel veel calcium en buiten de cellen zitten heel veel natrium.
Dit is een groot concentratie verschil door actief transport tussen stoffen.
Actief transport via transporteiwitten
 Diffusie op basis van concentratiegradiënten
 Gefaciliteerd diffusie (downhill)
o Zonder energie
o Met transporteiwit
o Transporteiwit bepaalt maximale flux
 Actief transport (uphill: ATP nodig)
o Primair actief transport (met ATP)
o Secundair actief transport

Primaire actief transport
 Handhaving van de membraanpotentiaal door actief transport
 Kost energie in de vorm van ATP
Secundair actief transport
 Geen directe koppeling met ATP
o Secundair actief transport is afhankelijk van gradiëntverschillen die ontstaan
zijn door primair actief transport
 Ion van hoge naar lage concentratie (vaak Na+, maar niet altijd)
o Energie komt vrij
o Energie gebruikt voor uphill transport van andere stof

Vaak bij de mitochondriën, die maakt de energie.

, MV theorie periode 4
Osmose en osmolariteit
Osmose: diffusie van water door een membraan
 Concentratie van de oplossing bepaalt osmolariteit
 Het verschil in osmolariteit bepaalt de osmose:
Relatief hoge osmolariteit: trekt water aan
Water verplaatst naar hoge concnetratie.
Osmotische druk is druk die nodig is om watertransport tegen te houden. Omdat het
concentratieverschil een ril speelt bij osmose, geldt: hoe lager de concentratie water, hoe
hoger de concentratie zout.
Transporteren stoffen onmogelijk (opgeloste stoffen kan niet getransporteerd worden, alleen
water):
 Isotoon
 Hypertoon: cel krimpt (crenate)
 Hypotoon: cel zwelt (lysis/hemolyse)
Benaming vloeistoffen met osmotische waarde x
 Iso-osmotisch
 Hypo-osmotisch
 Hyper-osmotisch
Bloed-hersen barrière:
- Anatomisch
o Thight junction
- Fysiologisch
o Oplosbaarheid in vet
 Morfine –
 Heroïne + (in hersenen omgezet in morfine)
 Cafeïne +
 Alcohol +
Diffusie van water door de waterhoudende myeline-schede (omhulsels neuronen)
Je kan de axonen in beeld brengen.