Oogheelkunde
Hoorcollege
4
periode
D
Traanfysiologie,
natte
en
droge
ogen
De
knipperslag
is
belangrijk
voor:
-‐ Afvoer
van
de
tranen;
-‐ Stimulans
voor
traanklier
om
tranen
te
maken.
Droog
oog:
Aandoening
van
de
tranen
en
oculaire
oppervlakte
dat
resulteert
in
symptomen
die
pijn
kunnen
veroorzaken.
Een
droog
oog
is
in
drie
categorieën
te
verdelen:
-‐ Mucine
deficiëntie,
hierdoor
wordt
een
oog
droog
en
zie
worden
er
ongewone
dingen
op
de
cornea
waargenomen.
-‐ Waterlaag
deficiëntie,
Keratoconjunctivitis
sicca,
het
echte
droge
oog.
Zorgt
voor
een
droge
oppervlakte
dat
kan
zorgen
voor
pijn
en
roodheid.
Afwijking
zit
in
de
waterige
laag.
-‐ Meibom
deficiëntie
zorgen
voor
natte
droge
ogen.
Lipidelaag
is
hier
niet
voldoende.
Traanfilm
verdampt
hier
te
snel.
Droge
ogen
symptomen:
-‐ Bij
opstaan
minder
last/pijn;
-‐ Steken
en
branden
af
en
toe
heftig;
-‐ Tranende
ogen
(epiphora)
bij
fietsen
of
naar
buiten
gaan:
indien
dit
het
geval
is,
zit
er
een
probleem
in
de
lipidelaag.
-‐ Geen
pijn,
wel
minder
zicht;
-‐ Veel
pijn
maar
oog
ziet
er
wit
en
gezond
uit.
Bij
het
achterhalen
van
de
oorzaak
is
het
belangrijk
te
weten
wat
voor
werk
de
patiënt
doet.
Dit
is
namelijk
vaak
een
van
de
meespelende
factoren
bij
onder
andere
een
droog
oog.
Denk
ook
aan:
-‐ Luchtvochtigheid:
Het
slechtst
in
de
slaapkamer.
-‐ Computergebruik;
-‐ Luchtstroming.
Corneale
zenuwen:
-‐ 20%
reageert
op
mechanische
irritatie.
Het
aanraken
van
de
cornea
geeft
een
scherpe
acute
pijn.
-‐ 70%
regeert
op
temperatuurverandering,
chemische
componenten
en
ontstekingsmediatoren;
-‐ 10%
reageert
op
kou.
Koude
receptoren
worden
gestimuleerd
bij
kouder
worden
van
het
hoornvlies,
dit
geeft
het
gevoel
van
een
droog
oog.
Objectieve
testen:
-‐ Visus
(stabiliteit);
-‐ Beoordeling
hyperemie
conjunctiva;
-‐ LIPCOF
(Lid
parallel
conjunctival
folds);
-‐ Gradeer
de
ooglidranden;
MGD
en
blepharitis;
-‐ Beoordeel
de
puncta
en
traanmeniscus;
-‐ Beoordeel
traanfilm
stabiliteit;
-‐ Fluoresceïne
staining
cornea
en
conjunctiva;
-‐ Lissamine
groen
aankleuring
cornea
en
conjunctiva;
-‐ Beoordeel
LWE
(lid
wiper
epitheliopathie).
Pijn
zonder
staining
kan
komen
door
de
volgende
situaties:
-‐ Irritatie
van
oude
wond
of
ontsteking;
-‐ Mechanische
irritatie
van
de
oogleden
(LWE);
-‐ Osmolariteit/pH
van
de
traanfilm;
-‐ Ontstekingsmediatoren.
Hoorcollege
4
periode
D
Traanfysiologie,
natte
en
droge
ogen
De
knipperslag
is
belangrijk
voor:
-‐ Afvoer
van
de
tranen;
-‐ Stimulans
voor
traanklier
om
tranen
te
maken.
Droog
oog:
Aandoening
van
de
tranen
en
oculaire
oppervlakte
dat
resulteert
in
symptomen
die
pijn
kunnen
veroorzaken.
Een
droog
oog
is
in
drie
categorieën
te
verdelen:
-‐ Mucine
deficiëntie,
hierdoor
wordt
een
oog
droog
en
zie
worden
er
ongewone
dingen
op
de
cornea
waargenomen.
-‐ Waterlaag
deficiëntie,
Keratoconjunctivitis
sicca,
het
echte
droge
oog.
Zorgt
voor
een
droge
oppervlakte
dat
kan
zorgen
voor
pijn
en
roodheid.
Afwijking
zit
in
de
waterige
laag.
-‐ Meibom
deficiëntie
zorgen
voor
natte
droge
ogen.
Lipidelaag
is
hier
niet
voldoende.
Traanfilm
verdampt
hier
te
snel.
Droge
ogen
symptomen:
-‐ Bij
opstaan
minder
last/pijn;
-‐ Steken
en
branden
af
en
toe
heftig;
-‐ Tranende
ogen
(epiphora)
bij
fietsen
of
naar
buiten
gaan:
indien
dit
het
geval
is,
zit
er
een
probleem
in
de
lipidelaag.
-‐ Geen
pijn,
wel
minder
zicht;
-‐ Veel
pijn
maar
oog
ziet
er
wit
en
gezond
uit.
Bij
het
achterhalen
van
de
oorzaak
is
het
belangrijk
te
weten
wat
voor
werk
de
patiënt
doet.
Dit
is
namelijk
vaak
een
van
de
meespelende
factoren
bij
onder
andere
een
droog
oog.
Denk
ook
aan:
-‐ Luchtvochtigheid:
Het
slechtst
in
de
slaapkamer.
-‐ Computergebruik;
-‐ Luchtstroming.
Corneale
zenuwen:
-‐ 20%
reageert
op
mechanische
irritatie.
Het
aanraken
van
de
cornea
geeft
een
scherpe
acute
pijn.
-‐ 70%
regeert
op
temperatuurverandering,
chemische
componenten
en
ontstekingsmediatoren;
-‐ 10%
reageert
op
kou.
Koude
receptoren
worden
gestimuleerd
bij
kouder
worden
van
het
hoornvlies,
dit
geeft
het
gevoel
van
een
droog
oog.
Objectieve
testen:
-‐ Visus
(stabiliteit);
-‐ Beoordeling
hyperemie
conjunctiva;
-‐ LIPCOF
(Lid
parallel
conjunctival
folds);
-‐ Gradeer
de
ooglidranden;
MGD
en
blepharitis;
-‐ Beoordeel
de
puncta
en
traanmeniscus;
-‐ Beoordeel
traanfilm
stabiliteit;
-‐ Fluoresceïne
staining
cornea
en
conjunctiva;
-‐ Lissamine
groen
aankleuring
cornea
en
conjunctiva;
-‐ Beoordeel
LWE
(lid
wiper
epitheliopathie).
Pijn
zonder
staining
kan
komen
door
de
volgende
situaties:
-‐ Irritatie
van
oude
wond
of
ontsteking;
-‐ Mechanische
irritatie
van
de
oogleden
(LWE);
-‐ Osmolariteit/pH
van
de
traanfilm;
-‐ Ontstekingsmediatoren.
