Gezondheidspsychologie
Door Val Morrison en Paul Bennett, Druk 2
Hoofdstuk 1: Wat is gezondheid?
1.1 Wat is gezondheidspsychologie?
Empirisme Het elementaire principe dat we de wereld via
zintuigelijke waarneming kunnen leren kennen
Inferentie Redenering waarbij een conclusie wordt
afgeleid uit een of meer premissen.
Bijvoorbeeld: ‘het regent, dus zijn de straten
nat.’
Medische psychologie Een psychisch probleem is een symptoom van
een achterliggend lichamelijk gebrek. Door het
gebrek weg te nemen kan het symptoom
verdwijnen en kan de patiënt weer gezond
worden (mechanistische visie)
Gedragsgeneeskunde Ziekte heeft vaak te maken met aangeleerde
slechte gewoonten. Gedrag is het resultaat van
een leerproces. Het is dus mogelijk om slechte
gewoonten af te leren en goede daarvoor in de
plaats aan te leren (conditioneren). Daardoor
kan de patiënt weer gezond worden. Het
gedachtegoed van het behaviorisme is in de
gedragsgeneeskunde richtinggevend
Psychosomatische geneeskunde Lichaam en geest hebben beide invloed op
gezondheid en ziekte. Vooral als een
lichamelijke oorzaak voor een aandoening
ontbreekt, veronderstelt men dat geestelijke
processen een rol spelen
Medische sociologie Gezondheid en ziekte moeten in een breder
sociaal perspectief worden geplaatst. Het gezin,
de familie, de woonplaats, de leefsituatie en de
cultuur zijn van invloed op de gezondheid
Klinische psychologie Vakgebied dat zich specialiseert in de
diagnostiek en behandeling van mensen met
psychische problemen
Een van de belangrijkste doelen van de gezondheidspsychologie is inzicht krijgen in de
biopsychosociale factoren die belangrijk zijn voor:
De bevordering en het in stand houden van de gezondheid
De verbetering van de gezondheidszorg en het gezondheidsbeleid
De preventie en behandeling van ziekte
De oorzaken van ziekte: bijvoorbeeld risicofactoren en kwetsbaarheid
Kwantificeren: (bijv. hoeveel procent van de middelbareschoolleerlingen jongen dan 16 jaar drinkt
alcohol?)
Beschrijvend: (bijv. wat zijn de basiskenmerken van de middelbareschoolleerlingen die alcohol
drinken?)
1.2 Wat is gezondheid? Veranderende perspectieven
Biomedisch ziektemodel De opvatting dat ziekten en symptomen een
achterliggende fysiologische verklaring hebben
1
Door Val Morrison en Paul Bennett, Druk 2
Hoofdstuk 1: Wat is gezondheid?
1.1 Wat is gezondheidspsychologie?
Empirisme Het elementaire principe dat we de wereld via
zintuigelijke waarneming kunnen leren kennen
Inferentie Redenering waarbij een conclusie wordt
afgeleid uit een of meer premissen.
Bijvoorbeeld: ‘het regent, dus zijn de straten
nat.’
Medische psychologie Een psychisch probleem is een symptoom van
een achterliggend lichamelijk gebrek. Door het
gebrek weg te nemen kan het symptoom
verdwijnen en kan de patiënt weer gezond
worden (mechanistische visie)
Gedragsgeneeskunde Ziekte heeft vaak te maken met aangeleerde
slechte gewoonten. Gedrag is het resultaat van
een leerproces. Het is dus mogelijk om slechte
gewoonten af te leren en goede daarvoor in de
plaats aan te leren (conditioneren). Daardoor
kan de patiënt weer gezond worden. Het
gedachtegoed van het behaviorisme is in de
gedragsgeneeskunde richtinggevend
Psychosomatische geneeskunde Lichaam en geest hebben beide invloed op
gezondheid en ziekte. Vooral als een
lichamelijke oorzaak voor een aandoening
ontbreekt, veronderstelt men dat geestelijke
processen een rol spelen
Medische sociologie Gezondheid en ziekte moeten in een breder
sociaal perspectief worden geplaatst. Het gezin,
de familie, de woonplaats, de leefsituatie en de
cultuur zijn van invloed op de gezondheid
Klinische psychologie Vakgebied dat zich specialiseert in de
diagnostiek en behandeling van mensen met
psychische problemen
Een van de belangrijkste doelen van de gezondheidspsychologie is inzicht krijgen in de
biopsychosociale factoren die belangrijk zijn voor:
De bevordering en het in stand houden van de gezondheid
De verbetering van de gezondheidszorg en het gezondheidsbeleid
De preventie en behandeling van ziekte
De oorzaken van ziekte: bijvoorbeeld risicofactoren en kwetsbaarheid
Kwantificeren: (bijv. hoeveel procent van de middelbareschoolleerlingen jongen dan 16 jaar drinkt
alcohol?)
Beschrijvend: (bijv. wat zijn de basiskenmerken van de middelbareschoolleerlingen die alcohol
drinken?)
1.2 Wat is gezondheid? Veranderende perspectieven
Biomedisch ziektemodel De opvatting dat ziekten en symptomen een
achterliggende fysiologische verklaring hebben
1
