Leerdoelen PA.
Week 1.
- De student kan verschillende pathologiën benoemen die de oorzaak kunnen zijn van schouderklachten.
o Impingement, ruptuur van de rotatorcuff pezen, frozen shoulder, AC-luxatie, schouderluxatie
- De student kan uitleggen wat impingement is en welke bindweefselstructuren hierbij betrokken zijn.
o Een inklemming van structuren
Intern: tussen de humeruskop en het glenoid
Posteriosuperior
o Pezen van de infraspinatus en de supraspinatus hechten in het kapsel
aan, waardoor ze ingeklemd kunnen raken tussen de kop en de kom
Anteriorsuperior (KOMT BIJNA NIET VOOR)
o Pees van de subscapularis
Extern: buiten het kapsel, in de subacromiale ruimte
Bursa subacromialis, pezen van de rotatorcuff
o Dit kan een inklemming van pezen van de rotatorcuff zijn of van de bursa
- De student kan het verschil uitleggen tussen primair en secundair impingement.
Primair Secundair
Structurele inklemming Bij bepaalde delen van een beweging
Kan komen door: Kan komen door:
- Bouw acromion - Instabiliteit GH
- Osteofyten onderzijde AC - Rotatorcuff
- Tendinose - Scapulo-thoracale dyskinesie
- Degeneratie - SLAP laesie
- Bicep
- GIRD
- De student kan de opbouw en werking van (de rotator cuff) pezen beschrijven.
o Een groep spieren die aan de voorzijde en achterzijde het kapsel van art. glenohumerale
versterkt
o M. supraspinalis, m. infraspinalis, m. subscapularis, m. teres minor
o Deze spieren zorgen voor de schuifbeweging die moet worden gemaakt, om te zorgen dat de
humeruskop niet tegen het acromion aan loopt, ze zorgen dus voor het stabiliseren van de
humeruskop in de kom
- De student kan de fysiologische herstelprocessen beschrijven na een bindweefseltrauma.
o Pezen en ligamenten:
Ontstekingsfase: 2-5 dagen
Proliferatiefase: 30 dagen
Remodelleringsfase: 2-4 maanden (kan langer duren, bij een pees wel tot een jaar)
o Bindweefsel:
Ontstekingsfase: 0-5 dagen
Lichaamseigen reactie op weefselbeschadiging (pijn, roodheid, dik). Invasie
macrofagen, leukocyten, afweerreactie
Ontstekingsmediatoren komen vrij:
o Bradykinine Vasodilatatie en meer permeabel maken van dat
bloedvat. Rumor, tumor, calor
o Histamine Vasodilatatie en meer permeabel maken van dat
bloedvat. Rumor, tumor, calor
o Prostaglandine Dolor
o Substance P Dolor
Bestaat uit:
o Vasculaire fase start reparatie vaatsysteem
o Cellulaire fase nieuwe verbindingen maken
Proliferatiefase: 5-21 dagen = productiefase
Aanmaak nieuw functioneel bindweefsel
Intensieve collageen type III productie
, Stimuleren lokale doorbloeding
Myofibroblast wondcontractie
‘keep them moving’
o Goede organisatie vezels, tegengaan verkorting pees
o Minder littekens, litteken is niet goed hersteld stuk
Remodelleringsfase: 21-360 dagen
Collageen stabieler en dikker
Ombouw van collageen type III naar type I
Verhoogde aanmaak grondsubstantie (GAG’s en PG’s)
Crosslinking
Bestaat uit:
o Vroege / consolidatiefase
o Late / organisatiefase
Week 2.
- De student kan de fysiologische herstelprocessen beschrijven na een bindweefseltrauma.
o Zie week 1
- De student kan uitleggen wat bedoeld wordt met frozen shoulder en welke bindweefselstructuren
hierbij betrokken zijn.
o Frozen shoulder of adhesieve capsulitis is een ontsteking van het gewrichtskapsel van de
schouder dat kan ontstaan door een trauma (secundair) of uit zichzelf (primair). Bij een frozen
shoulder ontstaan er verdikkingen en verklevingen in het kapsel, waardoor bewegingen pijnlijk
en stijf (zowel actief als passief) worden
- De student kan de opbouw, functie en werking van het kapsel beschrijven.
o Membrana fibrosa
Bestaat uit straf onregelmatig bindweefsel en
komt op rek in de uiterste standen in het gewricht,
waardoor hij dus ook in staat is om de uiterste
standen te kunnen remmen
o Membrena synovialis
Subintima bestaat uit losmazig bindweefsel.
Bevat bloedvaten, zorgt voor aan en afvoer van
voedingsstoffen en afvalsstoffen. Zorgt eigenlijk
dus voor de voeding van de structuren in het
kapsel en het afvoeren van afvalsstoffen
Intima hier zitten de synovium producerende
cellen. Iedere keer als de kop in de kom beweegt
komt het tegen de intima van het kapsel,
waardoor de kop zich iedere keer als het ware
insmeert met het synovium
o Functie en werking:
Het kapsel zorgt voor het verstevigen en aan
elkaar houden van de kop en de kom van een
gewricht. Tevens zorgt het kapsel ook voor het waarnemen van de verschillende
standen in het gewricht d.m.v. de proprioceptoren, het afsluiten van de gewrichtsholte
en het produceren van synovia
Door de productie van synovia in de intima kan de kop van het gewricht zich iedere
keer insmeren met het synovium wanneer er een beweging plaats vindt in het
gewricht, waardoor een beweging soepel kan verlopen
- De student kan het verloop van frozen shoulder beschrijven en daarbij de stadia benoemen.
o Het ontstaat doordat er fibrosering/verklevingen in het kapsel ontstaan, wat als gevolg heeft
dat er een capsulitis ontstaat en er extra crosslinks worden gevormd. Door deze crosslinks
ontstaat er een bewegingsbeperking
o Freezing
Week 1.
- De student kan verschillende pathologiën benoemen die de oorzaak kunnen zijn van schouderklachten.
o Impingement, ruptuur van de rotatorcuff pezen, frozen shoulder, AC-luxatie, schouderluxatie
- De student kan uitleggen wat impingement is en welke bindweefselstructuren hierbij betrokken zijn.
o Een inklemming van structuren
Intern: tussen de humeruskop en het glenoid
Posteriosuperior
o Pezen van de infraspinatus en de supraspinatus hechten in het kapsel
aan, waardoor ze ingeklemd kunnen raken tussen de kop en de kom
Anteriorsuperior (KOMT BIJNA NIET VOOR)
o Pees van de subscapularis
Extern: buiten het kapsel, in de subacromiale ruimte
Bursa subacromialis, pezen van de rotatorcuff
o Dit kan een inklemming van pezen van de rotatorcuff zijn of van de bursa
- De student kan het verschil uitleggen tussen primair en secundair impingement.
Primair Secundair
Structurele inklemming Bij bepaalde delen van een beweging
Kan komen door: Kan komen door:
- Bouw acromion - Instabiliteit GH
- Osteofyten onderzijde AC - Rotatorcuff
- Tendinose - Scapulo-thoracale dyskinesie
- Degeneratie - SLAP laesie
- Bicep
- GIRD
- De student kan de opbouw en werking van (de rotator cuff) pezen beschrijven.
o Een groep spieren die aan de voorzijde en achterzijde het kapsel van art. glenohumerale
versterkt
o M. supraspinalis, m. infraspinalis, m. subscapularis, m. teres minor
o Deze spieren zorgen voor de schuifbeweging die moet worden gemaakt, om te zorgen dat de
humeruskop niet tegen het acromion aan loopt, ze zorgen dus voor het stabiliseren van de
humeruskop in de kom
- De student kan de fysiologische herstelprocessen beschrijven na een bindweefseltrauma.
o Pezen en ligamenten:
Ontstekingsfase: 2-5 dagen
Proliferatiefase: 30 dagen
Remodelleringsfase: 2-4 maanden (kan langer duren, bij een pees wel tot een jaar)
o Bindweefsel:
Ontstekingsfase: 0-5 dagen
Lichaamseigen reactie op weefselbeschadiging (pijn, roodheid, dik). Invasie
macrofagen, leukocyten, afweerreactie
Ontstekingsmediatoren komen vrij:
o Bradykinine Vasodilatatie en meer permeabel maken van dat
bloedvat. Rumor, tumor, calor
o Histamine Vasodilatatie en meer permeabel maken van dat
bloedvat. Rumor, tumor, calor
o Prostaglandine Dolor
o Substance P Dolor
Bestaat uit:
o Vasculaire fase start reparatie vaatsysteem
o Cellulaire fase nieuwe verbindingen maken
Proliferatiefase: 5-21 dagen = productiefase
Aanmaak nieuw functioneel bindweefsel
Intensieve collageen type III productie
, Stimuleren lokale doorbloeding
Myofibroblast wondcontractie
‘keep them moving’
o Goede organisatie vezels, tegengaan verkorting pees
o Minder littekens, litteken is niet goed hersteld stuk
Remodelleringsfase: 21-360 dagen
Collageen stabieler en dikker
Ombouw van collageen type III naar type I
Verhoogde aanmaak grondsubstantie (GAG’s en PG’s)
Crosslinking
Bestaat uit:
o Vroege / consolidatiefase
o Late / organisatiefase
Week 2.
- De student kan de fysiologische herstelprocessen beschrijven na een bindweefseltrauma.
o Zie week 1
- De student kan uitleggen wat bedoeld wordt met frozen shoulder en welke bindweefselstructuren
hierbij betrokken zijn.
o Frozen shoulder of adhesieve capsulitis is een ontsteking van het gewrichtskapsel van de
schouder dat kan ontstaan door een trauma (secundair) of uit zichzelf (primair). Bij een frozen
shoulder ontstaan er verdikkingen en verklevingen in het kapsel, waardoor bewegingen pijnlijk
en stijf (zowel actief als passief) worden
- De student kan de opbouw, functie en werking van het kapsel beschrijven.
o Membrana fibrosa
Bestaat uit straf onregelmatig bindweefsel en
komt op rek in de uiterste standen in het gewricht,
waardoor hij dus ook in staat is om de uiterste
standen te kunnen remmen
o Membrena synovialis
Subintima bestaat uit losmazig bindweefsel.
Bevat bloedvaten, zorgt voor aan en afvoer van
voedingsstoffen en afvalsstoffen. Zorgt eigenlijk
dus voor de voeding van de structuren in het
kapsel en het afvoeren van afvalsstoffen
Intima hier zitten de synovium producerende
cellen. Iedere keer als de kop in de kom beweegt
komt het tegen de intima van het kapsel,
waardoor de kop zich iedere keer als het ware
insmeert met het synovium
o Functie en werking:
Het kapsel zorgt voor het verstevigen en aan
elkaar houden van de kop en de kom van een
gewricht. Tevens zorgt het kapsel ook voor het waarnemen van de verschillende
standen in het gewricht d.m.v. de proprioceptoren, het afsluiten van de gewrichtsholte
en het produceren van synovia
Door de productie van synovia in de intima kan de kop van het gewricht zich iedere
keer insmeren met het synovium wanneer er een beweging plaats vindt in het
gewricht, waardoor een beweging soepel kan verlopen
- De student kan het verloop van frozen shoulder beschrijven en daarbij de stadia benoemen.
o Het ontstaat doordat er fibrosering/verklevingen in het kapsel ontstaan, wat als gevolg heeft
dat er een capsulitis ontstaat en er extra crosslinks worden gevormd. Door deze crosslinks
ontstaat er een bewegingsbeperking
o Freezing