Wat is goed (genoeg) ouderschap?
Blokland (2010) – H2 uit Over opvoeden gesproken: Methodiekboek pedagogisch adviseren (Blokland)
Ouderschap en opvoeding
Ouderschap (woordenboek): het ouder zijn. Biologisch en psychologisch ouderschap. Ouder zijn betekent
niet dat je je ook ouder voelt. Alice van der Pas: het ouderschap brengt een besef van ‘verantwoordelijk
zijn’ met zich mee. Innerlijk besef dat het welzijn van een kind jouw opdracht is.
Goed ouderschap moeilijk te definiëren omdat het zich in vele variaties voordoet, en in al die
verschillende gezinssituaties blijken kinderen zich goed te kunnen ontwikkelen. Stabiliteit en de ervaring
van een echt thuis belangrijker voor de ontwikkeling van een kind dan opgroeien in een eenoudergezin,
met 2 lesbische moeders of in een nieuw samengesteld gezin. Belsky: Goed ouderschap wordt bepaald
door een mix van persoonlijke kenmerken, eigen ontwikkelingsgeschiedenis van ouders en hun huidige
staat van welbevinden, hoe de zorg voor kinderen kan worden ingepast in het dagelijkse leven en steun of
stress die ouders vanuit de omgeving ervaren. Een voortdurende wisselwerking met het kind, wiens
temperament en ontwikkelingsfase mede bepaalt hoe je als ouder functioneert.
Rollen van ouders t.o.v. hun kinderen:
- Verzorgers die erop toezien dat een kind gevoed en uitgerust is en met schone kleren naar school gaat.
- Onderwijzer of leraar, want de belangrijkste levenslessen krijgen kinderen van hun ouders voorgeleefd.
- Manager die het gezin draaiend houdt en verschillende verplichtingen binnenshuis en buitenshuis met
elkaar combineert.
- Delen de opvoeding met een partner of medeopvoeders en proberen eigen opvattingen en manier van
opvoeden af te stemmen met die van anderen.
- Belangrijkste pleitbezorger en strijden ervoor als de situatie daarom vraagt.
- Toezichthouder op het gedrag van hun kind, binnenshuis en buitenshuis.
- Beschermers tegen mogelijke gevaren en bedreigingen.
- Kunnen veranderingen in gang zetten zoals het besluit om steun te zoeken als de opvoeding hen te
zwaar wordt.
Rechten: Het recht om zelf te bepalen hoe je kinderen grootbrengt, mits die opvoeding een kind geen
schade toebrengt. Recht op steun van de overheid bij opvoeden.
Plichten: Kinderen de zorg verschaffen die ze nodig hebben en hen opvoeden tot een volwaardig lid van
deze samenleving. Volledige verantwoordelijkheid.
NJI
Goed genoeg ouderschap: geen uithuisplaatsing, geen bemoeienis van de Raad voor de
Kinderbescherming en geen aanwijzingen voor verwaarlozing en mishandeling.
Parameters afgeleid van juridische categorieën.
Soyez, Van Hove & Vanderplasschen (2010) – H13 uit Gezin (Autrique et al.)
‘Goed genoeg ouderschap’ (Winnicott): activiteiten die samen het opvoedingsproces uitmaken dat ouders
en kinderen in een bepaalde cultuur doormaken. Ouders proberen goed genoeg af te stemmen op de
behoeften van hun kinderen (sensitieve responsiviteit). Draagt bij tot kinderen die veilig gehecht
wederzijdse vertrouwensrelaties met anderen aangaan en de uitdagingen in hun leven aanpakken.
Ouders met beperkingen een risicogroep. Ouderschapscapaciteiten van 40-60% van ouders met
een verstandelijke beperking wordt op een moment in hun leven betwijfeld. Geen conclusie dat een
directe relatie bestaat tussen het hebben van een beperking en goed genoeg ouderschap.
Wat is een verstandelijke beperking?
Kalthoff, H. (2015). Verstandelijk beperkte ouders: Wat betekent het voor een kinderen om verstandelijk
beperkte ouders te hebben? NJI
Achtergronden
Praktijkdefinitie voor licht verstandelijk beperkt (lvb) of licht verstandelijk gehandicapt (LVG):
Blokland (2010) – H2 uit Over opvoeden gesproken: Methodiekboek pedagogisch adviseren (Blokland)
Ouderschap en opvoeding
Ouderschap (woordenboek): het ouder zijn. Biologisch en psychologisch ouderschap. Ouder zijn betekent
niet dat je je ook ouder voelt. Alice van der Pas: het ouderschap brengt een besef van ‘verantwoordelijk
zijn’ met zich mee. Innerlijk besef dat het welzijn van een kind jouw opdracht is.
Goed ouderschap moeilijk te definiëren omdat het zich in vele variaties voordoet, en in al die
verschillende gezinssituaties blijken kinderen zich goed te kunnen ontwikkelen. Stabiliteit en de ervaring
van een echt thuis belangrijker voor de ontwikkeling van een kind dan opgroeien in een eenoudergezin,
met 2 lesbische moeders of in een nieuw samengesteld gezin. Belsky: Goed ouderschap wordt bepaald
door een mix van persoonlijke kenmerken, eigen ontwikkelingsgeschiedenis van ouders en hun huidige
staat van welbevinden, hoe de zorg voor kinderen kan worden ingepast in het dagelijkse leven en steun of
stress die ouders vanuit de omgeving ervaren. Een voortdurende wisselwerking met het kind, wiens
temperament en ontwikkelingsfase mede bepaalt hoe je als ouder functioneert.
Rollen van ouders t.o.v. hun kinderen:
- Verzorgers die erop toezien dat een kind gevoed en uitgerust is en met schone kleren naar school gaat.
- Onderwijzer of leraar, want de belangrijkste levenslessen krijgen kinderen van hun ouders voorgeleefd.
- Manager die het gezin draaiend houdt en verschillende verplichtingen binnenshuis en buitenshuis met
elkaar combineert.
- Delen de opvoeding met een partner of medeopvoeders en proberen eigen opvattingen en manier van
opvoeden af te stemmen met die van anderen.
- Belangrijkste pleitbezorger en strijden ervoor als de situatie daarom vraagt.
- Toezichthouder op het gedrag van hun kind, binnenshuis en buitenshuis.
- Beschermers tegen mogelijke gevaren en bedreigingen.
- Kunnen veranderingen in gang zetten zoals het besluit om steun te zoeken als de opvoeding hen te
zwaar wordt.
Rechten: Het recht om zelf te bepalen hoe je kinderen grootbrengt, mits die opvoeding een kind geen
schade toebrengt. Recht op steun van de overheid bij opvoeden.
Plichten: Kinderen de zorg verschaffen die ze nodig hebben en hen opvoeden tot een volwaardig lid van
deze samenleving. Volledige verantwoordelijkheid.
NJI
Goed genoeg ouderschap: geen uithuisplaatsing, geen bemoeienis van de Raad voor de
Kinderbescherming en geen aanwijzingen voor verwaarlozing en mishandeling.
Parameters afgeleid van juridische categorieën.
Soyez, Van Hove & Vanderplasschen (2010) – H13 uit Gezin (Autrique et al.)
‘Goed genoeg ouderschap’ (Winnicott): activiteiten die samen het opvoedingsproces uitmaken dat ouders
en kinderen in een bepaalde cultuur doormaken. Ouders proberen goed genoeg af te stemmen op de
behoeften van hun kinderen (sensitieve responsiviteit). Draagt bij tot kinderen die veilig gehecht
wederzijdse vertrouwensrelaties met anderen aangaan en de uitdagingen in hun leven aanpakken.
Ouders met beperkingen een risicogroep. Ouderschapscapaciteiten van 40-60% van ouders met
een verstandelijke beperking wordt op een moment in hun leven betwijfeld. Geen conclusie dat een
directe relatie bestaat tussen het hebben van een beperking en goed genoeg ouderschap.
Wat is een verstandelijke beperking?
Kalthoff, H. (2015). Verstandelijk beperkte ouders: Wat betekent het voor een kinderen om verstandelijk
beperkte ouders te hebben? NJI
Achtergronden
Praktijkdefinitie voor licht verstandelijk beperkt (lvb) of licht verstandelijk gehandicapt (LVG):
