Hoorcolleges Gezondheid, zorg en wetenschap
Gastcollege GGD directeur Paul van der Velpen
Volksgezondheid:
- Levensverwachting afgelopen 150 jaar, we worden gemiddeld ouder met chronische ziekten
- Gezondheidsverschillen blijven, worden zelfs groter
Doelen volksgezondheid: kosten gezondheid omlaag, meer participatie en meer gezonde levensjaren.
Volksgezondheid bepaald door meerdere determinanten:
- Je individuelen aanleg (genetische factor) bepalen 22% van de volksgezondheid
- BRAVO bepaalt voor 36% de volksgezondheid
- Je omgeving bepaalt voor 24% de volksgezondheid
- Gezondheidszorg bepaalt voor 11% de volksgezondheid -> hier steken we 107 miljard in.
Hiervan gaat er 3 of 4% naar preventie.
Veel partijen hebben te maken met de volksgezondheid als die verbeterd wordt. Niet iedereen kan
tevreden zijn met de interventies. Bijvoorbeeld de tabak industrie.
Een probleem is dat iedereen een ander persoon aanwijst als schuldige.
Heel veel preventie maatregelen zijn heel goed ingericht maar hun bereik is heel slecht omdat het is
opgesteld door mensen die op hun manier denken, daardoor kunnen ze ‘laagopgeleiden’ moeilijker
bereiken.
Publieke gezondheid: niet op geleide van individu gaat om VOLKSgezondheid. Artikel 22 Grondwet …
bevorderen volksgezondheid.
GGD:
- 25 GGD’en
- Rechtsvorm: gemeenschappelijke regeling. Wethouder/ Burgemeesters in bestuur
- GR is verlengd lokaal bestuur
- Directeur publieke gezondheid: directeur van GGD en van GHOR
- GGD/GHOR.nl is koepel
,Hoorcollege gezondheid, zorg en wetenschap week 2
Welk risico dat gepaard gaat met mortaliteit is verhoudingsgewijs het grootst?
- Infecties
- Roken
- Inactiviteit
- Obesitas
Preventieakkoord 2018:
o Een rookvrije generatie
o Minder overgewicht (van 50% naar 38% van de volwassene)
o Minder overmatig alcoholgebruik (van 8,9% naar 5%)
Rookvrije generatie:
o In 2040 rookt minder dan 5% van de inwoners van Nederland van 18 jaar en ouder
o In 2040 rook 0% van de jongeren en zwangere vrouwen
Tot nu toe nog geen significante daling ten opzichte van 2018
Minder overgewicht:
o Daling jeugdigen met overgewicht van 13,5% naar 9,1% of lager en obesitas van 2,8% naar
2,3% of lager in 2040.
o Een daling van volwassene met overgewicht van 48,7% naar 38% en voor obesitas 14,5%
naar 7,1% in 2040.
Bij de ouderen is het overgewicht en obesitas niet gedaald, en voor kinderen is het
toegenomen.
Minder overmatig alcoholgebruik. Je spreekt van overmatig gebruik als je als je vrouw 14 en als man
21 glazen per week drinkt. Zwaar drinken staat voor één keer per week of vaker minimaal 4
(vrouwen) of 6 (mannen) glazen alcohol op één dag:
o Percentage Nederlanders van 18 jaar en ouder dat overmatig of zwaar drinkt terug te
brengen tot 5% in 2040.
o Geen alcohol onder de 18 jaar: Scholieren (12-16) die ooit alcohol hebben gedronken daalt
van 45% naar 25%
o Geen alcohol gebruik tijdens zwangerschap
Voor jongeren is het wel wat gedaald, ooit gedronken nam af, binge drinking blijft gelijk en
afgelopen maand gedronken blijft gelijk. Bij de volwassene is het ook al beetje gedaald.
Preventieakkoord zijn 70 partijen betrokken. Ook partijen als de Nederlandse brouwers doen mee.
Hun belangen zijn natuurlijke heel anders.
, Wat belemmerd zorgverleners dan om leefstijl standaard tijdens een regulier consult te bespreken:
o Geen tijd
o Andere prioriteiten (ziekte is belangrijker)
o De arts-patiënt relatie niet willen beschadigen
o Mist de kennis en vaardigheden om te motiveren
o Niet primair verantwoordelijk voor leefstijl
o Gelooft niet in effecten
o Ontvangt geen terugkoppeling na doorverwijzing
Wat belemmerd patiënten om aan de slag te gaan met leefstijl:
o Inefficiënte doorverwijzing
o Locatie leefstijlinitiatief
o Onvoldoende motivatie
o Kosten en afwezigheid vergoedingen
o Negatieve houding van arts t.o.v. effectiviteit
Gastcollege GGD directeur Paul van der Velpen
Volksgezondheid:
- Levensverwachting afgelopen 150 jaar, we worden gemiddeld ouder met chronische ziekten
- Gezondheidsverschillen blijven, worden zelfs groter
Doelen volksgezondheid: kosten gezondheid omlaag, meer participatie en meer gezonde levensjaren.
Volksgezondheid bepaald door meerdere determinanten:
- Je individuelen aanleg (genetische factor) bepalen 22% van de volksgezondheid
- BRAVO bepaalt voor 36% de volksgezondheid
- Je omgeving bepaalt voor 24% de volksgezondheid
- Gezondheidszorg bepaalt voor 11% de volksgezondheid -> hier steken we 107 miljard in.
Hiervan gaat er 3 of 4% naar preventie.
Veel partijen hebben te maken met de volksgezondheid als die verbeterd wordt. Niet iedereen kan
tevreden zijn met de interventies. Bijvoorbeeld de tabak industrie.
Een probleem is dat iedereen een ander persoon aanwijst als schuldige.
Heel veel preventie maatregelen zijn heel goed ingericht maar hun bereik is heel slecht omdat het is
opgesteld door mensen die op hun manier denken, daardoor kunnen ze ‘laagopgeleiden’ moeilijker
bereiken.
Publieke gezondheid: niet op geleide van individu gaat om VOLKSgezondheid. Artikel 22 Grondwet …
bevorderen volksgezondheid.
GGD:
- 25 GGD’en
- Rechtsvorm: gemeenschappelijke regeling. Wethouder/ Burgemeesters in bestuur
- GR is verlengd lokaal bestuur
- Directeur publieke gezondheid: directeur van GGD en van GHOR
- GGD/GHOR.nl is koepel
,Hoorcollege gezondheid, zorg en wetenschap week 2
Welk risico dat gepaard gaat met mortaliteit is verhoudingsgewijs het grootst?
- Infecties
- Roken
- Inactiviteit
- Obesitas
Preventieakkoord 2018:
o Een rookvrije generatie
o Minder overgewicht (van 50% naar 38% van de volwassene)
o Minder overmatig alcoholgebruik (van 8,9% naar 5%)
Rookvrije generatie:
o In 2040 rookt minder dan 5% van de inwoners van Nederland van 18 jaar en ouder
o In 2040 rook 0% van de jongeren en zwangere vrouwen
Tot nu toe nog geen significante daling ten opzichte van 2018
Minder overgewicht:
o Daling jeugdigen met overgewicht van 13,5% naar 9,1% of lager en obesitas van 2,8% naar
2,3% of lager in 2040.
o Een daling van volwassene met overgewicht van 48,7% naar 38% en voor obesitas 14,5%
naar 7,1% in 2040.
Bij de ouderen is het overgewicht en obesitas niet gedaald, en voor kinderen is het
toegenomen.
Minder overmatig alcoholgebruik. Je spreekt van overmatig gebruik als je als je vrouw 14 en als man
21 glazen per week drinkt. Zwaar drinken staat voor één keer per week of vaker minimaal 4
(vrouwen) of 6 (mannen) glazen alcohol op één dag:
o Percentage Nederlanders van 18 jaar en ouder dat overmatig of zwaar drinkt terug te
brengen tot 5% in 2040.
o Geen alcohol onder de 18 jaar: Scholieren (12-16) die ooit alcohol hebben gedronken daalt
van 45% naar 25%
o Geen alcohol gebruik tijdens zwangerschap
Voor jongeren is het wel wat gedaald, ooit gedronken nam af, binge drinking blijft gelijk en
afgelopen maand gedronken blijft gelijk. Bij de volwassene is het ook al beetje gedaald.
Preventieakkoord zijn 70 partijen betrokken. Ook partijen als de Nederlandse brouwers doen mee.
Hun belangen zijn natuurlijke heel anders.
, Wat belemmerd zorgverleners dan om leefstijl standaard tijdens een regulier consult te bespreken:
o Geen tijd
o Andere prioriteiten (ziekte is belangrijker)
o De arts-patiënt relatie niet willen beschadigen
o Mist de kennis en vaardigheden om te motiveren
o Niet primair verantwoordelijk voor leefstijl
o Gelooft niet in effecten
o Ontvangt geen terugkoppeling na doorverwijzing
Wat belemmerd patiënten om aan de slag te gaan met leefstijl:
o Inefficiënte doorverwijzing
o Locatie leefstijlinitiatief
o Onvoldoende motivatie
o Kosten en afwezigheid vergoedingen
o Negatieve houding van arts t.o.v. effectiviteit
