Samenvatting Pak je pen

Schrijven samenvatting Blok 2

Hoofdstuk 1: de pengreep
De pengreep
Het aanleren van de pengreep doe je als volgt:

1. Maak met je hand het gebaar voor ‘perfect’. Je legt daarvoor
het topje van je duim tegen het topje van je wijsvinger. Je
hebt dan een open webspace.
2. Krom de andere vingers zoals de wijsvinger, alsof je een
potje maakt waarin je kunt roeren.
3. Maak een driehoekje met de toppen van de duim, wijsvinger
en middelvinger. Schuif het potlood daarin.
4. Sluit de andere vingers een klein beetje, zodat de
middelvinger onder het potlood schuift.
5. Tijdens het schrijven blijft de webspace open. Dit is de
vorm van ruimte tussen de duim en wijsvinger bij het
vasthouden van het potlood. Deze maakt flexie (buiging)
en extensie (strekking).
6. De vingers raken de rand van het potloodslijpsel.
7. Leg de zijkant van de pink, hand en pols op het tafelblad,
de ringvinger beweegt met de middelvinger mee. De pink
vormt de basis.

Correcte pengrepen
Dynamische driepuntsgreep
Driepuntsgreep = de kinderen houden de pen met 3 vingers vast
Dynamisch = de vingers kunnen tijdens het schrijven buigen en
strekken, achterkant van de pen beweegt mee.

Laterale greep
De duim wordt niet geheel in oppositie gebracht. Hiermee kan ontspannen en goed
geschreven worden maar er kleeft wel een risico aan: de duim schuift gemakkelijk door tot hij
over de pen heen op de middelvinger rust.

Statische greep
Als de vingers en soms zelfs ook de pols niet bewegen tijdens het schrijven heb je een
statische greep.

Dynamische vierpuntsgreep
De middelvinger staat dan ook op de pen en de ringvinger neemt de ondersteunende functie
van de middelvinger over.

Posities van de hand
- Hand ligt onder de schrijfregel
Gebeurd bij de meeste rechtshandigen. De beste positie van de hand is in het verlengde van de
arm.
- Wijst naar buiten

,Extensie. De binnenzijde van de pols vormt een rechte lijn met hand en onderarm. Bij extreme
extensie is de pols gebogen en ontstaat veel spanning  niet goed!
- Wijst naar binnen
Flexie. De buitenzijde van de pols vormt een rechte lijn met hand en onderarm. Op deze
manier kun je comfortabel schrijven.
- Hand ligt boven de schrijfregel
Inverted schrijven. De pols is sterk naar binnen gekromd.  bokkenpootje. Veel linkshandigen
doen dit  niet goed!
- Op de schrijflijn
Veegpositie. Linkshandigen vegen zo door hun eigen werk heen.

Pendruk en greepdruk
Pendruk: de kracht waarmee je de pen op het papier drukt
Greepdruk: de kracht waarmee je in je pen knijpt
 Dik schrijfspoor
 Handen wapperen
Het schrift dat we kinderen aanleren vraagt gelijkmatigheid

Als je het een kind wil afleren moet je ervoor zorgen dat een kind zich er bewust van is en dat
hij het zelf wil corrigeren. Hiervoor kun je oefeningen gebruiken:
- Klei om het potlood
- Figuren met toonovergang inkleuren

Corrigeren
- Vogelbekje
Oefeningen voor de duim doen
- Varkenspootje
Naar buiten kantelen van de pols en buigen en strekken van de vingers
- Laterale flexiegreep
Pen wordt met de duim tegen de gesloten vuist geklemd, dit zorgt voor veel spanning. Geef
gerichte instructie of praat met de IB’er
- Vuistgreep
Zie je bij heel jonge kinderen. Bij voldoende motoriek volstaat een instructie. Anders: oefenen
van de handfunctie
- Te dicht bij de penpunt
Experiment. Laat oefenen met wat het fijnste schrijft.  postbodenelastiek
- Oudere kinderen
Heldere instructie gekoppeld aan een opdracht  a la ronde. Er wordt een 2e webspace
gemaakt.
- Grippers
Een penverdikker die is voorgevormd voor een goede pengreep.

Een goede pengreep is alleen mogelijk als de duim kan opponeren: je duim tegenover je
vingers plaatsen, en als je je vingers kan buigen en strekken

, Hoofdstuk 2: de zitschrijfhouding
Houding
Enkels, knieën en heupen hebben een hoek van 90 graden.
De Nederlandse Normcommissie voor Schoolmeubilair (NNS) heeft een richtlijn voor het
juist gebruik van schoolmeubilair.
Bij twijfel tussen twee verschillende maten van stoelhoogte kun je het beste kiezen voor de
kleinere stoel.
Te hoog  als de schouders en bovenarmen te veel worden opgetild
Te laag  als de rug te veel moet krommen

Aanleren van correctie zithouding
1. Voeten staan plat op de grond en beetje uit elkaar
2. Recht en met beide billen achter op de zitting
3. Kleine afstand tussen buik en tafelrand (ongeveer een vuist)
4. Hoofd is licht gebogen: naar voren en iets opzij
5. Voldoende afstand tussen ogen en papier (lengte onderarm met hand onder de kin)
6. Schouders horizontaal en evenwijdig aan de tafelrand.
7. Beide onderarmen rusten op het tafelblad. Ellebogen op het tafelblad
8. Hand in het verlengde van de onderarm  zonder knik
9. Schrijfblad ligt aan de kant van de schrijfhand
10. Schrijfblad ligt schuin gedraaid
11. Schrijfhand ligt onder de regel
12. De niet-schrijfhand ligt op het schrijfblad naast of boven de schrijfhand

Bladligging en de niet-schrijfhand
Het papier ligt voor de lichaamshelft van de schrijfhand op het tafelblad. De niet-schrijfhand
houdt het papier vast en schuift het regelmatig naar boven. Het schuifspoor loopt schuin over
de tafel in het verlengde van het papier.
Gerichte instructie voor het hanteren van een goede schuine papierligging (blz 28)

Progressie van de schrijfhand
Dit wil zeggen het bewegen van de schrijfhand over het papier en de handverplaatsing die
nodig is als er enkele letters geschreven zijn.
Beweging Betrokken lichaamsdelen Effect
Grote progressie Draaien met de onderarm vanuit de Opschuiven van de regel
schouder en elleboog
Proximaal
Grote regressie Schouder en elleboog bij het snel Beginnen op een nieuwe
terugbewegen naar de linkerkant van regel
het schrijfblad
Proximaal
Kleine progressie Draaien vanuit de pols Opschuiven binnen het
Distaal woord
Kleine regressie Vingers en pols Aan de schrijfrichting
Distaal tegengestelde beweging,
bewegingen naar links
Inscriptie Buigen en strekken van de vingers Bewegen bij het maken van
Distaal de letters