Ontwerp leerlijn Academisch schrijven met
behulp van het 4C-ID model
Ontwerprapport
Nina Kee- van Huissteden
Studentnummer: 850835671
O23421 Ontwerpen van onderwijs en opleidingen
Begeleider: Ellen Rusman
25 oktober 2015
“Door het inleveren van dit werkstuk verklaar ik dat het werkstuk eigen werk is en vrij is van plagiaat.”
,Inhoudsopgave
Samenvatting
..............................................................................................................................
3
Inleiding
......................................................................................................................................
4
Hoofdstuk
1:
Analyse
van
de
vaardigheid
...................................................................................
5
Hoofdstuk
2:
Taakklassen,
leertaken,
procedurele
informatie
en
deeltaken
................................
6
Taakklasse
1
.............................................................................................................................
7
Taakklasse
2
...........................................................................................................................
11
Taakklasse
3
...........................................................................................................................
13
Hoofdstuk
3:
Ondersteunende
informatie
en
prestatiecriteria
...................................................
18
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 17
Taakklasse
1
...........................................................................................................................
18
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Taakklasse
2
...........................................................................................................................
23
Verwijderd: 17
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Taakklasse
3
...........................................................................................................................
29
Verwijderd: 22
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Hoofdstuk
4:
Implementatie
......................................................................................................
35
Verwijderd: 28
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Hoofdstuk
5:
Evaluatie
en
reflectie
............................................................................................
38
Verwijderd: 34
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Oplossing
voor
ontwerpprobleem
..........................................................................................
38
Verwijderd: 37
Toepassing
ontwerpprincipes
.................................................................................................
40
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 37
Reflectie
op
gebruik
model
....................................................................................................
41
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 39
Bijlage
1:
Schematisch
ontwerp
taakklasse
1
.............................................................................
44
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 40
Bijlage
2:
Schematisch
ontwerp
taakklasse
2
.............................................................................
45
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 43
Bijlage
3:
Schematisch
ontwerp
taakklasse
3
.............................................................................
46
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 44
Bijlage
4:
Cochrane
checklist
RCT
...............................................................................................
47
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 45
Bijlage
5:
Cochrane
checklist
Systematic
Review
........................................................................
52
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 46
Referenties
................................................................................................................................
58
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 51
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 57
2
,Samenvatting
Dit ontwerprapport bevat een ontwerp gemaakt voor de leerlijn ‘Academisch schrijven’ voor de
bachelor studenten fysiotherapie aan de Hogeschool van Amsterdam. Studenten worden met deze
leerlijn, met behulp van het four Component Instructional Design model (4C- ID model) (van
Merriënboer & Kirschner, 2007, 2012), voorbereid om de theoretische lesstof van academisch
schrijven in te zetten bij verslaglegging naar derden. Het gebruik van dit model impliceert dat er
gehele leertaken ontworpen zijn die grote overeenkomst vertonen met taken die de
beroepsbeoefenaar uitvoert in de beroepspraktijk. Bij het uitvoeren van het ontwerpproces zijn de
stappen uitgevoerd die behoren tot het ontwerpproces van het 4C-ID model, en deze zijn allen
vastgelegd in dit ontwerprapport. De vier componenten van het model zijn beschreven, te weten
leertaken, ondersteunende informatie, procedurele informatie en deeltaakoefening. In de uitwerking
van deze componenten is te vinden hoe domeinkennis en aanpakkennis wordt verworven, en hoe
cognitieve en correctieve feedback is georganiseerd.
Na een beschrijving van het implementatieproces volgt een evaluatie van het gebruik van het
model. Tenslotte wordt in de reflectie stilgestaan bij de persoonlijke ervaringen bij het
ontwerpproces, en de meerwaarde van het 4C-ID model hierbij.
3
, Inleiding
Bochardt beschreef in 1984 in zijn onderzoeksproject ‘Taalvaardigheid in het hoger onderwijs’ al
dat eerstejaars studenten problemen hadden om samenhang en structuur in teksten aan te brengen.
Van Hogen en Melissen (2002) noemden in hun onderzoek ook dat het aanbrengen van structuur
het belangrijkste knelpunt was en het Nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling in
Nederland doen er na onderzoek in 2009 nog een schepje bovenop door te melden dat studenten er
niet in slagen hoofd- en bijzaken van elkaar te onderscheiden. Door ervaring binnen het HBO
onderwijs van de afgelopen jaren heeft er bij de opleiding fysiotherapie aan de Hogeschool van
Amsterdam dan ook voor gekozen om bij het herschrijven van het curriculum (studiejaar 2015-
2016) de leerlijn ‘academisch schrijven’ te ontwikkelen. Studenten schrijven in de opleiding
regelmatig patiënt overdrachten, (onderzoeks-) verslagen, thesis, en werken casuïstiek uit om zich
voor te bereiden op de praktijk. De verwachting is dat als studenten ‘academisch leren schrijven’
studenten beter in staat zijn om de diverse schriftelijke verslaglegging op een hbo niveau te kunnen
voltooien.
Voor het herontwerp van de lessen binnen de leerlijn ‘Academisch schrijven’ bij de opleiding
fysiotherapie is het 4C-ID model (Van Merriënboer, 2011) geschikt. Vanwege de focus van het 4C-
ID model op gehele, authentieke taken uit de beroepspraktijk kan een koppeling gemaakt worden
tussen academisch schrijven en de dagelijkse praktijk. De student krijgt, door het aanbieden van
verschillende, gevarieerde leertaken, de gelegenheid om de verschillende toepassingen van het
academisch schrijven in de praktijk te gebruiken. Hiermee wordt de transfer van wat geleerd is in de
opleiding naar de praktijk bevorderd.
In hoofdstuk 1 wordt de analyse van de vaardigheid beschreven. Hoofdstuk 2 bevat de indeling in
taakklassen met de bijbehorende leertaken. Iedere taakklasse bevat drie leertaken, die van de
student een toenemende zelfsturing vragen. Per leertaak zijn daarnaast procedurele informatie en
indien van toepassing, deeltaakoefening beschreven. Hoofdstuk 3 bevat een beschrijving van de
ondersteunende informatie, en de prestatiecriteria per taakklasse. In hoofdstuk 4 wordt uiteengezet
hoe de implementatie van het ontwerpmodel uitgevoerd zou kunnen worden. De evaluatie van het
ontwerpproces en de reflectie op de uitvoering van het ontwerpmodel worden besproken in
hoofdstuk 5.
4
behulp van het 4C-ID model
Ontwerprapport
Nina Kee- van Huissteden
Studentnummer: 850835671
O23421 Ontwerpen van onderwijs en opleidingen
Begeleider: Ellen Rusman
25 oktober 2015
“Door het inleveren van dit werkstuk verklaar ik dat het werkstuk eigen werk is en vrij is van plagiaat.”
,Inhoudsopgave
Samenvatting
..............................................................................................................................
3
Inleiding
......................................................................................................................................
4
Hoofdstuk
1:
Analyse
van
de
vaardigheid
...................................................................................
5
Hoofdstuk
2:
Taakklassen,
leertaken,
procedurele
informatie
en
deeltaken
................................
6
Taakklasse
1
.............................................................................................................................
7
Taakklasse
2
...........................................................................................................................
11
Taakklasse
3
...........................................................................................................................
13
Hoofdstuk
3:
Ondersteunende
informatie
en
prestatiecriteria
...................................................
18
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 17
Taakklasse
1
...........................................................................................................................
18
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Taakklasse
2
...........................................................................................................................
23
Verwijderd: 17
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Taakklasse
3
...........................................................................................................................
29
Verwijderd: 22
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Hoofdstuk
4:
Implementatie
......................................................................................................
35
Verwijderd: 28
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Hoofdstuk
5:
Evaluatie
en
reflectie
............................................................................................
38
Verwijderd: 34
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Oplossing
voor
ontwerpprobleem
..........................................................................................
38
Verwijderd: 37
Toepassing
ontwerpprincipes
.................................................................................................
40
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 37
Reflectie
op
gebruik
model
....................................................................................................
41
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 39
Bijlage
1:
Schematisch
ontwerp
taakklasse
1
.............................................................................
44
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 40
Bijlage
2:
Schematisch
ontwerp
taakklasse
2
.............................................................................
45
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 43
Bijlage
3:
Schematisch
ontwerp
taakklasse
3
.............................................................................
46
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 44
Bijlage
4:
Cochrane
checklist
RCT
...............................................................................................
47
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 45
Bijlage
5:
Cochrane
checklist
Systematic
Review
........................................................................
52
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 46
Referenties
................................................................................................................................
58
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 51
Nina Kee- van Huissteden 25-9-17 09:30
Verwijderd: 57
2
,Samenvatting
Dit ontwerprapport bevat een ontwerp gemaakt voor de leerlijn ‘Academisch schrijven’ voor de
bachelor studenten fysiotherapie aan de Hogeschool van Amsterdam. Studenten worden met deze
leerlijn, met behulp van het four Component Instructional Design model (4C- ID model) (van
Merriënboer & Kirschner, 2007, 2012), voorbereid om de theoretische lesstof van academisch
schrijven in te zetten bij verslaglegging naar derden. Het gebruik van dit model impliceert dat er
gehele leertaken ontworpen zijn die grote overeenkomst vertonen met taken die de
beroepsbeoefenaar uitvoert in de beroepspraktijk. Bij het uitvoeren van het ontwerpproces zijn de
stappen uitgevoerd die behoren tot het ontwerpproces van het 4C-ID model, en deze zijn allen
vastgelegd in dit ontwerprapport. De vier componenten van het model zijn beschreven, te weten
leertaken, ondersteunende informatie, procedurele informatie en deeltaakoefening. In de uitwerking
van deze componenten is te vinden hoe domeinkennis en aanpakkennis wordt verworven, en hoe
cognitieve en correctieve feedback is georganiseerd.
Na een beschrijving van het implementatieproces volgt een evaluatie van het gebruik van het
model. Tenslotte wordt in de reflectie stilgestaan bij de persoonlijke ervaringen bij het
ontwerpproces, en de meerwaarde van het 4C-ID model hierbij.
3
, Inleiding
Bochardt beschreef in 1984 in zijn onderzoeksproject ‘Taalvaardigheid in het hoger onderwijs’ al
dat eerstejaars studenten problemen hadden om samenhang en structuur in teksten aan te brengen.
Van Hogen en Melissen (2002) noemden in hun onderzoek ook dat het aanbrengen van structuur
het belangrijkste knelpunt was en het Nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling in
Nederland doen er na onderzoek in 2009 nog een schepje bovenop door te melden dat studenten er
niet in slagen hoofd- en bijzaken van elkaar te onderscheiden. Door ervaring binnen het HBO
onderwijs van de afgelopen jaren heeft er bij de opleiding fysiotherapie aan de Hogeschool van
Amsterdam dan ook voor gekozen om bij het herschrijven van het curriculum (studiejaar 2015-
2016) de leerlijn ‘academisch schrijven’ te ontwikkelen. Studenten schrijven in de opleiding
regelmatig patiënt overdrachten, (onderzoeks-) verslagen, thesis, en werken casuïstiek uit om zich
voor te bereiden op de praktijk. De verwachting is dat als studenten ‘academisch leren schrijven’
studenten beter in staat zijn om de diverse schriftelijke verslaglegging op een hbo niveau te kunnen
voltooien.
Voor het herontwerp van de lessen binnen de leerlijn ‘Academisch schrijven’ bij de opleiding
fysiotherapie is het 4C-ID model (Van Merriënboer, 2011) geschikt. Vanwege de focus van het 4C-
ID model op gehele, authentieke taken uit de beroepspraktijk kan een koppeling gemaakt worden
tussen academisch schrijven en de dagelijkse praktijk. De student krijgt, door het aanbieden van
verschillende, gevarieerde leertaken, de gelegenheid om de verschillende toepassingen van het
academisch schrijven in de praktijk te gebruiken. Hiermee wordt de transfer van wat geleerd is in de
opleiding naar de praktijk bevorderd.
In hoofdstuk 1 wordt de analyse van de vaardigheid beschreven. Hoofdstuk 2 bevat de indeling in
taakklassen met de bijbehorende leertaken. Iedere taakklasse bevat drie leertaken, die van de
student een toenemende zelfsturing vragen. Per leertaak zijn daarnaast procedurele informatie en
indien van toepassing, deeltaakoefening beschreven. Hoofdstuk 3 bevat een beschrijving van de
ondersteunende informatie, en de prestatiecriteria per taakklasse. In hoofdstuk 4 wordt uiteengezet
hoe de implementatie van het ontwerpmodel uitgevoerd zou kunnen worden. De evaluatie van het
ontwerpproces en de reflectie op de uitvoering van het ontwerpmodel worden besproken in
hoofdstuk 5.
4
