ARBEIDSRECHT
In het recht worden drie overeenkomsten onderscheiden die te maken hebben met
werk:
-De overeenkomst van opdracht
-De overeenkomst van aanneming van werk
-De arbeidsovereenkomst
Alle drie hebben ze hun specifieke kenmerken. De arbeidsovereenkomst biedt de werker
de meeste zekerheid en de meeste bescherming; voor de werkgever betekent de
arbeidsovereenkomst de minste flexibiliteit.
Voor beide partijen is het dan ook van belang de werkrelatie juridisch juist te
kwalificeren.
De overeenkomst van aanneming van werk
“De overeenkomst waarbij de aannemer zich verbindt, buiten dienstbetrekking, voor de
aanbesteder tegen een bepaalde prijs een bepaald werk tot stand te brengen.”
Het gaat bij de overeenkomst van aanneming altijd om stoffelijk werk; denk hierbij aan
de schilder die jouw huis komt verven, de tegelzetter die de badkamer onderhanden
neemt. Het gaat om het resultaat. Deze overeenkomst wordt dan ook een
resultaatsverbintenis genoemd. Hoe de schilder het klaar speelt doet niet ter zake: de
woorden “buiten dienstbetrekking” maken duidelijk dat hier geen gezagsverhouding is.
Uiteraard bepaalt de aanbesteder de kleur die de kozijnen krijgen, een einddatum wordt
afgesproken, maar de schilder bepaalt zelf hoe hij het werk uitvoert. Zelf of door
personeel, zonder of met een pauze, etc.
De overeenkomst van opdracht
Bij de overeenkomst van opdracht gaat het om werk van creatieve of intellectuele aard.
Denk aan de huisarts of de advocaat. De advocaat pleit in de rechtbank voor vrijspraak,
maar mocht zijn cliënt desalniettemin veroordeeld worden, ook dan heeft de advocaat
recht op betaling. Het gaat hier dus niet om het resultaat, maar om de inspanning van de
opdrachtnemer. Wij noemen de overeenkomst van opdracht dan ook een
inspanningsverbintenis. Een gezagsrelatie ontbreekt ook hier.
, De arbeidsovereenkomst
Wil een werkrelatie een arbeidsovereenkomst zijn, dan moet aan de volgende
voorwaarden zijn voldaan:
De definitie van de arbeidsovereenkomst luidt als volgt: “De arbeidsovereenkomst is de
overeenkomst waarbij de ene partij, de werknemer, zich verbindt in dienst van de
andere partij, de werkgever, tegen loon gedurende zekere tijd arbeid te verrichten.”
Arbeid verrichten: de werknemer stelt zijn arbeidskracht ter beschikking
aan de werkgever en ontvangt als tegenprestatie loon.
Loon: Er is sprake van loon als door de werkgever een tegenprestatie wordt geleverd
voor verrichte arbeid. De werkgever moet zich in het contract verplicht hebben het loon
te betalen. Fooien zijn dan ook geen loon. De klant betaalt in dat geval en niet de
werkgever.
In dienst van: Dit begrip wordt vaak uitgelegd met de term gezagsverhouding of
ondergeschiktheid. Dichterbij de werkelijkheid komt de volgende omschrijving: de
werkgever heeft de bevoegdheid om aanwijzingen of instructies te geven. Het gaat er
niet om of aanwijzingen of instructies worden gegeven, maar of ze kunnen worden
gegeven. De werkgever heeft namelijk de uiteindelijke beslissingsbevoegdheid over de
inhoud van het werk.
Beschermende bepalingen bij de arbeidsovereenkomst
Zoals gezegd is het van belang om vast te stellen of een arbeidsrelatie een
arbeidsovereenkomst is. In dit geval gelden namelijk beschermende bepalingen:
· Alle bepalingen van Boek 7 titel 10 BW zijn van toepassing: de algemene
bepalingen, loonbepalingen (denk aan minimumloon), vakantie en verlof, gelijke
behandeling, het ontslagrecht.
· De werknemer is verplicht verzekerd (van rechtswege) voor de Ziektewet, WIA en WW.
In het recht worden drie overeenkomsten onderscheiden die te maken hebben met
werk:
-De overeenkomst van opdracht
-De overeenkomst van aanneming van werk
-De arbeidsovereenkomst
Alle drie hebben ze hun specifieke kenmerken. De arbeidsovereenkomst biedt de werker
de meeste zekerheid en de meeste bescherming; voor de werkgever betekent de
arbeidsovereenkomst de minste flexibiliteit.
Voor beide partijen is het dan ook van belang de werkrelatie juridisch juist te
kwalificeren.
De overeenkomst van aanneming van werk
“De overeenkomst waarbij de aannemer zich verbindt, buiten dienstbetrekking, voor de
aanbesteder tegen een bepaalde prijs een bepaald werk tot stand te brengen.”
Het gaat bij de overeenkomst van aanneming altijd om stoffelijk werk; denk hierbij aan
de schilder die jouw huis komt verven, de tegelzetter die de badkamer onderhanden
neemt. Het gaat om het resultaat. Deze overeenkomst wordt dan ook een
resultaatsverbintenis genoemd. Hoe de schilder het klaar speelt doet niet ter zake: de
woorden “buiten dienstbetrekking” maken duidelijk dat hier geen gezagsverhouding is.
Uiteraard bepaalt de aanbesteder de kleur die de kozijnen krijgen, een einddatum wordt
afgesproken, maar de schilder bepaalt zelf hoe hij het werk uitvoert. Zelf of door
personeel, zonder of met een pauze, etc.
De overeenkomst van opdracht
Bij de overeenkomst van opdracht gaat het om werk van creatieve of intellectuele aard.
Denk aan de huisarts of de advocaat. De advocaat pleit in de rechtbank voor vrijspraak,
maar mocht zijn cliënt desalniettemin veroordeeld worden, ook dan heeft de advocaat
recht op betaling. Het gaat hier dus niet om het resultaat, maar om de inspanning van de
opdrachtnemer. Wij noemen de overeenkomst van opdracht dan ook een
inspanningsverbintenis. Een gezagsrelatie ontbreekt ook hier.
, De arbeidsovereenkomst
Wil een werkrelatie een arbeidsovereenkomst zijn, dan moet aan de volgende
voorwaarden zijn voldaan:
De definitie van de arbeidsovereenkomst luidt als volgt: “De arbeidsovereenkomst is de
overeenkomst waarbij de ene partij, de werknemer, zich verbindt in dienst van de
andere partij, de werkgever, tegen loon gedurende zekere tijd arbeid te verrichten.”
Arbeid verrichten: de werknemer stelt zijn arbeidskracht ter beschikking
aan de werkgever en ontvangt als tegenprestatie loon.
Loon: Er is sprake van loon als door de werkgever een tegenprestatie wordt geleverd
voor verrichte arbeid. De werkgever moet zich in het contract verplicht hebben het loon
te betalen. Fooien zijn dan ook geen loon. De klant betaalt in dat geval en niet de
werkgever.
In dienst van: Dit begrip wordt vaak uitgelegd met de term gezagsverhouding of
ondergeschiktheid. Dichterbij de werkelijkheid komt de volgende omschrijving: de
werkgever heeft de bevoegdheid om aanwijzingen of instructies te geven. Het gaat er
niet om of aanwijzingen of instructies worden gegeven, maar of ze kunnen worden
gegeven. De werkgever heeft namelijk de uiteindelijke beslissingsbevoegdheid over de
inhoud van het werk.
Beschermende bepalingen bij de arbeidsovereenkomst
Zoals gezegd is het van belang om vast te stellen of een arbeidsrelatie een
arbeidsovereenkomst is. In dit geval gelden namelijk beschermende bepalingen:
· Alle bepalingen van Boek 7 titel 10 BW zijn van toepassing: de algemene
bepalingen, loonbepalingen (denk aan minimumloon), vakantie en verlof, gelijke
behandeling, het ontslagrecht.
· De werknemer is verplicht verzekerd (van rechtswege) voor de Ziektewet, WIA en WW.
