Internationaal publiekrecht Collegeaantekeningen
1
Edwin van der Velde Rijksuniversiteit Groningen
,Internationaal publiekrecht Collegeaantekeningen 2017/2018
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave..................................................................................................................................... 2
Internationaal publiekrecht college 1 (Inleiding) .................................................................................... 4
Internationaal publiekrecht .................................................................................................................. 4
Soevereiniteit ....................................................................................................................................... 4
Staat en staatsvorming ......................................................................................................................... 5
Internationaal publiekrecht college 2 (Staten, volken, zelfbeschikking) ................................................. 5
Staten ................................................................................................................................................... 5
Zelfbeschikking ................................................................................................................................... 6
Internationaal publiekrecht college 3 (Internationale organisaties)......................................................... 7
Perspectieven op internationale samenwerking en organisaties .......................................................... 7
De Verenigde Naties ........................................................................................................................... 8
Kernpunten van het recht van internationale organisaties ................................................................... 8
Internationaal publiekrecht college 4 (Internationale organisaties)......................................................... 9
Besluitvorming .................................................................................................................................... 9
Aansprakelijkheid onder internationaal recht ...................................................................................... 9
Immuniteiten ....................................................................................................................................... 9
Mensenrechten..................................................................................................................................... 9
Internationaal publiekrecht college 5 (Rechtsbronnen I) ...................................................................... 12
Benaderingen ten opzichte van het recht ........................................................................................... 12
Rechtsbronnen algemeen ................................................................................................................... 12
Gewoonterecht................................................................................................................................... 12
Internationaal publiekrecht college 6 (Rechtsbronnen II) ..................................................................... 13
Handelingen van internationale organisaties ..................................................................................... 13
Algemene rechtsbeginselen ............................................................................................................... 13
Rechtspraak ....................................................................................................................................... 13
Soft Law ............................................................................................................................................ 14
Verdragen .......................................................................................................................................... 14
Internationaal publiekrecht college 7 (Supranationaliteit) .................................................................... 15
Jus ad bellum ..................................................................................................................................... 16
Jus in bello ......................................................................................................................................... 17
Internationaal publiekrecht college 8 (Doorwerking) ........................................................................... 17
Geldigheid en rechtstreekse werking................................................................................................. 18
Voorrang............................................................................................................................................ 18
Internationaal publiekrecht college 9 (Afbakening staatsgezag) ........................................................... 18
Afbakening: territoriale rechtsmacht ................................................................................................. 19
2
Edwin van der Velde Rijksuniversiteit Groningen
, Internationaal publiekrecht Collegeaantekeningen 2017/2018
Territoriale rechtsmacht: zeerecht en luchtrecht ............................................................................... 19
Uitoefening van personele rechtsmacht............................................................................................. 20
Strafrechtelijke rechtsmacht .............................................................................................................. 20
Internationaal publiekrecht college 10 (Immuniteit) ............................................................................. 21
Staatsimmuniteit ................................................................................................................................ 21
Diplomatieke immuniteit ................................................................................................................... 22
Immuniteit van internationale organisaties e.a. ................................................................................. 22
Conclusie ........................................................................................................................................... 22
Internationaal publiekrecht college 11 (Staatsaansprakelijkheid) ......................................................... 23
Stappenplan ....................................................................................................................................... 23
Illustratie............................................................................................................................................ 23
Internationaal publiekrecht college 12 (Milieu en duurzaamheid) ........................................................ 25
Inleiding ............................................................................................................................................ 25
Vervuiling en natuur/natuurlijke hulpbronnen .................................................................................. 25
Ontwikkelingsfasen in het internationaal milieurecht ....................................................................... 26
Problemen klimaatregime.................................................................................................................. 26
Internationaal publiekrecht college 13 (Vreedzame geschilbeslechting) .............................................. 27
Reacties op inbreuken ....................................................................................................................... 27
Geschilbeslechting............................................................................................................................. 28
3
Edwin van der Velde Rijksuniversiteit Groningen