Vrouwen worden gemiddeld 80 jaar, mannen gemiddeld 76 jaar. Vrouwen worden ouder,
doordat oestrogeen beschermt tegen hart- en vaatziekten.
Geriatrie= Behandeling en preventie van ouderdomsziekten
Gerontologie = wetenschap over ouderdomsprocessen.
Oorzaken van het ouder worden:
- Onbekend
- DNA /RNA foutjes
- Vitaliteit v/d cellen loopt terug (celafbraak gaat sneller dan de cel aanmaak)
- Beschadiging weefsel vrije radicalen (fijnstof-> werkt beschadigend/ tast weefsel aan,
uitlaatgassen)
Kenmerken van de geriatrische patiënt:
1) Niet typische presentatie van ziekten:
- Oudere hebben andere beleving van ziekten, vaak verschijnselen toegeschreven aan
de ouderdom. Ze voelen minder pijn:
- Veranderende pijn beleving / minder koorts
- minder dorstprikkels / Ernstige uitdroging zonder dorst.
- Depressie minder goed geuit
- Bij beginnende dementie klachten minder goed zichtbaar.
- V.B Myocardinfarct zonder pijn
- Pneumonie (longontsteking) zonder koorts
- Acute buik zonder spier verzet (geen harde buik).
2) Multipathologie (verschillende ziektebeelden): !!Belangrijk!!
a. Arteriosclerose / coronairlijden
b. Artrose / osteoporose (botontkalking)
c. Overgewicht / DM
d. (Long) Emfyseem (Bindweefsel vorming van de longweefsel)
e. Slechte visus / verminderd gehoor
f. Leeftijd specifieke ziekten:
- Prostaat hypertrofie
- Dementie
- Ziekte van Parkison
- iatrogeen (ziekten die ontstaan door medische ingrijpen)
3) Beslissen wel of niet behandelen:
- Heeft de diagnostiek nog zin ? Diagnostiek-> zware behandelingen die ouderen
moeten doorstaan om te weten wat ze hebben.
- Geeft de gekozen behandeling wel voldoende voordeel
, - weegt het effect op tegen de risico’s.
- Wil de patiënt zelf wel behandeld worden
- wat willen de naasten van de patiënt.
4) Psycho/sociale factoren bij ouderen:
- Eenzaamheid problematiek
- Rouwprocessen
- Beginnende dementie
- Isolatie
- Verhuizing
5) Gewijzigde farmaco kinetiek (hoe je medicijnen omzet) !!Belangrijk!!
- Opname ongestoord
- Afbraak = verminderd. (!!)
- Medicijn intoxicaties (lever en nier beschadiging, daardoor breken de medicijnen
minder snel af) (!!)
- Smalle therapeutische breedte medicijnen vermijden.
6) Vertraagde reconvalescentie: (herstel na een ziekte)
- Ouderen hebben meer tijd nodig om te herstellen
- Meer hulp nodig om op de been te blijven
Summary:
- Handhaven van de zelfstandigheid voor ouderen
- Nauwkeurige observatie
- Goede afstemming met de behandelende disciplines
- Op maat gegeven voorlichting
- Goede afwegingen maken
- Holistische benadering (lichamelijk, geestelijk en sociaal)
DEMENTIE SYNROOM
- Verwardheid / geen dementie
- Korte en langer termijn geheugen gestoord.
- Vergeetachtigheid
- Desoriëntatie – in plaats / tijd / persoon
- Afasie (taalstoornis) / Apraxie (niet meer weet hoe je dingen moet doen, onhandig)
- Stoornissen in denk en oordeelsvorming
- Aanpassingsstoornissen in een nieuw omgeving bv een opname.
- Verwardheid – reactie medicatie.
- Delier – waan / tijdelijke bewustzijn stoornis.
Verschillende categorieën bejaarden